Shushadagi ovoz festivali - deb yozadi Rashad Majid

14-15 may kunlari Shusha shahrida Haydar Aliyev jamg‘armasi va Madaniyat vazirligi hamkorligida o‘tkazilgan “Xaribulbul” IX xalqaro musiqa festivalining ochilish kontserti menda uzoq yillar davomida unutilmas taassurotlarni uyg‘otdi. Ehtimol, bu tadbir davomida taqdim etilgan ajoyib musiqaning sehri va mohir ijrochilarning jarangdor ovozi tufaylidir, bir zum o‘ylanib qoldim: Shusha o‘zining sirliligi, aurasi bilan, balki dunyoda vazni va ma’naviy ko‘lamini so‘zdan ham to‘liqroq va aniqroq ifodalash mumkin bo‘lgan yagona shahardir. Ana shu tushunib bo‘lmas tuyg‘ular sadolari ostida 5 yil avval, 12-may kuni janob Prezidentimiz Azad Shushada o‘tkazilgan “Xaribulbul” festivalining ochilishida aytgan va tez-tez eslayotgan bir fikr yana yodimga tushdi: “Men dunyoning ko‘plab go‘zal shaharlarida bo‘lganman, lekin Shushadek shaharni ko‘rmaganman!” Bu yil betakror shahrimiz – madaniy poytaxtimiz Shushaga AQSh, Yaponiya, Turkiya, Qozog‘iston, O‘zbekiston, Turkmanistondan san’at vakillari, musiqa va raqs jamoalari tashrif buyurishdi. Ochilish kontsertida o'ylash va g'ururlanish uchun minglab sabablar bor edi. Yaponiyalik Kiyoshi Ohiraning cholg‘uda “Ruhani” chalishi, Oshiq Samira va Oshiq Ali bilan birgalikda kuylashi, qozoqning “Turon” etno-folk guruhining “Lochin” qo‘shig‘ini qadimiy cholg‘u asboblarida chalishi ajoyib manzara yaratdi So‘nggi yillarda ijtimoiy tarmoqlarda mashhur bo‘lib, keyinchalik mamlakatimiz va xorijda o‘tkazilgan qator rasmiy tadbirlarda ishtirok etgan Og‘dam viloyati Gulabli qishlog‘i bolalar musiqa maktabining ovoz o‘qituvchisi Habil Mammadov va uning o‘quvchilari ijrosidagi mashhur “Qorabog‘” qo‘shig‘ini Cidir tekisligida tinglash o‘zgacha olam edi. Bu spektakl ovozning yo‘qolmasligi, ilohiy adolatning ishonchi tantanasi edi! Violonchelchi, xalqaro tanlovlar laureati Jamol Aliyevni ilk bor Anqarada eshitganman. U dunyoning 33 mashhur musiqachilaridan biri sanaladi - u o'sha kontsertda tanishtirildi. Xalq artisti Farhod Badalbeylining “Shusha” asarini ijro etdi. Asarning mo‘rt, g‘amgin va g‘amgin tuyg‘ularga to‘la qo‘shig‘i tomoshabinlarni maftun etdi. Bu ijro maestroga manzur bo‘lgani va chin yurakdan olqishlagani bee’tibor bo‘lmadi Darvoqe, ko‘p marotaba kuzatganman, Farhod Badalbeyli hamisha sozandalarni chin yurakdan olqishlaydi. U o‘z suhbatlarida sozandaning asosiy foydasi tomoshabinlar olqishi ekanligini aytib, tinglovchilarimizning sovuqqonligidan noliydi. Maestroning shikoyatini birinchi marta eshitib, o‘ylab ko‘rishga, hal qilishga, sababini topishga harakat qildim. Bu loqaydlikning ildizi qayerda? Nega biz ijrochilarni chin yurakdan, ishtiyoq bilan olqishlay olmaymiz? Bu savollar meni uzoq vaqtdan beri javobsiz tashvishga solib qoldi Xalq artisti, Shushalik deputat Polad Bulbulo‘g‘lining