Masofaviy ishchilar uchun ish normalari tayyorlanadi: ish haqi, ish vaqti, ta'til

Pandemiyadan keyin butun dunyo boʻylab tez tarqalayotgan masofaviy ish modeli Ozarbayjon qonunchiligida ham eʼtirof etilgan boʻlsa-da, bu format uchun batafsilroq qoidalar yaratish zarurati bor-yoʻqligi muhokama mavzusi boʻlib qolmoqda. Xususan, yangi mehnat munosabatlari fonida ish vaqtini tartibga solish, texnik ta’minot, axborot xavfsizligi va xodimlarning huquqlarini himoya qilish masalalari dolzarb bo‘lib qoldi Modern.az saytiga bayonot bergan Buyuk Ozarbayjon partiyasi raisi, Milliy Majlisning Mehnat va ijtimoiy siyosat qo‘mitasi raisining o‘rinbosari Elshad Musayev masofaviy ish modeli ayniqsa pandemiyadan keyin birinchi o‘ringa chiqqanini aytdi: "Pandemiyadan so'ng ko'plab korxonalar masofaviy ishlash usulini qo'llashni boshladi. Mavjud qonunchilik to'liq shakllanmagan bo'lsa ham, voqelik buni talab qildi. Dunyo bo'ylab yirik ofislari bo'lgan kompaniyalar kichikroq joylarga ko'cha boshlaganini ko'rdik. Bu iqtisodiy jihatdan ham foydali, ham mehnatni tashkil etishda yangicha yondashuv yaratdi" Deputat Ozarbayjonning bir qator korxonalari ushbu modeldan allaqachon foydalanayotganini va tizim maʼlum samaradorlikni koʻrsatganini taʼkidladi: "Ushbu modelda xodim har doim ham ofisda bo'lmaydi, u elektron vositalar bilan ishlaydi, hisobotlar tayyorlaydi va ish jarayonini masofadan turib boshqaradi. Lekin o'z yechimini kutayotgan savollar ham bor. Masalan, ish vaqtining hisobi qanday amalga oshiriladi? Mehnat muhofazasi qanday ta'minlanadi? Agar xodim uyda ishlasa, asbob-uskuna xarajatlarini kim qoplaydi?" Elshod Musayevning fikricha, axborot xavfsizligi va shaxsiy daxlsizlik kabi masalalar ham alohida e’tibor talab qiladi: "Kompaniya ma'lumotlarini himoya qilish, shaxsiy daxlsizlik va boshqa huquqiy masalalar turli mamlakatlarda allaqachon tartibga solingan. Yevropa mamlakatlarida ish vaqtidan keyin ham xodimga yoziladigan xabarlarga javob bermaslik huquqi alohida norma sifatida qabul qilingan" Deputatning fikricha, Ozarbayjon qonunchiligida masofaviy ishlash bo‘yicha ma’lum tushuntirishlar zarur: "Mamlakatimizda masofaviy ishlash taqiqlanmagan va ma'lum normalar mavjud. Lekin aniqroq tartibga solinishi kerak bo'lgan bir qator masalalar bor. Vaqt o'tishi bilan qonunchilikka masofaviy mehnat bilan bog'liq qo'shimcha va aniqliklar kiritiladi, deb o'ylayman" REAL partiyasi raisi, iqtisodchi Natig Jafarlining fikricha, masofaviy ish sohasidagi haddan tashqari qattiq qoidalar to‘g‘ri yondashuv emas: "Menimcha, buni juda qattiq qoidalar bilan cheklashning hojati yo'q. Bu erda asosiy masala ish beruvchi va xodim o'rtasidagi munosabatlardir. Davlatning asosiy vazifasi - xodimning huquqlari buzilmasligini ta'minlashdir" Iqtisodchining aytishicha, asosiy e'tibor shartnoma erkinliklarini kengaytirishga qaratilishi kerak: "Agar ortiqcha tartibga solish va nazorat mexanizmlari yaratilsa, bu qo‘shimcha muammolar va hatto korruptsiya xavfini keltirib chiqarishi mumkin. Shu bois, asosiy masala - ishchilarning huquqlarini himoya qilish va shartnoma mexanizmlarini to‘g‘ri qurishdir" Spiker Jafarlining qoʻshimcha qilishicha, masofaviy ishlash xususiy sektorda koʻproq qoʻllaniladi: "Ushbu modelni militsiya, armiya, o'qituvchi yoki shifokor kabi kasblarda to'liq qo'llash mumkin emas. Asosiy qo'llash sohasi xususiy sektor. Agar xodim o'z ishini qilsa va ish beruvchi bundan mamnun bo'lsa, bu erda asosiy masala - huquq himoyasi"