Prezident Mirziyoyev muhim foydali qazilmalarni qayta ishlash va yuqori texnologiyali ishlab chiqarishni kengaytirishni qo‘llab-quvvatladi

TOSHKENT, Oʻzbekiston, 16-iyun. Oʻzbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev jahon miqyosida strategik metallarga boʻlgan talab oʻsishda davom etar ekan, mamlakatning muhim mineral-xom ashyo sektorini kengaytirish va qimmatbaho sanoat mahsulotlari ishlab chiqarishni koʻpaytirish boʻyicha rejalarni koʻrib chiqdi Bu O‘zbekiston Prezidenti matbuot xizmati xabarida o‘z aksini topgan O‘zbekistonning muhim foydali qazilmalar uchun xomashyo bazasini rivojlantirishga bag‘ishlangan taqdimotda rasmiylar umumiy qiymati 4,2 milliard dollarlik 120 ta loyihani o‘z ichiga olgan 2026–2030 yillarga mo‘ljallangan dasturni aytib o‘tdi. Tashabbus mahalliy qayta ishlash quvvatlarini oshirish, texnologik tarmoqlarni mustahkamlash va eksportni kengaytirishga qaratilgan Taqdim etilgan rejalarga ko‘ra, 2028-yilga borib tarmoqning yillik ishlab chiqarish hajmi 1 milliard dollarga, 2030-yilga kelib esa ikki barobarga ko‘payib, 2 milliard dollarga yetishi kutilmoqda Texnologiya metallari va muhim minerallarga global talab elektronika, mashinasozlik, aviatsiya, energetika va sog'liqni saqlash kabi sohalardagi ahamiyati tufayli keskin oshdi. O‘zbekiston bunday resurslarning katta zaxiralariga ega bo‘lsa-da, O‘zbekiston texnologik metallar zavodi hozirda asosan volfram va molibden ishlab chiqarishga e’tibor qaratmoqda Rasmiylarning taʼkidlashicha, mamlakatda yangi konlarni oʻzlashtirish, qayta ishlash, gidrometallurgiya va pirometallurgiya inshootlarini qurish orqali 28 ta muhim foydali qazilmalarni sanoat ishlab chiqarishini yoʻlga qoʻyish imkoniyati mavjud Birgina joriy yilning o‘zida O‘zbekistonda umumiy qiymati 166 million dollar bo‘lgan 12 ta loyihani ishga tushirish rejalashtirilgan. Loyihalar doirasida uchta yangi metall – yuqori tozalikdagi selen, tellur va reniy, shuningdek, 21 turdagi import o‘rnini bosuvchi mahsulotlar, jumladan, chang metallurgiyaga asoslangan avtomobil butlovchi qismlari va sulfat kislota ishlab chiqarish yo‘lga qo‘yiladi Rasmiylar yangi ob’ektlar yuzlab ish o‘rinlari yaratish, byudjet daromadlarini oshirish va eksport imkoniyatlarini kengaytirishni kutmoqda Strategiyaning asosiy yo'nalishi volfram va molibden uchun to'liq qiymat zanjirini rivojlantirish, konsentratlar va yarim tayyor mahsulotlardan tashqari, metall kukunlari, qotishmalar, novdalar, simlar, sanoat komponentlari va boshqa tayyor mahsulotlar kabi yuqori qiymatli mahsulotlarga o'tishdir Ushbu sa’y-harakatlar doirasida hukumat tomonidan Chirchiq shahridagi “Kelajak metallari” texnoparki va tegishli ilmiy-ishlab chiqarish markazini sezilarli darajada kengaytirish rejalashtirilmoqda. Ob'ektlar ilmiy tadqiqotlarni tijoratlashtirish, startaplarni rivojlantirish va yuqori toza metallar va ilg'or materiallar ishlab chiqarishni qo'llab-quvvatlashi kutilmoqda Mirziyoyev mutasaddilarga texnopark va uning rezidentlarini qoʻshimcha ragʻbatlantirish, jumladan, yerdan foydalanish, infratuzilma va startaplarni moliyalashtirishni qoʻllab-quvvatlashni koʻrib chiqishni topshirdi Taqdimotda Markaziy Osiyoda muhim foydali qazilmalarga ixtisoslashgan yagona tadqiqot va texnologiya markazini tashkil etish rejalari ham ko‘rib chiqildi. Chirchiq shahrida tashkil etilayotgan nanoanaliz laboratoriyasi geologiya, tog‘-kon va metallurgiya loyihalari uchun ilg‘or tahliliy xizmatlar ko‘rsatadi. Laboratoriya to‘liq ishga tushirilgach, kuniga 1000 tagacha namunani qayta ishlash, import qilinadigan 6,5 million dollarlik xizmatlar o‘rnini bosish va qo‘shimcha 4 million dollarlik xizmatlar eksportini ishlab chiqarish kutilmoqda Prezident geologiya-qidiruv ishlarini kengaytirish, istiqbolli konlarni xalqaro standartlar asosida baholash, sanoat chiqindilarini qayta ishlash, loyihalarni amalga oshirishni jadallashtirish uchun xorijiy investorlar va texnologik sheriklarni jalb etish muhimligini taʼkidladi Raqamlashtirish va sun’iy intellekt ham ustuvor yo‘nalishlar sifatida ta’kidlandi. Mutasaddilar geologik ma’lumotlarning yagona platformasini yaratish, qidiruv ishlarida 3D modellashtirishni joriy etish, real vaqt rejimida ishlab chiqarish jarayonlari monitoringini amalga oshirish, bozor tahlili va loyihalarni boshqarish uchun zamonaviy raqamli platformalardan foydalanish rejalarini muhokama qildilar Ishchi kuchini rivojlantirish yana bir muhim mavzu edi. O‘zbekistonda Toshkent davlat texnika universiteti bilan hamkorlikda dual ta’lim tizimi joriy etildi va “Texnologik metallar zavodi” qoshida metallurgiya va materialshunoslik yo‘nalishida ikkita ixtisoslashtirilgan kafedra tashkil etildi. Ayni paytda mazkur muassasada 64 nafar oliy o‘quv yurti talabasi amaliy mashg‘ulotlardan o‘tmoqda Mirziyoyev muhim mineral-xom ashyo sektori yangi sanoat tarmoqlarini rivojlantirish, eksport hajmini oshirish, texnologik oʻzini-oʻzi taʼminlashni mustahkamlash va yuqori malakali ish oʻrinlari yaratishda muhim rol oʻynashini taʼkidladi. U mutasaddilarga 2026–2030 yillarga moʻljallangan barcha loyihalar ustidan qatʼiy nazoratni taʼminlashni topshirdi