Integratsiyalashgan atom elektr stansiyasi qanday afzalliklarni beradi?
Jizzax viloyatining Forish tumanida “O‘zatom” agentligi, “Rosatom” davlat korporatsiyasi, Xalqaro atom energiyasi agentligi (MAGATE) ishtirokchilari, soha mutaxassislari, talabalar va mahalliy hamjamiyat ishtirokidagi tantanali tadbir bo‘lib o‘tdi Tadbir doirasida ishtirokchilar loyihaning ahamiya

Jizzax viloyatining Forish tumanida “O‘zatom” agentligi, “Rosatom” davlat korporatsiyasi, Xalqaro atom energiyasi agentligi (MAGATE) ishtirokchilari, soha mutaxassislari, talabalar va mahalliy hamjamiyat ishtirokidagi tantanali tadbir bo‘lib o‘tdi Tadbir doirasida ishtirokchilar loyihaning ahamiyati va istiqbollari haqida o‘z fikr-mulohazalarini bildirdilar Azim Ahmedxo‘jayev, “O‘zatom” agentligi direktori: – Mazkur loyiha O‘zbekiston energetika tizimini diversifikatsiya qilish, aholini barqaror, ekologik toza energiya bilan ta’minlash, mamlakat energetika xavfsizligini mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etadi. Bundan tashqari, atom energetikasini rivojlantirish yuqori malakali kadrlar tayyorlash, ilg‘or texnologiyalarni joriy etish va mamlakat sanoat salohiyatini yuksaltirishga xizmat qiladi Davlatimiz rahbari tashabbusi bilan yaxlit atom elektr stansiyasi loyihasi amalga oshirilmoqda, unga ko‘ra ikkita katta va ikkita kichik reaktor bitta maydonchada joylashgan bo‘lib, uzluksiz elektr energiyasi ishlab chiqariladi Imzolangan kelishuvga ko‘ra, loyihaning umumiy qiymati 9,5 milliard dollarni tashkil etadi. Yaqin kelajakda BRIKS Yangi Taraqqiyot Banki bilan moliyalashtirish bo'yicha muzokaralar o'tkazish rejalashtirilgan. Boshqa xalqaro moliya institutlari va hamkor davlatlar bilan ham muloqot davom etmoqda. Loyihani moliyalashtirish uchun ichki mablag'lar ham ajratiladi, lekin kredit resurslari xarajatlarning asosiy qismini qoplaydi. Shunday qilib, mablag‘larning 85-90 foizini tashqi manbalar hisobidan jalb etish rejalashtirilgan Xalqaro hamkorlar va konsalting kompaniyalari bilan olib borilgan hisob-kitoblarga ko‘ra, loyihaning amalga oshirilishi mamlakatga 165 milliard dollardan ortiq uzoq muddatli iqtisodiy foyda keltiradi. Shu ma'noda, loyiha yuqori samarali strategik tashabbusdir. Bundan tashqari, uni amalga oshirish jarayonida ishlab chiqarishni mahalliylashtirish darajasini 30 foizga yetkazish rejalashtirilgan Rafael Mariano Grossi, Xalqaro atom energiyasi agentligi bosh direktori: – Bu O‘zbekiston uchun muhim voqea, chunki mamlakat birinchi marta atom energetikasi loyihasini amalga oshirmoqda. Uning o'ziga xos xususiyati - kichik va katta reaktorlarning kombinatsiyasi. Bundan tashqari, u dunyodagi yetakchi texnologiya yetkazib beruvchilardan biri bo'lgan Rosatom bilan hamkorlikda amalga oshirilmoqda Nazarimda, bu juda samarali va istiqbolli hamkorlik. Atom energiyasi boʻyicha xalqaro agentlik uchun loyihaning xalqaro xavfsizlik talablari va yadro qurolini tarqatmaslik standartlariga toʻliq muvofiq holda amalga oshirilishini taʼminlash asosiy ustuvor vazifa hisoblanadi. Ushbu yondashuv Rosatomning turli mamlakatlardagi loyihalarida o'z samarasini ko'rsatdi Biz ko‘p yillardan buyon O‘zbekistonni qo‘llab-quvvatlab kelamiz, chunki AES qurilishi va uning samarali ishlashi uchun zamonaviy infratuzilma, yadro xavfsizligi bo‘yicha mustaqil, yuqori malakali nazorat organi va mamlakat rahbariyatidan qat’iy siyosiy iroda zarur Bu omillarning barchasini O‘zbekistonda ko‘rib turibmiz. Shu bois, bu loyiha qulay vaqtda amalga oshirilayotganiga ishonaman, chunki butun dunyoda atom energetikasiga qiziqish sezilarli darajada ortib bormoqda. Shu bois O‘zbekistonning atom energetikasini rivojlantirish orqali energiya majmuasini diversifikatsiya qilish to‘g‘risidagi qarori mutlaqo mantiqiy ko‘rinadi Ishonchim komilki, ikki davlat Prezidentlari loyihani rasman boshlagan sana tarixda muhim o‘rin tutadi Pavel Bezrukov, O‘zbekistonda AES qurish loyihasi direktori: – Biz tarixiy voqeaning guvohi bo‘ldik – dunyodagi birinchi yaxlit atom elektr stansiyasi poydevoriga birinchi beton quyildi Integratsiyalashgan AES har birining quvvati 55 MVt bo‘lgan ikkita kichik energiya bloki va har birining quvvati 1000 MVt bo‘lgan ikkita yirik energoblokni o‘z ichiga oladi. Ushbu konfiguratsiya kichik bloklar orqali tizimning moslashuvchanligini va katta bloklar orqali barqaror elektr ishlab chiqarishni ta'minlaydi Ushbu loyiha kichik va yirik atom energiyasining eng yaxshi xususiyatlarini o'zida mujassam etgan noyob yechimdir. Quvvat bloklari bir vaqtning o'zida uzluksiz rejimda ishlaydi. Biroq, tarmoq yuki o'zgarganda, kichik birliklarning ishlash rejimi moslashadi. Bu energiya tizimining barqarorligini va elektr toki chastotasining barqarorligini ta'minlashga yordam beradi Bu atom energetikasi sohasidagi yana bir innovatsion yechimdir. Loyihada quruq sovutish minoralaridan ham foydalaniladi. Ushbu texnologiya qo'shimcha suvni deyarli talab qilmaydi va zavod ehtiyojlari uchun mamlakat suv resurslaridan foydalanish zaruratini sezilarli darajada kamaytiradi Nasiba bilan suhbatlashdi Ziyodullayeva, O‘zA

