Чакан бизнес Казакстандын ИДПсынын дээрлик 41%ын түзгөн

Улуттук статистика бюросунун маалыматы боюнча, 2026-жылдын башына карата өлкөдө 2,36 миллиондон ашык чакан жана орто бизнес субъекттери катталган, бул өткөн жылга салыштырмалуу 4,3%га көп. Мында иштеп жаткан ишканалардын үлүшү 92,2%ды түздү, бул бизнестин туруктуулугунун жогорулаганынан кабар берет. Ишкерлердин негизги бөлүгүн жеке ишкерлер түзөт - 71,6%, ал эми чакан юридикалык жактар ​​- 17,1%, дыйкан чарбалары - 11,2% түзөт. Орто бизнестин үлүшү минималдуу бойдон калууда - болгону 0,1% Чакан жана орто ишканалар эң ири иш берүүчү бойдон калууда: сектордо 4,5 миллион адам иштейт, же экономикалык активдүү калктын 46,6%. Кызматкерлердин эң көп топтолушу салттуу түрдө 1 миллиондон ашык жана 550 миңден ашык адам бизнесте иштеген Алматы жана Астанада болот Өндүрүлгөн продукциянын жалпы көлөмү 104,7 триллион теңгеге жетип, реалдуу түрдө 12,3%га өстү. Негизги салымды чакан ишканалар кошту – дээрлик 60 триллион теңге, ал эми жеке ишкерлер эң байкаларлык өсүштү көрсөтүшүп, жыл ичиндеги көрсөткүчтөрүн дээрлик эки эсеге көбөйтүштү Башка тармактардын өнүгүшүнө карабастан, соода үстөмдүк кылуучу позицияны сактап калууда: анын үлүшүнө бардык чакан жана орто ишканалардын 35%, кызматкерлердин 30,5% жана продукция чыгаруунун 27% туура келет. Ошол эле учурда транспорт, кампа жана жайгаштыруу жана тамак-аш кызматтары чөйрөсүндө да өсүш байкалган Региондук жактан алганда, чакан жана орто бизнестин экономикага кошкон эң чоң салымы Астанада (ВПӨнүн 65,9%), Алматыда (59,8%) жана Шымкентте (56%) катталган. Эң төмөнкү көрсөткүч ири өнөр жай ишканалары үстөмдүк кылган Улуутау облусунда Ошол эле учурда эксперттер структуралык көйгөйгө көңүл бурушат: экономикада орто бизнес дээрлик жок. Анын эсебине 3 миңге жакын гана ишкана туура келет жана жыл ичинде алардын саны азайган. Көпчүлүк чакан ишканалар чындыгында микро-бизнес бойдон калууда, алар салык жүгүнүн жогорулашынан жана жеңилдиктерге жетүү мүмкүнчүлүгүн жоготкондуктан өспөөнү артык көрүшөт Ошентип, рекорддук көрсөткүчтөргө жана чакан жана орто бизнестин экономикадагы позициясынын чыңдалышына карабастан, Казакстан микро-ишкерлер менен ири корпорациялардын ортосунда байланыш түзө турган туруктуу орто бизнести түзүү милдети алдында турат