xalqaro festivallarda, ayniqsa, Shushada o‘tkazilayotgan tadbirlarda chiqishlarida chuqur ma’no va boshqa ma’no bor. Polad janoblari uzoq yillardan buyon shu zaminda yashovchi sifatida turli mamlakatlardan kelgan mehmonlarni o‘z qo‘shiqlari bilan kutib oladi va ularga “xush kelibsiz” deydi Shu o‘rinda bir jihatga e’tibor qarataman: demak, bulbulning vatani – Shushadagi uy-muzey hovlisida bir daraxt bor. Bulbul bolaligida o‘sha daraxt shoxlariga chiqib, qo‘shiq aytardi. Vaqti-vaqti bilan afsonaviy holga keladigan bunday xotiralar hech qachon xotiradan o‘chirilmaydi. Bugun Shushada o‘sha chuqur ildiz otgan avlod an’analarini davom ettirayotgan Polad Bulbulo‘g‘lining borligi ham bu zaminlar kimga tegishli ekanligining muhri, bir necha avlodlar tarixining muhim qismiga aylangan daraxtning chuqur ildizlari, shoxlangan qanotlari ramzidir. Po‘lat domlaga – buyuk san’atkorimizga sog‘lik tilayman. U ham shushiyalik va galatiyalik kabi uzoq yillar shunday tadbirlarda o‘zining xushchaqchaqligi, quvnoq chiqishlari bilan tomoshabinlarni lol qoldirishini tilayman Anchadan beri ko‘zga tashlanmayotgan xalq artisti Tunzale Og‘ayeva har doimgidek o‘ziga xos ijro uslubi bilan ajralib turdi, xalq artisti Yusif Eyvazov ijrosi ko‘ngilda mamnuniyat va iftixor uyg‘otdi, xizmat ko‘rsatgan artistlar – Azer Zade, Elnora Mammadova, Elvin Xo‘ja G‘aniyev, Tayyar Bayramovlar tomoshabinlar qalbini to‘lqinlantirdi Bugun iste’dodli hamyurtlarimiz dunyoning turli davlatlarining nufuzli musiqa muassasalarida munosib namoyon bo‘layotgani quvonarlidir. Ularni “Xaribulbul” xalqaro musiqa festivalida ko‘rish va tinglash yoqimli bo‘ldi. Sankt-Peterburg davlat akademik Mariya teatri solisti Hamid Abdulov, Dyusseldorfda faoliyat yuritayotgan “Reyn bo‘yidagi nemis operasi” teatrining solisti Mara Huseynova, shuningdek, Ismoil Zeynalov, Mushfiq Guliyev, Riad Mammadov o‘z chiqishlari bilan. festival ruhiga yangi tuslar qo‘shdilar. Turkiyalik Ug‘ur Ishilakning chiqishlari tadbirga rang-baranglik bag‘ishladi O‘zbekistonning “Shodlig” va Turkmanistonning “Galkinish” raqs ansambllarining chiqishlari juda esda qolarli bo‘ldi. Tomoshabinlar olqishiga sazovor bo‘lgan o‘zbek raqqosasining bosh aylantiruvchi davra raqsi esa hayratlanarli edi Shubhasiz, bunday rang-barang va esda qolarli konsert dasturining yaratilishiga hissa qo‘shgan har bir kishi katta olqish va minnatdorchilikka loyiqdir. Ozarbayjon davlat raqs ansambli, Fikret Amirov nomidagi Ozarbayjon Davlat ashula va raqs ansambli, Ozarbayjon Davlat simfonik orkestri, Ozarbayjon davlat xor kapellasi, Boku xoreografiya akademiyasi talabalarining chiqishlari, xizmat ko‘rsatgan artist Eteri Jafarovaning raqslari ham xalq artisti Polad, Artist Bullog‘uning chiqishlariga rang-baranglik qo‘shganini alohida ta’kidlash lozim Festivalning birinchi kuni yana bir voqea