Yadroviy qurolga sarflangan mablag‘ butun dunyo bo‘ylab 119 milliard dollardan oshadi

Hisobotda yadro quroliga sarflangan xarajatlar 2024-yilga nisbatan 16,8 milliard dollarga yoki 19 foizga oshgani qayd etilgan. Xitoy, Fransiya, Hindiston, Isroil, Shimoliy Koreya, Pokiston, Rossiya, Buyuk Britaniya va Qo‘shma Shtatlarning birgalikdagi xarajatlari deyarli 119 milliard dollarni tashkil etdi, bu yil davomida har soniyada taxminan 3768 dollarga teng Qo'shma Shtatlar 2025 yilda o'zining yadroviy arsenaliga 69,2 milliard dollar ajratgan holda eng ko'p mablag' sarflagan mamlakat bo'lib qoldi, bu boshqa yadro quroliga ega bo'lgan barcha mamlakatlardan ko'proq. Taxminan 13,5 milliard dollarlik xarajatlar bilan Xitoy ikkinchi, Buyuk Britaniya esa 12,6 milliard dollar bilan uchinchi o‘rinni egalladi. Rossiya taxminan 9,5 milliard dollar sarflagan, Fransiya esa 7,7 milliard dollar ajratgan ICAN maʼlumotlariga koʻra, 2021 yildan 2025 yilgacha soʻnggi besh yil ichida yadro quroliga ega toʻqqizta davlat oʻzlarining yadroviy arsenallariga jami 471 milliard dollar sarflagan Hisobotda ta’kidlanishicha, xarajatlarning o‘sishiga nafaqat joriy qurol dasturlari, balki uzoq muddatli modernizatsiya rejalari ham sabab bo‘lgan. Yadro quroliga ega barcha davlatlar 2050 yildan keyin ham o‘z faoliyatini davom ettirishi kutilayotgan tizimlarni ishlab chiqmoqda yoki qo‘llab-quvvatlamoqda, ayrim loyihalar esa keyingi asrda davom etishi kutilmoqda ICANning ta'kidlashicha, bir nechta hukumatlar kelajakdagi xarajatlar uchun o'nlab milliard dollarlarni talab qilishi mumkin bo'lgan rejalarni ishlab chiqqan. Birgina Qo'shma Shtatlarda rasmiy prognozlarga ko'ra, 2025 va 2034 yillar oralig'ida yadro quroli bilan bog'liq xarajatlar qariyb 946 milliard dollarni tashkil etadi Hisobot, shuningdek, xususiy sanoatning yadroviy qurol dasturlaridagi muhim roliga ishora qiladi. Yadro qurollarini ishlab chiqish, ishlab chiqarish va texnik xizmat ko'rsatish bilan shug'ullanadigan kamida 25 kompaniya 2025 yilda tegishli faoliyatdan taxminan 38 milliard dollar daromad oldi va birgalikda 401 milliard dollardan ortiq shartnomalar tuzdi Eng yirik benefitsiarlar orasida Honeywell International, Lockheed Martin, Northrop Grumman, General Dynamics va Fluor bor edi. ICAN hisob-kitoblariga ko'ra, yil davomida taxminan 2,5 milliard dollarlik yangi shartnomalar tuzilgan ICAN yadroviy qurolga harajatlarning doimiy o'sishini tanqid qilib, mablag'lar o'rniga oziq-ovqat xavfsizligi, iqlim harakati va xalqaro rivojlanish kabi global muammolarga yo'naltirilishi mumkinligini ta'kidladi. Hisobotga ko‘ra, 2025-yilda yadroviy qurolga sarflangan mablag‘ Birlashgan Millatlar Tashkilotining 32 yillik muntazam byudjetini qoplash uchun yetarli bo‘lar edi Shu bilan birga, yadroviy qurolsizlanishni qo'llab-quvvatlash kuchayishda davom etmoqda. ICAN taʼkidlaganidek, hozirda 99 mamlakat Yadro qurolini taqiqlash toʻgʻrisidagi shartnomani imzolagan, ratifikatsiya qilgan yoki unga qoʻshilgan, bu xalqaro shartnoma yadroviy qurolni taqiqlaydi va ishtirokchi davlatlar ularni yoʻq qilish majburiyatini oladi Avvalroq Qazinform axborot agentligi taqlid qilingan yadro urushi oʻyinida qoʻllanilgan sunʼiy intellekt modellari stsenariylarning 95 foizida yadroviy zarba berish bilan tahdid qilib, mojarolarni kuchaytirganini xabar qilgandi