Kaya Kallasning Bokuga tashrifi Ozarbayjon-Yevropa Ittifoqi munosabatlarining strategik xususiyatga ega ekanligini ko'rsatadi

Yevropa Ittifoqining (YeI) tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati boʻyicha Oliy vakili, Yevropa komissiyasi vitse-prezidenti Kaya Kallasning Janubiy Kavkazga, jumladan, Ozarbayjonga tashrifi Ozarbayjon endilikda nafaqat mintaqaviy, balki Yevropa Ittifoqi uchun strategik ahamiyatga ega boʻlgan muhim hamkorlardan biri ekanligini yana bir bor koʻrsatdi. Ayniqsa, energetika xavfsizligi, transport-kommunikatsiya liniyalari, geosiyosiy barqarorlik va ko‘p tomonlama hamkorlik nuqtai nazaridan Boku va Bryussel o‘rtasidagi munosabatlar o‘zaro manfaatlarga asoslangan yangi bosqichga qadam qo‘ydi. Bu dinamikaning asosi Prezident Ilhom Aliyev tomonidan amalga oshirilayotgan pragmatik, muvozanatli va milliy manfaatlarga asoslangan tashqi siyosat kursidir Bu haqda siyosatshunos Aytan Gurbanova “AZERTA”ga bergan bayonotida aytib o‘tdi Uning aytishicha, shu nuqtai nazardan qaraganda, Yevropa Ittifoqining tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati bo‘yicha Oliy vakili, Yevrokomissiya vitse-prezidenti Kaya Kallasning Bokuga tashrifi tasodifiy diplomatik qadam emas. Bu tashrif Yevropa Ittifoqining geosiyosiy voqeliklarning o‘zgarishi fonida Ozarbayjon bilan hamkorlikka ehtiyoj ortib borayotganining ko‘rsatkichidir. Ayniqsa, Rossiya-Ukraina urushidan keyin Yevropaning energiya xavfsizligi masalasi birinchi o’ringa chiqdi va bu doirada Ozarbayjon ishonchli energiya hamkori sifatida kun tartibiga chiqdi. Shuningdek, Ozarbayjon tashabbusi bilan amalga oshirilgan Janubiy gaz yo‘lagi allaqachon Yevropa energetika xaritasining ajralmas qismiga aylangan. Bu loyiha nafaqat iqtisodiy, balki jiddiy siyosiy va strategik ahamiyatga ega. Ayni paytda Ozarbayjon gazi bir qator Yevropa davlatlarining energiya xavfsizligini ta’minlashda muhim o‘rin tutadi. Ozarbayjon mamlakatimiz siyosiy sharoitlarga bog‘liq bo‘lmagan ishonchli va uzoq muddatli hamkor modelini taqdim etishini allaqachon isbotlagan. Bu Yevropa Ittifoqining Ozarbayjonga munosabatida yangi siyosiy realizmni shakllantiradi. Yana bir muhim jihat shundaki, Ozarbayjon Yevropa bilan munosabatlarda teng huquqli sheriklik tamoyilini qat’iy himoya qiladi. “Prezident Ilhom Aliyev rahnamoligida amalga oshirilayotgan tashqi siyosatning asosiy xususiyatlaridan biri milliy suverenitet va davlat manfaatlarini himoya qilish ustuvor yoʻnalish sifatida belgilab qoʻyilgan. Ozarbayjon hech qanday kuch markazi taʼsiriga tushmagan holda koʻp tomonlama hamkorlik modelini ishlab chiqdi va oʻz manfaatlarini muvaffaqiyatli himoya qilgan global tizimning muhim ishtirokchisiga aylandi. Boshqa tomondan, bu siyosat Gʻarb, Turk dunyosi va mintaqa davlatlari bilan munosabatlarda muvozanat, muvozanat oʻrnatish imkonini berdi Ozarbayjonning tranzit va logistika imkoniyatlari Yevropa Ittifoqi uchun katta ahamiyatga ega “Kaya Kallasning tashrifi davomida muhokama qilingan asosiy masalalardan biri mintaqaviy xavfsizlik va mojarodan keyingi davrdagi hamkorlik istiqbollari boʻldi. Ozarbayjon 2020 yildan keyin mintaqada yangi geosiyosiy voqelikni shakllantirdi va hozirdanoq Janubiy Kavkazda tinchlik kun tartibining asosiy muallifi sifatida harakat qilmoqda. Shunday qilib, mamlakatimiz kommunikatsiyalar, iqtisodiy integratsiya va mintaqaviy hamkorlikni ochish modelini ilgari surmoqda. Yevropa Ittifoqining ham mintaqadagi barqarorlikdan manfaatdor ekanligi Ozarbayjonning strategik ahamiyatini oshiradi. Shu o‘rinda ta’kidlanishi kerak bo‘lgan asosiy jihatlardan biri shundaki, Yevropa Ittifoqi endilikda Ozarbayjon bilan munosabatlarga avvalgidek faqat me’yoriy yondashuv prizmasi orqali qaramaydi. Hozirgi geosiyosiy voqelik Bryusselni yanada pragmatik siyosat yuritishga majbur qilmoqda. Chunki Ozarbayjonning o‘rni Yevropa uchun energiya xavfsizligi, “O‘rta yo‘lak” loyihasi, Kaspiy mintaqasiga chiqish va Markaziy Osiyo bilan munosabatlarda o‘zgarmasdir. Xususan, O‘rta yo‘lakning dolzarblashuvi Ozarbayjonning geostrategik mavqeini yanada mustahkamladi. Ozarbayjonning Xitoy-Yevropa savdo yo'lidagi tranzit va logistika imkoniyatlari Yevropa Ittifoqi uchun katta ahamiyatga ega. So‘nggi yillarda mamlakatimizda transport infratuzilmasi, port inshootlari va xalqaro logistika tarmog‘ini rivojlantirish yo‘lida muhim qadamlar qo‘yildi. Ushbu siyosat natijasida Ozarbayjon Yevroosiyoning asosiy transport markazlaridan biriga aylandi. Bularning barchasi Prezident Ilhom Aliyevning uzoqni ko‘zlagan strategik qarashlari samarasi sifatida baholanishi kerak, – dedi A.Gurbanova Siyosatshunosga ko‘ra, bugun Ozarbayjon nafaqat energiya eksport qiluvchi davlat, balki mintaqaviy xavfsizlik, transport, diplomatiya va xalqaro hamkorlikda o‘z so‘zini aytadigan kuchli aktyordir. Shu bois Kaya Kallasning Bokuga tashrifi Ozarbayjon-Yevropa Ittifoqi munosabatlarining strategik xususiyati hisoblanadi. olib borishini yana bir bor tasdiqlovchi muhim voqea sifatida qaralishi mumkin. Hamkorlikning hozirgi modeli o‘zaro manfaatdorlik, siyosiy realizm va pragmatik sheriklik tamoyillariga asoslanadi. Ozarbayjonning milliy manfaatlarga asoslangan tashqi siyosati mamlakatimizni global geosiyosiy jarayonlarda ishonchli va samarali hamkor sifatida mustahkamlamoqda. Shunday qilib, Prezident Ilhom Aliyev rahnamoligida amalga oshirilayotgan oqilona diplomatik yo‘nalish mamlakatimizning xalqaro mavqeini mustahkamlash, Ozarbayjonning strategik ahamiyatini oshirishda davom etmoqda 2026 © AZERTAC. Mualliflik huquqi himoyalangan. Axborotdan foydalanish giperhavola bilan havola qilinishi kerak