Qazaxıstanda torpağın keyfiyyətinə dair məlumatları özündə əks etdirən rəqəmsal torpaq pasportları peyda olacaq - Vlast analitik onlayn jurnalı

Çərşənbə günü Milli Məclis “Torpağın mühafizəsi haqqında” qanun layihəsini və bununla bağlı dəyişiklikləri birinci oxunuşda təsdiqləyib. Sənədlərdə torpaqların keyfiyyətinin qorunub saxlanılmasına və onların daha da pisləşməsinin qarşısının alınmasına yönəlmiş bir sıra tələblər irəli sürülür. Xüsusilə, fermerlərdən torpağın vəziyyətinə nəzarət etmək tələb olunacaq, əks halda onlar dövlət dəstəyindən məhrum olacaqlar Deputat Nurjan Aşimbetovun sözlərinə görə, Qazaxıstan ərazisinin 75%-dən çoxu bu və ya digər dərəcədə deqradasiyaya məruz qalır "Bu göstəricilər göstərir ki, problem təkcə ekoloji xarakter daşımır, həm də ölkənin iqtisadi inkişafının əsaslarına, milli təhlükəsizliyinə təsir edən sistemli təhlükədir. Bu gün Ekologiya və Torpaq məcəllələrindəki normalar sistemli yanaşmanı təmin etmir və vahid mexanizm kimi fəaliyyət göstərmir", - deputat hesab edir Yeni qanunun qəbulundan sonra fermerlərə torpaq sahələri üçün rəqəmsal pasportlar veriləcək ki, bu pasportlarda təkcə sərhədlər və ölçülər deyil, həm də torpağın keyfiyyəti haqqında məlumatlar göstəriləcək. O, keyfiyyət balını, humusun tərkibini, azot, fosfor və kaliumun səviyyəsini, şoranlıq dərəcəsini, turşuluğunu, mexaniki tərkibini və torpağın digər xüsusiyyətlərini qeyd edən rəsmi sənəd olacaq Gələcəkdə fermerlər müntəzəm olaraq torpaq şəraitinin aqrokimyəvi analizini müstəqil şəkildə aparmalı olacaqlar. Təhlil məlumatları vahid məlumat bazasına daxil edilmədikdə, dövlət dəstəyi göstərilməyəcək. Torpağın keyfiyyət göstəricilərinin azalması torpaq istifadəçiləri üçün məsuliyyət tədbirlərinə səbəb olur Aşımbetovun sözlərinə görə, bu günə qədər nadir istisnalar istisna olmaqla, torpağın münbitliyinin pisləşməsinə görə heç bir fermer məsuliyyətə cəlb edilməyib Bunun torpaq sahələrinin müsadirəsinə səbəb olub-olmayacağı ilə bağlı suala A.Aşımbetov cavab verib ki, monitorinq aparılacaq, göstəricilər azalarsa, ilk növbədə xəbərdarlıq edilərək vəziyyətin düzəldilməsi üçün bir il vaxt veriləcək. Bir il ərzində vəziyyət dəyişməzsə, torpaq müfəttişləri saytın geri qaytarılması məsələsini qaldırırlar “Eyni zamanda, həbs birbaşa həyata keçirilmir, bütün faktlar müəyyən edilməklə, məhkəmə yolu ilə qərar qəbul edilir”, - o qeyd edib Qanun layihəsində torpağın xüsusiyyətlərinin bərpası üçün məcburi tədbirlər də nəzərdə tutulur. Torpağın mühafizəsi texnologiyalarından istifadəni, əkin dövriyyəsinin tətbiqini, elmi əsaslandırılmış sistem üzrə gübrələrin verilməsini, təhlükəli kimyəvi maddələrin təhlükəli miqdarda toplanmasının qarşısının alınmasını, habelə torpağın vəziyyətindən asılı olaraq müəyyən bitkilərin becərilməsinin məhdudlaşdırılmasını nəzərdə tutur Deputat Ərlan Sayırov onu da qeyd edib ki, hazırda torpaqların uçotu sistemi “Vətəndaşlar üçün Hökumət” Dövlət Korporasiyasının balansındadır. Onun fikrincə, bu, proseslərin idarəolunmasını məhdudlaşdırır və qərarların qəbul edilməsinin səmərəliliyini azaldır. Qanun layihəsi çərçivəsində torpaq kadastrının aparılmasının sahə dövlət orqanına qaytarılması imkanlarına baxılması təklif edilir