Folklor institutida milliy taomlar va diniy e’tiqod – seminar

AMEA Folklor instituti Marosim folklori va milliy pazandachilik an’analari kafedrasida navbatdagi ilmiy seminar bo‘lib o‘tdi Institutdan “AZERTA”ga ma’lum qilishlaricha, seminarda kafedra yetakchi ilmiy xodimi, dotsent Atesh Ahmadli “G‘oychay oshxonasida tantanali taomlar” mavzusida ma’ruza qildi. Atesh Ahmadli G‘oychay viloyati Ozarbayjonning boy pazandachilik an’analariga ega mintaqalaridan biri ekanligini ta’kidladi. To‘y, unashtiruv, motam, Navro‘z va boshqa marosimlarda maxsus taomlar tayyorlash, dasturxon yozilishi mehmondo‘stlikning, milliy an’analarning muhim ko‘rsatkichi sifatida qaralishini ta’kidladi G‘o‘ychoy viloyatining to‘y va ma’rakalarida turli palovlar, to‘ldirilgan go‘shtli go‘shtli go‘shtli go‘shtli kaboblar dasturxonning asosiy taomidir. Ayniqsa, palov to‘kinlik va farovonlik ramzi hisoblangani uchun to‘y dasturxonlarining ajralmas qismi hisoblanadi. G‘oychayda yetishtirilgan anor mahsulotlari mahalliy oshxonada ham keng qo‘llaniladi, anor vinosi va anor sharbati ko‘plab go‘shtli taomlarga o‘zgacha ta’m bag‘ishlaydi. Tadqiqotchi, shuningdek, dafn marosimlarida oddiyroq taomlar berilishini ta'kidladi. Odatda palov, bo‘zbosh, turli osh, non beriladi. Bu taomlar marosim ishtirokchilariga hurmat va ehtirom belgisi sifatida tayyorlanadi. Atesh Ahmadli, shuningdek, G‘oychay taomlaridagi tantanali taomlar xalqning qadimiy an’analari, mehmondo‘stligi, milliy madaniyatini aks ettiruvchi muhim qadriyatlardan biri ekanligini ta’kidladi So‘ngra kafedra yetakchi ilmiy xodimi dotsent Atif Islomzoda “Yagona xudoga e’tiqod marosim folklorida yangi tasnif sifatida” mavzusida ma’ruza qildi. Tadqiqotchining fikricha, xudoga yagona e’tiqod tushunchasi barcha mifologiya va folklorning asosini tashkil etadi. Aksariyat matnlarda bu e'tiqodning aniq darajada yoki metonimik jihatdan mavjudligi diqqatni tortadi. Jamiyat dunyoqarashining shakli uning barcha faoliyatida tabiiy ravishda namoyon bo‘ladi. Shu nuqtai nazardan qaraganda, folklorda bu tushunchani tekshirishga jiddiy ehtiyoj bor. Muallif bugungi kungacha xalq og‘zaki ijodimizdagi yagona xudo e’tiqodini har tomonlama o‘rganishning imkoni bo‘lmaganidan afsusda edi. Materialistik-ateistik sovet mafkuraviy tizimida buni amalga oshirish mumkin emasligini tushunish mumkin. Ammo, afsuski, mustaqillik yillarida ham bu borada keng qamrovli tadqiqotlar olib borilmayapti Atif Islomzoda tadqiqotda birinchi marta e’tiqod asosi nomi ostida marosim folklorini tasniflashda yagona xudo yoki xudo-xudo ekvivalentiga e’tiqodni kiritishni taklif qildi. Qolaversa, Qurbon va Ramazon bayramlari ham shu tasnifga kiritilib, o‘rganilishi kerak 2026 © AZERTAC. Mualliflik huquqi himoyalangan. Axborotdan foydalanish giperhavola bilan havola qilinishi kerak