Osiyo elektrlashtirishda G'arbni ortda qoldirdi, deyiladi yangi hisobotda

"Elektrik Osiyo" hisobotida ta'kidlanishicha, mintaqaning qazib olinadigan yoqilg'idan ko'ra elektr energiyasiga bo'lgan ishonchi ortib borayotgani uning iqtisodiy traektoriyasini ham, global energetika landshaftini ham qayta shakllantirmoqda. Osiyo hozirda dunyodagi elektr energiyasining yarmidan ko'pini ishlab chiqaradi va 2000 yildan beri global elektr energiyasiga bo'lgan talab o'sishining to'rtdan uch qismini tashkil qiladi Tadqiqotchilarning taʼkidlashicha, Osiyo 2016-yilda umumiy elektrlashtirish boʻyicha Gʻarb iqtisodlaridan oʻzib ketgan va hozirda elektrlashtirish besh baravar tezlashmoqda. Elektr energiyasi Osiyoning yakuniy energiya iste'molining 26% ni tashkil qiladi, G'arbda esa 21% Xitoy o'tishning asosiy haydovchisi bo'lib qolsa-da, hisobotda mintaqaviy taraqqiyotga e'tibor qaratilgan. Janubi-Sharqiy Osiyo 2023 yilda elektrlashtirish bo'yicha Qo'shma Shtatlarni ortda qoldirdi va o'tgan yili elektr transport vositalarini qabul qilish bo'yicha undan o'zib ketdi. Janubiy Osiyo esa 2022-yilda elektr energiyasi ishlab chiqarishda quyosh energiyasi ulushi bo‘yicha AQShdan oldinga o‘tdi Hisobotda Osiyoning ko'p o'zgarishi uning cheklangan qazib olinadigan yoqilg'i resurslari bilan bog'liq. Dunyo aholisining yarmidan ko'pi istiqomat qilishiga qaramay, mintaqa global neft va gaz zahiralarining ozgina qismiga ega va har yili qazib olinadigan yoqilg'i importiga taxminan 1,1 trillion dollar sarflaydi. 2024 yilda import qilingan yoqilg'ilar Osiyoning asosiy energiya talabining qariyb uchdan bir qismini tashkil etdi Shu bilan birga, Osiyo toza energiya texnologiyalari bo‘yicha dunyoda yetakchi davlatga aylandi. Mintaqada quyosh panellarining 95% dan ortig'i, batareyalarning 85% va shamol turbinalarining 75% ishlab chiqariladi. Hatto Xitoyni hisobga olmaganda ham, Osiyoning qolgan qismi quyosh va batareya komponentlarining asosiy ishlab chiqaruvchisi bo'lib qolmoqda Hisobotga ko'ra, xarajatlarning pasayishi elektrlashtirish iqtisodiyotini sezilarli darajada yaxshilagan. Batareyani saqlash bilan birgalikda quyosh energiyasi hozirda Osiyoning katta qismida qazib olinadigan yoqilg'i ishlab chiqarishdan arzonroq, elektr transport vositalari esa bir qancha bozorlarda oddiy benzinli avtomobillar bilan narx tengligiga erishdi Tadqiqotchilarning hisob-kitoblariga ko'ra, Osiyoning energiyaga bo'lgan talabining 70% dan ortig'ini tijoratda mavjud elektrlashtirish texnologiyalari orqali qondirish mumkin. Mintaqa, shuningdek, hozirgi energiya talabidan kamida 14 baravar ko'p ishlab chiqarishga qodir qayta tiklanadigan energiya manbalariga ega Hisobotda ta'kidlanishicha, so'nggi geosiyosiy buzilishlar o'tish jarayonini tezlashtirish uchun ishni kuchaytirgan. Osiyo, ayniqsa, Yaqin Sharqdan import qilinadigan neft va suyultirilgan gazga qattiq bog'liq bo'lib qolmoqda, bu esa uni etkazib berishdagi uzilishlar va narxlarning zarbalariga qarshi himoyasiz qiladi Hisobotda aytilishicha, faqat avtomobil transportini elektrlashtirish Osiyoning neft importini qariyb yarmiga qisqartirishi va har yili 300 milliard dollardan ko'proq tejash imkonini beradi Energiya xavfsizligidan tashqari, o'tish yanada kengroq iqtisodiy va ekologik foyda keltirishi mumkin. Tadqiqotchilarning ta'kidlashicha, qazib olinadigan yoqilg'i importini qisqartirish savdo balansini yaxshilaydi, iqtisodiy barqarorlikni mustahkamlaydi va toza texnologiya sanoatining yangi paydo bo'lishida millionlab ish o'rinlarini yaratadi. Bu, shuningdek, mintaqaning katta qismiga ta'sir qilishda davom etayotgan havoning jiddiy ifloslanishini bartaraf etishga yordam berishi mumkin Avvalroq Qazinform axborot agentligi 2025-yilda Yevropa Ittifoqi elektr energiyasining 47 foizi qayta tiklanadigan manbalardan olinadi, deb xabar bergan edi