Katta neft paradoksi: nega G‘arb sanksiyalari ishlamaydi?

Yaqin Sharq davlatlaridan neft eksportining falajlanishi jahon iqtisodiyotini katta inqirozga duchor qildi. AQSh va Yevropa Ittifoqi mamlakatlari yoqilg'ini muqobil yo'llar bilan sotib olishga majbur bo'ldi. Ushbu jarayondan foyda oluvchi Rossiya hisoblanadi. Ormuz bo‘g‘ozining yopilishi nafaqat Rossiya neftiga Osiyo bozorida talabni oshirdi, balki uning narxini ham oshirdi. Rossiyada kunlik ishlab chiqarish 10 million barreldan 8,8 million barrelgacha pasayganiga qaramay, bugungi kunda Rossiya xalqaro bozorlarga, xususan, Xitoy va Hindistonga neft sotuvchi mamlakat bo'lib qolmoqda. G‘alati paradoks shundaki, G‘arb davlatlari Ukrainadagi harbiy amaliyotlarni moliyalashtira olmasligi uchun Rossiyaning neft savdosini turli sanksiyalar orqali cheklashga urinmoqda. Ammo boshqa tomondan, Ormuz bo‘g‘ozining yopilishi Rossiyaga kuniga 500 million dollar daromad keltirmoqda, bu esa urushni davom ettirish imkonini beradi Quvaytlik neft tadqiqotchisi Komil Abdulla al-Harmi Hindiston yoqilg‘i importini diversifikatsiya qilish orqali o‘z energetika sohasini rivojlantirmoqda, deb yozadi. Muqobil yo'llarning yopilishi ham Hindistonning harbiy sanoatini ko'proq va arzonroq neft olish orqali kuchaytirdi Yana bir paradoks shuki, Xitoy bilan raqobatlashayotgan AQSh Fors ko‘rfazida harbiy amaliyotlar o‘tkazish orqali Xitoyning geosiyosiy ahamiyatini oshirdi. Avvalo shuni ta'kidlash kerakki, Xitoy Hindiston bilan bir qatorda Rossiyadan arzon va katta hajmdagi neft sotib olib, o'z iqtisodiyotini energiya bilan ta'minlaydi. Bularning barchasi Rossiyada ishlab chiqarishni ko'paytirishga turtki bo'ldi va yaqin kelajakda ishlab chiqarish ko'payishi mumkin. Biroq bu jahon bozorida neft narxining pasayishiga olib kelmaydi. Chunki Rossiya neftining xaridorlari barqaror va muqobillari yo‘q Yoz mavsumi boshlanishi bilan bayramlar ham boshlanadi. Avtomobilda sayohat qilish Qo'shma Shtatlarda dam olishning an'anaviy shaklidir. Benzin narxining oshishi katta norozilikni keltirib chiqarmoqda. AQShda kuniga 14 million barrel neft qazib olinadi, shundan 9 millioni ichki talabga yo'naltiriladi. Qolgan 7 million barrelni eksport qilish narx o'zgarishiga unchalik ta'sir qilmaydi Ayni paytda Rossiyaning “Urals” markali neftining 1 barrelining jahon bozorida narxi 109 dollarni tashkil etadi, bu AQShning “Brent” markali neftidan 15 dollarga qimmat. Vaziyatning davom etishi jahon iqtisodiyotidagi inqiroz va Rossiyaning Ukraina yo'nalishidagi harbiy amaliyotlari davom etishidan dalolat beradi 2026 © AZERTAC. Mualliflik huquqi himoyalangan. Ma'lumotlardan foydalanish giperhavola bilan havola qilinishi kerak