Автобусты алмастыратын аэротакси - Аналитический интернет-журнал Власть

Алматыдағы қоғамдық көлік мәселесі — жазғы кафеде кофе ішумен уақыт өткізетін қаланың тәлпіш тұрғындарына арналған деп қарайтын жеңіл-желпі мәселе емес. Бұл проблема Қазақстан азаматтардың басым бөлігіне қамқор болатын әлеуметтік мемлекет емес, байлар мен дәрежесі жоғары адамдардың азғантай тобына мүмкіндік жасауға көбірек көңіл бөлетін ел екенін ашып береді Мамыр айында Алматы билігі Тимирязев көшесінен BRT желісін алып тастау мәселесін тағы қозғады. Сарапшылардың айтуынша, бұл қалаға автокөліктен келетін ауыртпалықты күшейтіп және көлікпен жүру уақытын көбейтіп қоймай, қоғамдық көлік жүйесін дамытудың кешенді жоспарына нұқсан келтіреді Бұл жаңалық Алматының серік қаласы болатын Алатауда сынақтан өтіп жатқан аэротаксиге алты парк салу туралы жаңалықпен тұспа-тұс шықты. Вице-премьер Қанат Бозымбаевтың сөзіне сүйенсек, 1 шақырым құны 1 долларға шығады. Олай болса, бұл көлік түрін ауқатты адамдар ғана пайдалана алады Бір қарағанда, екі шешімнің бір-біріне қайшылығы жоқ. Бірақ, осы екі жаңалыққа қатысты айтылған риторикаға зер салу керек Азаматтардың негізгі бөлігі пайдаланатын қоғамдық көлікті дамытуға келгенде билік тым қымбат немесе қиын дегенді жиі айтады. Мұндай ахуалға Алматының «көлік қаңқасы» ғана емес, әлеуметтік маңызы бар басқа жобалар да тап болып жүр. Соларға келгенде ресурс жетпей қалады Алайда, ақшасы бар адамдарға ресурс үнемі табылады — Байтұрсынов көшесінен Көкжайлауға жеткізетін аспа жол, түрлі тікұшақ парктері мен «жедел дамитын қалалар». Мұндай инфрақұрылымның қажеттігі аса қатты талқыға да түсіп жүрген жоқ. Азаматтар осындай ғаламат идеялардың бар екенін түрлі дәрежедегі билік органдары мақұлдағаннан кейін біліп жатады Бұл — әлеуметтік стратификация нәтижесі, бұл мәселелер Қазақстанда көпшілік алдында айтылмайды. Ел ондаған жылдан бері екі қабатқа бөлінген. Жоғарғы қабатта — айрықша өмірге және тұтыну мүмкіндігінің алуан түрлі болуына мүдделі байлар мен дәрежесі жоғары адамдар. Төменгі қабатта — қоғамдық инфрақұрылым болмаса, толыққанды тіршілік етуі қиындайтын жағдайы орта және төмен адамдар Жоғарғы қабаттағы адамдар қаланың өзіне лайық жерінде қымбат жылжымайтын мүлікке, бизнес орталыққа, сауда орталығына, батыс университеттері мен жекеменшік мектептерге толтырып, оқшау өмір сүруге тырысады. Ал төменгі қабаттың адамдары билік қажет не қажет емес деп бас қатырып жатпай салып беретін нәрсені күтуге немесе соны місе тұтуға мәжбүр Жоғарғы қабат тұрғындарында тұрмыстағы қиындық болса да, ол әрдайым уақытша — мемлекет бұл тұрғындардың жағдайын жақсартудың тікелей не жанама тәсілдерін тауып береді, себебі олар экономикаға ақша салып отыр Бірақ, бір қызығы, экономикада тауар мен сұраныс физикалық еңбектің арқасында пайда болады, ал оны осы жұмысқа жету үшін қоғамдық көлікті пайдаланатын адамдар атқарады Бірақ, мемлекет ауқатты адамдардың бөлек әлемін — жағдайы нашарлау адамдармен бетпе-бет жүздеспеуге болатын әлемді құрып жатыр. Осы қисынға салсақ, байлар әуемен қатынасып, өздеріне арнап салынған қалаларда тұратын болады. Сәл жоғарыдан қарағанда, шынымен, қоғамдағы мұндай жікшілдік көзге мүлдем көрінбейді