Ağ Evdən ABŞ Konqresinə məktub: Müharibə bitdi

Fevralın 28-də ABŞ-ın İsraillə birgə başlatdığı İrana hücumlar və müxtəlif hərbi fəaliyyətlərlə bağlı ABŞ daxilində hüquqi çərçivəyə dair müzakirələr davam edir. ABŞ və İran arasında siyasi və hərbi gərginliyin davam etdiyi bir vaxtda Ağ Ev ABŞ Konqresinə İranla münaqişələrin sona çatdığını bildirən məktub göndərib ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasının sədri Mayk Consona göndərilən və ABŞ prezidenti Donald Trampın imzaladığı məktubda “2026-cı il fevralın 28-də başlayan hərbi əməliyyatlar sona çatdı” ifadəsi işlədilməklə yanaşı, müharibənin bitməkdən çox uzaq ola biləcəyi də açıq şəkildə ifadə edilib. Məktubda deyilir: "ABŞ-ın İran rejiminə qarşı əməliyyatlarının uğuruna və davamlı sülh əldə etmək üçün davam edən səylərə baxmayaraq, İranın ABŞ və silahlı qüvvələrimiz üçün yaratdığı təhlükə əhəmiyyətli olaraq qalır" Sözügedən məktub ABŞ mediasında Trampın iki ay əvvəl Konqresdən icazə almadan İrana qarşı başlatdığı müharibə ilə bağlı konstitusiyaya uyğunluq müzakirələrini ləğv etmək cəhdi kimi qiymətləndirilib Ağ Evin Konqresə İranla müharibənin və düşmənçiliyin sona çatdığını bildirən məktubu ABŞ hərbi gəmilərinin və minlərlə ABŞ əsgərinin Yaxın Şərqdə İrana qarşı mümkün yeni hücum əmrini gözlədiyi bir vaxtda göndərilib ABŞ prezidenti Donald Tramp administrasiyası bu qiymətləndirmə ilə 1973-cü ildə qəbul edilmiş Müharibə Səlahiyyətləri Aktı çərçivəsində 60 günlük qanuni müddətin artıq qüvvədə olmadığını müdafiə edərək, qüvvəyə minən atəşkəslə İranla hərbi gərginliyin qanuni olaraq sona çatdığını iddia edib. Bu kontekstdə Konqresə əlavə səlahiyyət və ya təsdiq üçün heç bir öhdəliyin olmadığı bildirilib Lakin ABŞ-ın müxalif Demokrat Partiyasından olan Konqres üzvləri bu şərhə qarşı çıxıb və bildiriblər ki, sözügedən qanun çərçivəsində atəşkəs “döyüş əməliyyatlarının sonu” kimi qəbul edilmir. Bundan əlavə, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Hörmüz boğazında həyata keçirdiyi blokadadan da söz açılıb və ABŞ-ın bölgədə hərbi varlığının davam etməsinin münaqişənin əslində davam etdiyinə işarə etdiyi irəli sürülüb Birləşmiş Ştatlarda 1973-cü il tarixli Müharibə Səlahiyyətləri Aktına əsasən, Konqres müharibənin başlanmasından sonra 60 gün ərzində müharibə elan etməli və ya güc tətbiqinə icazə verməlidir. Məlumdur ki, ABŞ prezidenti əlavə vaxt tələb edərsə, bu müddət 90 günə qədər artırıla bilər. Həmin 60 günlük müddət bu gün başa çatmaq üzrə olsa da, Konqres tələbi yerinə yetirmək üçün heç bir tədbir görmədi və Senat Demokratların müharibəni dayandırmaq üçün altıncı cəhdini rədd etdikdən sonra cümə axşamı günü bir həftəlik fasilə elan etdi Digər tərəfdən, Tramp administrasiyasının Konqresin təsdiqini almaqda maraqlı olmadığı düşünülür. Ehtimal olunur ki, toqquşmalar yenidən başlasa, Tramp qanunvericilərə yeni 60 günlük müddətin başladığını söyləyə bilər Məlumdur ki, Vyetnam müharibəsinə cavab olaraq ABŞ Konqresi tərəfindən qəbul edilmiş 1973-cü il Müharibə Səlahiyyətləri Aktından sonra həm Respublikaçılar, həm də Demokratlar Partiyasından olan ABŞ prezidentləri fasilələrlə baş verən hərbi münaqişələr zamanı dəfələrlə oxşar üsullardan istifadə ediblər