Xalq og‘zaki ijodi institutida “Kitob-Dada Qo‘rg‘ud”ning mifologik xulosalariga bag‘ishlangan ma’ruza bo‘lib o‘tdi

AMEA Folklor institutining Oshiq ijodi bo‘limida navbatdagi ilmiy seminar bo‘lib o‘tdi Bu haqda “AZERTA”ga institutdan ma’lum qilindi. Seminarda filologiya fanlari doktori, professor Ramil Aliyev “Kitobi-Dade Qorgud” qissalarining mifologik xulosalari” mavzusida ma’ruza qildi. Ma’ruzada “Kitobi-Dade Qo‘rg‘ud” dostonining hikoyalari Doda Qo‘rg‘ud tomonidan tartibga solingan va bog‘langan dastlabki yozma matnlar ekanligi ta’kidlanib, bu hikoyatlar eski matn qatlamlarining dekonstruksiya qilinishi natijasida shakllanganligi ta’kidlandi. Ta’kidlanganidek, hikoyalarning quyi qatlamida saqlanib qolgan arxaik tuzilmalarni ochib berish maqsadida mifologik dunyoqarash asosida badiiy qayta tiklangan va mifologik sarhisob tarzida berilgan Professor Ramil Aliyev “Dirsaxonning balandligi” misolida Dirsaxonning mifologik ajdaho-xudo obrazi bilan bog‘liqligini tahlil qilib, bo‘yinning arxaik qatlamida turgan ashyolar mifologik xulosa tarzida qayta tiklanganiga ishora qildi. Ma’ruzada, shuningdek, arxaik lirik garavalli matnlar Deda Qo‘rg‘ud tomonidan keyingi davrlarda takomillashtirilgani, dostonning “Muqaddima” qismidagi maqollar o‘sha matnlarning didaktik mazmunidan kelib chiqib shakllanganligi ham qayd etilgan Ma’ruzada dostonning boshqa qismlaridagi Salur Qozon, Basat, Ganturali, Beyrak, Agrak, Sag‘rak va boshqa qahramonlarning mifologik arxetiplari tahlil qilindi. Qayd etilishicha, Basat arxetipi Albarst Basat, Ganturali arxetipi buqalarni himoya qiluvchi mifologik kuch, Buyak esa Buqa xudosi bilan bog‘langan. Beyrayning bo‘ri totemi bilan aloqasi, Agrak va Sag‘rak obrazlari hamda ajdaho mifologiyasi o‘rtasidagi bog‘liqlik haqida fikr-mulohazalar bildirildi. Qahramonlar hayotining muhim lahzalari mifologik sarhisob tarzida qayta ko‘rsatilib, ularning qadimiy mifologik ildizlari ochib berilgani ma’lum qilindi Ma’ruza atrofida muhokamalar olib borildi, mavzu yuzasidan fikr almashildi 2026 © AZERTAC. Mualliflik huquqi himoyalangan. Ma'lumotlardan foydalanish giperhavola bilan havola qilinishi kerak