2026-yil boshida O‘zbekistonda islomiy moliyalashtirish 22 milliard so‘mni tashkil etadi, chunki Markaziy bank islom banki islohotlarini ilgari suradi

Biz veb-sayt ish faoliyatini yaxshilash va foydalanuvchi tajribangizni yaxshilash uchun cookie-fayllardan foydalanamiz. Ko‘rib chiqishni davom ettirish orqali siz cookie-fayllardan foydalanishga rozilik bildirasiz Kun.uz Maxfiylik siyosati O'zbekistonda islom mikromoliyaviy xizmatlari hajmi so'nggi paytlarda sezilarli o'sishni qayd etdi va bu shariatga mos moliyaviy mahsulotlarga kuchli talabdan dalolat beradi Oʻzbekiston Markaziy banki raisining oʻrinbosari Sanjar Nosirov Toshkent xalqaro investitsiya forumi (TIIF–2026) doirasidagi panel sessiyasida oʻz fikrlari bilan oʻrtoqlashdi Nosirovning soʻzlariga koʻra, mamlakatda islomiy moliyaviy xizmatlarning strategik rivojlanishi uchta alohida bosqich boʻyicha tuzilgan. Mikromoliya sektorida shariatga muvofiq operatsiyalarni joriy etish dastlabki bosqichni anglatadi. Oldinga qarab, regulyator har tomonlama islom banki va kengroq kapital bozorini rivojlantirishga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish niyatida Hozirda O‘zbekiston bo‘ylab 12 ta mikromoliya tashkilotlari (MMT) mudoraba, murabaha, musharaka va ijara kabi islomiy mahsulotlarni taklif qilmoqda. Bu 2025 yilga nisbatan o'sishni aks ettiradi, o'shanda sakkizta MFO ushbu muqobillarni jami 21 milliard so'm yillik portfel bilan taqdim etgan Joriy yilda soha keskin tezlashdi, mahalliy MMTlar 2026 yilning birinchi besh oyi davomida 22 milliard so‘m islomiy moliyalashtirishni yo‘naltirdi. Murabaha, xarajat va bo'lib-bo'lib-bo'lib sotish, bu jami 63% bilan eng katta ulushni tashkil etadi, undan keyin 17% mudoraba va 14% musharaka. Nosirov, shuningdek, 300 dan ortiq tadbirkor ayollarni muvaffaqiyatli moliyalashtirgan mudrabah tamoyillari asosida faoliyat yurituvchi ixtisoslashtirilgan MMTni alohida taʼkidladi Markaziy bank maʼlumotlariga koʻra, joriy yilning birinchi choragida Oʻzbekiston MMT tomonidan islomiy moliya vositalari orqali 11,2 milliard soʻm ajratilgan, bu 2025-yilning shu davriga nisbatan 8 baravar koʻpdir. Ushbu choraklik ajratmalardan murabaha shartnomalari 7,7 milliard soʻmni (69 foiz), mudarabah xizmatlari esa 1 milliard soʻmni tashkil qilgan Birinchi chorakda 5,2 mlrd. so'm jalb qilingan ushbu mablag'larning deyarli yarmi yuridik shaxslar tomonidan ta'minlandi. Yakka tartibdagi tadbirkorlar tomonidan 3,1 milliard so‘m, jismoniy shaxslar ulushi 2,9 milliard so‘mni tashkil etdi. Ushbu bitimlarning aksariyati Toshkentda to'plangan Normativ-huquqiy baza 2022-yilning aprel oyida Prezident Shavkat Mirziyoyev “Nobank kredit tashkilotlari to‘g‘risida”gi qonunni imzolaganidan so‘ng boshlangan bo‘lib, u MMTlarga islomiy moliyalashtirish bilan shug‘ullanishga qonuniy ruxsat beradi. Ikki yil o'tgach, Markaziy bank MMTlarning ushbu xizmatlarni qanday taqdim etishini tartibga soluvchi, mudoraba, murabaha, musharaka, ijara va salom uchun asoslarni o'rnatadigan maxsus qoidalarni tasdiqladi Uzoq muddatli istiqbol kengroq bank faoliyatini o'z ichiga oladi. 2025-yil oktabr oyida Markaziy bank raisi o‘rinbosari Abrorxo‘ja Turdaliyev mamlakatda 2030-yilgacha 10 tagacha islom banki ochilishi kutilayotgani, shuningdek, uchta davlat tijorat bankida maxsus islomiy oynalar ishga tushirilishi kutilayotganini ta’kidladi. Regulyator islomiy moliyani norasmiy yoki yashirin iqtisodiyotdan to'g'ridan-to'g'ri rasmiy bank tizimiga kapital jalb qilish uchun muqobil quvur sifatida qaraydi 2026-yil mart oyida boʻlib oʻtgan prezident yigʻilishida 2026–2030-yillar oraligʻida ikkita toʻliq islom bankini ishga tushirish boʻyicha kengroq maqsad qoʻyilgan holda joriy yilda kamida bitta tijorat bankida islomiy darcha oʻrnatish boʻyicha zudlik bilan rejalar tasdiqlandi. Ushbu kengayish 2026-2030 yillar davomida jami investitsiyalar va depozitlarda taxminan 1 milliard dollarni jalb qilishi kutilmoqda Prezident ushbu strategiyani mustahkamlab, yaqinda 29 iyundan kuchga kiradigan toʻliq miqyosli islom bankini joriy etish toʻgʻrisidagi asosiy qonunni imzoladi. Qonunchilikda islomiy moliyaviy operatsiyalarning oltita alohida turi koʻrsatilgan, ishtirokchi banklar uchun litsenziyalash shart-sharoitlari aniqlangan va soha uchun ixtisoslashtirilgan soliq qoidalari belgilangan Materiallarni istalgan shaklda ko‘paytirish, ko‘paytirish va tarqatishga faqat nashriyotning yozma ruxsati bilan yo‘l qo‘yiladi.KUN.UZ. Sertifikat: No 0987 Berilgan sana: 22.06.2015 yil Taʼsischisi: “WEB EXPERT” MChJ Tahririyat manzili: 100043, Toshkent sh., Chilonzor tumani, Novza koʻchasi, 1-Charx Kamolon 12-uy Ⓣ – maqola va materiallardagi ushbu belgi ularning reklama huquqi asosida eʼlon qilinishini bildiradi