Қазақстан ДЗМҰ жаһандық инновациялар индексінде 81-орынға ие болды

Қазақстан 2025 жаһандық инновациялар индексінде 81-ші орынға ие болды. Дүниежүзілік зияткерлік меншік ұйымының мәліметі бойынша еліміздің балы 26,3 баллды құрады Жаһандық инновациялар индексі жыл сайын елдердің инновациялық экожүйелерін бағалайды. 2025 жылы зерттеуге 139 экономика қатысты. Индекс елдердің жаңа технологияларды жасауға, енгізуге және масштабтауға, ғылымды, бизнес ортаны, цифрлық инфрақұрылымды және креативті индустрияны дамытуға қаншалықты дайын екенін көрсетеді Рейтингті құрастыру кезінде индикаторлардың әртүрлі блоктары ескеріледі: институттар, адами капитал және зерттеулер, инфрақұрылым, нарықты дамыту, бизнестің жетілуі, білім мен технология саласындағы нәтижелер, сондай-ақ шығармашылық нәтижелер 2025 жылғы рейтингтің көшбасшысы Швейцария. Үздік бестікке сонымен қатар Швеция, АҚШ, Корея Республикасы және Сингапур кірді. Бұл ретте Қытай 10-орынға алғаш рет 10-дыққа енді. ДЗМҰ деректері бойынша жетекші елдердің күшті жақтары ғылыми-зерттеу және тәжірибелік-конструкторлық шығындардың жоғары деңгейімен, сапалы институттармен, дамыған білім беру жүйесімен және белсенді, инновациялық жеке сектормен байланысты ДЗМҰ инновациялық даму динамикасы әлемде түсініксіз болып қалып отырғанын атап өтеді. Бір жағынан, 2024 жылы ғылыми жарияланымдардың көбеюі, есептеу және энергетика саласындағы технологиялық прогресс, сондай-ақ бірқатар әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштердің жақсаруы байқалды. Екінші жағынан, инновацияға инвестиция тарихи үрдіске қарағанда баяу өсуде, ал жасанды интеллект пен Америка Құрама Штаттарынан тыс венчурлық белсенділік әлі де тоқтап тұр Ғаламдық зерттеулер мен әзірлемелерге жұмсалған шығындар 2024 жылы 2,9%-ға өсті, бұл 2010 жылдан бергі ең баяу өсу қарқыны, дейді ұйым. Сонымен қатар, ҒЗТКЖ-ға корпоративтік шығындар рекордтық көрсеткішке 1,3 триллион долларға жетті, бірақ олардың өсуі де айтарлықтай баяулады ДЗМҰ технологиялық прогрестің жеделдетілуін атап көрсетеді: жасыл суперкомпьютерлердің тиімділігі 60%-дан астамға артты, батареялардың құны 20%-ға арзандады, күн энергиясы 2010 жылмен салыстырғанда айтарлықтай арзандады. Дегенмен, әртүрлі елдерде технологияларды қабылдау жоғары шығындарға, аймақтық инфрақұрылымдық айырмашылықтарға және әртүрлі даму деңгейіне байланысты біркелкі емес Осылайша, Қазақстанның индекстегі позициясы елге әлі де ғылыми-зерттеу базасын нығайту, инновациялық бизнесті, цифрлық инфрақұрылымды және технологияларды коммерцияландыру тетіктерін дамыту қажет екенін көрсетеді. Бұл ретте рейтингтің өзі экономиканың технологиялық трансформация жағдайында бәсекеге қаншалықты дайын екендігін бағалаудың маңызды бағдары болып қала береді