Turk sayyohlari yagona umidga aylandi

Markaziy bank tomonidan tayyorlangan 2026 yilning birinchi choragi uchun byulletenda KKTCning iqtisodiy ahvoli raqamlar bilan ochib berilgan. Shunga ko'ra; Budjetning umumiy daromadlari 31,7 foizga, jami xarajatlar 35,1 foizga o‘sdi. Raqamlar daromadlar xarajatlarni qoplamasligini ko'rsatadi Shimoliy Kipr iqtisodiyoti uchun katta ahamiyatga ega bo'lgan turizmda Turkiyaning ahamiyati yanada yaqqol namoyon bo'ldi. Yilning dastlabki uch oyida mamlakatimizga havo va dengiz orqali kelgan yo‘lovchilar soni 9,3 foizga oshdi; 520 ming 646 kishidan 569 ming 302 nafarga yetdi. O’lkaga quruqlik darvozalari orqali kirgan xorijlik sayyohlar va Rumlar soni o’tgan yilning shu davriga nisbatan 15,07 foizga kamayib, 804 ming 238 nafarga yetdi Quruqlik darvozalaridan kelganlar kamaydi Markaziy bank tomonidan tayyorlangan 2026 yilning birinchi choragi uchun byulleten chop etildi. Bank, turizm, inflyatsiya, bandlik va byudjet ma'lumotlarini o'z ichiga olgan hisobotda, Shimoliy Kipr Turk Respublikasi byudjet daromadlari 2026 moliya yilining birinchi choragida o'tgan yilning shu davriga nisbatan 31,7 foizga, byudjet xarajatlari esa 35,1 foizga ortgani qayd etildi. Hisobotga ko'ra; 2026 yilning birinchi uch oyida havo va dengiz orqali o'lkaga kirgan yo'lovchilar soni 2025 yilning shu davriga nisbatan 9,3 foizga ortib, 520 ming 646 dan 569 ming 302 ga ko'tarildi. Shimoliy Kipr Turk Respublikasi fuqarolari tashqari quruqlikdagi eshiklardan kiruvchi kishilar soni esa 15,08 foizga kamayib, 2025 yilning shu davriga nisbatan 569 ming 302 nafarga etdi. davrda quruqlik eshiklari orqali kirgan Janubiy Kipr fuqarolari soni 470 ming 438, boshqa davlat fuqarolari soni esa 333 ming 800 edi. Shimoliy Kipr Turk Respublikasi fuqarolarining quruqlik darvozalaridan chiqqanlari soni o'tgan yilning shu davriga nisbatan 4,3 foizga kamayib, 752 ming 925 nafarga yetdi Shimoliy Kipr Turk Respublikasi budjeti bo’yicha tayyorlangan hisobotda, byudjet daromadlari va xarajatlarida o’sish borligi qayd etildi. Hisobotga ko'ra; Birinchi chorakda o‘tgan yilning shu davriga nisbatan byudjet daromadlari 31,7 foizga, xarajatlari esa 35,1 foizga o‘sdi. Bu davrda byudjet daromadlari 33 milliard 524,3 million lira, byudjet xarajatlari esa 32 milliard 95,2 million lira bo'ldi. O'tgan yilning shu davrida bir milliard 707,5 million lira profitsit bergan byudjet, joriy yilning shu davrida bir milliard 429,1 million lira profitsit berdi. Davr davomida davlat ichki qarz qimmatli qog‘ozlarini chiqarish orqali jami 16 milliard 315,7 million lira qarz olindi, 9 milliard 842,6 million lirasi esa qaytarildi. Shunday qilib, 6 milliard 473,1 million lira sof qarz yaratildi. Birinchi chorak yakuni bo'yicha GDDS va qisqa muddatli avanslar (KVA) doirasida shakllangan jami ichki qarz zaxirasi 22 milliard 414,4 million lira sifatida qayd etildi. GDDS zaxirasi 19 milliard 694,6 million lira darajasida bo'lsa, protokol doirasida amalga oshirilgan asosiy to'lovdan keyin KVA balansi 2 milliard 719,8 million liraga kamaydi Hisobotga ko‘ra, 2026 yilning birinchi choragida inflyatsiya har oyda o‘zgaruvchan kursni kuzatgan Inflyatsiya o'tgan oyga nisbatan yanvarda 1,97 foiz, fevralda 2,76, mart oyida 2,18 foizni tashkil etdi. 2025 yilning shu davrida oylik inflyatsiya darajasi mos ravishda 2,02 foiz, 2,16 foiz va 4,28 foizni tashkil etdi Yillik inflyatsiya 2026 yilning birinchi choragida yanvar oyida 39,4 foiz, fevralda 40,22 foiz, mart oyida 37,4 foizni tashkil etdi 2026-yil mart oyi holatiga ko‘ra, eng yuqori yillik narxlar o‘sgan xarajatlar guruhlari ta’lim 46,93 foiz, turli tovarlar va xizmatlar 46,71 foiz va sog‘liqni saqlash 43,85 foiz bo‘ldi Xuddi shu davrda yillik bazda eng past o'sish 27,37 foiz bilan aloqada bo'ldi Byulletenda bank sektorining jami aktivlari; 2026 yil mart oyi oxirida 2025 yil dekabriga nisbatan 5,04 foizga oshib, 523 ming 000,9 million liraga yetganligi qayd etildi Sektorning jami yalpi kreditlari 217.713.3 million lira, jami depozitlar esa 394.833.3 million lira boʻlgani bildirilgan hisobotda, 2026-yilning birinchi choragida sektorning jami aktivlaridagi eng katta ulush 41.63 foiz bilan yalpi kreditlarga tegishli ekanligi qayd etildi Hisobotda yalpi kreditlardan keyin mos ravishda 32,37 foiz ulush bilan pul mablag'lari va ularning ekvivalentlari, 16,54 foiz ulush bilan MDC va 9,46 foiz ulush bilan boshqa aktivlar bormoqda. 2026 yil mart holatiga ko‘ra, jami majburiyatlarning 75,49 foizini depozitlar, 12,14 foizini o‘z mablag‘lari, 6,11 foizini banklar oldidagi qarzlari va 6,25 foizini boshqa mablag‘lar tashkil etadi. U passiv moddalardan iborat ekanligi ta`kidlandi Hisobotda, 2026 yil mart oyi holatiga ko'ra, biznes kreditlari 150,945 million lira bilan kredit turlari orasida birinchi o'rinda, iste'mol kreditlari esa 38,506,6 million lira bilan ikkinchi o'rinda. Tadbirkorlik kreditlarida o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 42,69 foizga, iste’mol kreditlarida esa 51,28 foizga o‘sganligi qayd etildi