bilan nishonlandi – Xon qizi Nateva saroyi oldida Qozog‘istonning “Turon” etno-folklor guruhi qiziqarli konsert dasturini namoyish etdi Albatta, tadbir boshlovchilarini ham unutmaslik kerak. Konsert boshlovchilari Leyla Guliyeva va Tural Asadov ijrochilarga o‘zgacha ishtiyoq, ajoyib va ​​ta’sirchan intonatsiyani taqdim etdi “Xaribulbul” musiqa festivalida Qorabog‘ universiteti san’at fakulteti ustoz-shogird jamoasi alohida konsert dasturi bilan chiqishlari alohida ahamiyat kasb etdi Konsert boshlanishidan oldin ham men uzoq vaqtdan beri tanigan amerikalik musiqachi Jeffri Verbok bilan do‘stona uchrashuv o‘tkazdik (darvoqe, festivalning birinchi kunida Shusha tumanidagi maxsus vakolatxona binosida Jeffri o‘zining “Shusha, mening sevgilim” nomli hujjatli filmini taqdim etdi). Konsertda yapon xonandasi cholg‘u chalganida ko‘zim yana Jefrini qidirdi Bizda amerikalikni tar, yaponni saz chalishni o‘rgatadigan ajoyib madaniyat bor *** Festivalning ikkinchi kuni ham rang-barang dasturlar bilan esda qoldi. 15-may kuni Xon qizi Nateva saroyida o‘tkazilgan “Romantika va qo‘shiq tongi” deb nomlangan birinchi konsertda yosh musiqachilar atoqli ozarbayjon bastakorlari – Uzeyir Hojibeyli, Gara Garayev, Fikret Amirov, Orif Malikov, Jahongir Jahongirov, Orif Malikov, Jahongir Jahongirov, Tofig‘il A’losi Gulg‘a, O‘fig‘mon A’losi Gulg‘a kabi ijod namunalarini ijro etishdi. Adigo'zalov Kunning ikkinchi yarmida Ozarbayjon, O‘zbekiston va Turkmaniston raqs ansambllari ishtirokida “Jidir tekisligida raqs” va xalq artisti Sakina Ismoilova shogirdlari bilan birgalikda konsert dasturlari namoyish etildi *** Ko'p narsa taqdimotga bog'liq. Har qanday rejalashtirilgan ishning birinchi muvaffaqiyati uning taqdimotidan boshlanadi. Shu ma’noda festivalning ma’lumot risolasi birinchi taqdimot sifatida e’tiborga molik bo‘ldi. Kitobchada bundan 125 yil avval – 1901 yilda buyuk yozuvchi-dramaturg, teatr arbobi Abdurrahim bey Hagverdiyev tashabbusi bilan Shusha shahrida ilk bor “Sharq kontserti” bo‘lib o‘tgani, buyuk mutafakkir, pedagog, taniqli jurnalist A.A. O'sha paytdagi gazeta "Sharq konsertini" maqtagan. Bu Ozarbayjonning qator taniqli san’atkorlari – Oshiq Dirili Gurban, Oshiq Alasgar, Jabbor Garyag‘dio‘g‘li, Xon Shushinskiy, Shamsi Badalbeyli, Jahongir Jahongirovning yubileylariga to‘g‘ri kelgani ko‘rsatildi. “Xaribulbul” IX xalqaro musiqa festivali tashkilotchilarining nafis didi borligini ko‘rsatuvchi bu jihat tadbirning har bir qadamida sezilib turdi. Shu lahzalar Shushaga kelgan xorijlik mehmonlarning yurtimizdan yaxshi taassurotlar, boy xotiralar bilan qaytishiga ishonch hosil qildi. Hozirgi ma’lumotlar ko‘pligida Shushaning sehri, Cidir tekisligining sirli jozibasi, musiqamizning ulug‘vorligi uzoq yillar xotirasida qolib, Shushaning manguligidan dalolat berishiga ishonch hosil qildi