Her bir azerbaýjan ömründe 4 sygyr we 35 goýun iýýär - Gözleg

Dünýäde azyk sarp edilişi boýunça geçirilen halkara gözlegler adamlaryň et we balyk sarp etmeginiň ýurtdan tapawutlydygyny görkezýär. Bu tapawutlar diňe bir ýyllyk kilogram taýdan däl, eýsem adamyň ömründe näçe haýwan iýýändigi bilenem göze ilýär. FAO (Birleşen Milletler Guramasynyň Azyk we Oba hojalygy Guramasy), halkara statistika we ömrüň dowamlylygy görkezijileri esasynda Modern.az-yň hasaplamalary dürli ýurtlardaky adamyň ömründe ýüzlerçe, käbir ýagdaýlarda müňlerçe haýwan iýýändigini görkezýär. Dünýäde iň köp haýwan iýýän ýurt Amerikanyň Birleşen Ştatlarydyr. “Scientific American” -yň maglumatlaryna görä, ortaça amerikaly ömründe takmynan 7000 haýwan iýýär - 4500 balyk, 2400 towuk, 80 hindi, 30 goýun, 27 doňuz we 11 sygyr. Bu ugurda ortaça görkeziji bolan ýurtlaryň arasynda Azerbaýjan bar. Hasaplamalara görä, Azerbaýjanda bir adam ömründe takmynan 4 baş mal (sygyr), 32-35 baş ownuk şahly haýwan (goýun ýa-da geçi), 710-750 towuk we 320-350 balyk iýýär. Umuman alanyňda, bu san 1060-dan 1140-a çenli haýwan aralygyndadyr. Goerurtda goýun etiniň köp paýyna eýe bolmak, Azerbaýjany beýleki ýurtlardan tapawutlandyrýan esasy aýratynlyklardan biridir. Bu sanawda Japanaponiýa aýratyn orny eýeleýär. Bu ýerde iýmitlenmekde balyk möhüm rol oýnaýar. Ortaça ömrüň 84 ýyla golaý bolmagy hem umumy sarp edilişi artdyrýar. Netijede, bir ýapon ömründe takmynan 3 baş mal, 850–920 towuk we 2700–2900 balyk iýýär. Haýwanlaryň umumy sany 3550-den 3820-e çenli. Has deňagramly surat Europeanewropa ýurtlarynda bolýar. Ispaniýada bir adam ömründe takmynan 5 baş mal, 9-11 goýun, 1250-1350 towuk we 2000-2300 balyk iýýär. Umumy görkeziji 3260–3660 aralygyndadyr. Fransiýada bir adam ömründe takmynan 8–9 baş mal, 11–13 goýun, 950-1050 towuk we 1700–1900 balyk iýýär, bu bolsa jemi 2660–2970 haýwan. Italiýada bu görkeziji 2400–2600: 6-7 mal, 7–9 goýun, 950-1050 towuk we 1400-1600 balyk aralygynda. Russiýa we Ukraina ýaly ýurtlarda towuk etiniň sarp edilmegi agdyklyk edýär. Russiýada bir adam ömründe takmynan 6 baş mal, 6-7 goýun, 1350-1450 towuk we 900-1000 balyk iýýär. Jemi sany 2260–2460 arasynda üýtgeýär. Ukrainada bu görkezijiler has pes: 3-4 mal, 3-5 goýun, 950-1050 towuk we 650-750 balyk. Jemi sarp ediş 1600-1800 töweregi haýwan. Gazagystanda esasy iýmit çeşmesi bolan gyzyl et, esasanam goýun eti. Gazagystanda bir adam ömründe takmynan 8-10 baş mal, 30–35 goýun, 650-750 towuk we 450-550 balyk iýýär. Umumy görkeziji 1150-den 1350-e çenli. Türkiýe, Jorjiýa we Ermenistan ýaly ýurtlaryň Azerbaýjana meňzeş iýmitleniş modeli bar. Türkiýede bir adam ömründe takmynan 5-6 sygyr, 25-30 goýun, 1050-1150 towuk we 350-420 balyk iýýär. Jemi san 1450-1600 aralygyndadyr. Gürjüstanda bu görkezijiler 1220-1430 haýwan bolup, şol sanda 5-6 sygyr, 20-22 goýun, 750-850 towuk we 450-550 balyk bar Ermenistanda 4-5 sygyr, 18-20 goýun, 850-950 towuk we 450-550 balyk sarp edilende, umumy görkeziji 1320-1520 arasynda üýtgeýär. Gözlegleriň görkezişi ýaly, adamyň ömründe iýen haýwanlarynyň sany takmynan 400-den 3800-e çenli artyp biler. Bu tapawut esasan ýurtlaryň ykdysady ösüş derejesi, iýmitleniş däpleri, geografiki şertleri we azyk çeşmelerine elýeterliligi bilen baglanyşyklydyr