Ozarbayjonning global energiya xavfsizligi va yashil energiya istiqbollariga qo'shgan hissasi - SHARH

Bugungi kunda Ozarbayjon tashabbusi bilan hamkor davlatlar bilan hamkorlikda amalga oshirilayotgan Janubiy gaz yoʻlagi Yevroosiyodagi eng muhim energiya loyihalaridan biridir. Taxminan 3500 kilometr uzunlikdagi bu yo‘lak Kaspiy dengizi havzasini Yevropa bozorlari bilan bog‘lovchi strategik energiya liniyasi bo‘lib xizmat qiladi Bu haqda deputat Rizvan Nabiyev AZƏRTAC muxbiriga bergan bayonotida aytib o‘tdi Uning so‘zlariga ko‘ra, koridorning asosiy segmentlari bo‘lmish TANAP va TAP Yevropaning energiya ta’minotini diversifikatsiya qilishga muhim hissa qo‘shmoqda. TANAPning yillik oʻtkazish quvvati 16 milliard kub metrni tashkil etadi va kelgusida uni 31 milliard kub metrga yetkazish rejalashtirilgan "TAP quvurining oʻtkazish quvvati 10 milliard kub metrni tashkil etadi va uni bosqichma-bosqich 20 milliard kub metrga yetkazish koʻzda tutilgan. Ozarbayjonning energetika sohasida erishgan natijalari statistik koʻrsatkichlarda ham oʻz ifodasini topmoqda. 2025-yilda mamlakatimizda 51 milliard kub metrdan ortiq tabiiy gaz ishlab chiqarilgan, shundan 212 milliard kub metrdan koʻprogʻi eksport qilingan. Eksport Yevropa bozorlariga yo‘l oldi. Hozirda Ozarbayjon gazi 16 ta davlatga eksport qilinmoqda, ulardan 10 tasi Yevropa Ittifoqiga tegishli bo‘lib, Germaniya va Avstriyaning qabul qiluvchi davlatlar qatoriga qo‘shilishi 2022-yilda imzolangan Energetika bo‘yicha hamkorlik to‘g‘risidagi bitim doirasida gaz ta’minoti ko‘paytirilishidan dalolat beradi. Ozarbayjonning geostrategik mavqei mamlakatni nafaqat energiya ishlab chiqaruvchi, balki muhim tranzit markaziga aylantirdi. Qozog‘iston, Turkmaniston va boshqa Markaziy Osiyo davlatlari Ozarbayjondan o‘tadigan transport va energetika yo‘nalishlariga katta qiziqish bildirmoqda”, — dedi Rizvan Nabiyev Deputatning fikricha, Boku xalqaro dengiz savdo porti, Boku-Tbilisi-Kars temir yo‘li va O‘rta yo‘lak mamlakatning Sharq-G‘arb aloqasidagi rolini mustahkamlaydi. Prezident Ilhom Aliyev ta’kidlaganidek, Ozarbayjon nafaqat energiya ishlab chiqaruvchi, balki ishonchli tranzit mamlakatdir. Uning so‘zlariga ko‘ra, Ozarbayjon tomonidan amalga oshirilayotgan energetika siyosati nafaqat iqtisodiy, balki geosiyosiy jihatdan ham muhim: “Boku-Tbilisi-Jayhon, Boku-Tbilisi-Erzurum, TANAP, TAP va O‘rta yo‘lak kabi loyihalar mamlakatning mintaqaviy va xalqaro mavqeini mustahkamladi. Bu loyihalar Ozarbayjonning Yevropaning energiya xavfsizligi, turkiy dunyoning iqtisodiy integratsiyasi va Markaziy Osiyoning global bozorlarga chiqishidagi muhim rolini yanada oshiradi. Natijada energetika diplomatiyasi mamlakat tashqi siyosatining asosiy tayanchlaridan biriga aylandi. Ozarbayjonning energetika strategiyasi allaqachon yangi bosqichga kirdi. Mamlakat nafaqat uglevodorod resurslari, balki qayta tiklanadigan energiya manbalarining katta salohiyati bilan ham e’tiborni tortmoqda. Rasmiy hisob-kitoblarga ko‘ra, Ozarbayjon 157 gigavattdan ortiq yashil energiya salohiyatiga ega. Bu yoʻnalishdagi muhim loyihalardan biri 2022-yilda imzolangan “Kaspiy-Qora dengiz energiya kabeli” loyihasi boʻlib, uni Kavkazdan Yevropaga oʻtkazishni nazarda tutadi va Yevropa Ittifoqi tomonidan ustuvor loyiha hisoblanadi. Bolgariyaning jarayondagi ishtiroki loyihani kengaytirish istiqbollarini oshiradi” Rizvan Nabiyevning soʻzlariga koʻra, Ozarbayjon tomonidan yashil energiya sohasida qoʻyilgan maqsadlar jadallik bilan amalga oshirilmoqda. Kelgusi yil oxirigacha quyosh va shamol energiyasining umumiy quvvatini 2 gigavattga, 2032 yilga kelib esa bu ko‘rsatkichni 8 gigavattga yetkazish rejalashtirilgan “Qorabog‘ va Sharqiy Zangezur iqtisodiy rayonlarida ham gidroenergetika salohiyati jadal rivojlanmoqda. 300 megavattdan ortiq gidroenergetika quvvati ishga tushirildi va bu raqamni oshirish ishlari davom ettirilmoqda. Bu salohiyat Ozarbayjonning neft va gaz eksportini to‘ldiruvchi yangi energiya manbasiga aylanadi va mamlakat energiya balansida yanada barqaror va ko‘p qirrali modelni shakllantiradi. Bugungi kunda Ozarbayjon global energiya xavfsizligini ta’minlashda muhim rol o‘ynaydigan, Yevroosiyoning energetika va transport xaritasini tashkil etuvchi strategik davlatlardan biridir. Energiya diplomatiyasi, eksport geografiyasini kengaytirish va yashil energiya yo'nalishiga tashlangan Qadamlar mamlakatning xalqaro mavqeini yanada mustahkamlaydi va uzoq muddatli rivojlanish strategiyasi muvaffaqiyatli amalga oshirilayotganini tasdiqlaydi”, deya qoʻshimcha qildi deputat 2026 © AZERTAC. Mualliflik huquqi himoyalangan. Ma'lumotlardan foydalanish giperhavola bilan havola qilinishi kerak