Ne aşısı var ne tedavisi: Ölümcül salgın 130 kişinin canını aldı

Kongo Demokratik Cumhuriyeti (KDC), sağlık altyapısını zorlayan yeni bir salgın dalgasıyla karşı karşıya kalmış durumdadır. İlk kez 1976 yılında tespit edilen Ebola virüsü, bu kez tıp dünyasında daha az rastlanan ve yüksek risk barındıran "Bundibugyo" varyantı ile yeniden gündeme gelmiştir Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından paylaşılan verilere göre, çarşamba günü itibarıyla salgındaki can kaybı en az 139’a ulaşırken, şüpheli vaka sayısı 600 sınırına yaklaşmıştır. Bu varyantı, literatürde daha yaygın olan "Zaire" türünden ayıran en kritik nokta ise henüz onaylanmış bir aşısının veya tescilli bir tedavi protokolünün bulunmamasıdır. Virüsün komşu ülke Uganda’nın başkenti Kampala’ya da sıçraması üzerine Avrupa Birliği ve ABD, bölgeden gelen yolculara yönelik ilk seyahat kısıtlamalarını devreye sokmuştur Salgının yayılma hızındaki artışın arkasında, ülkenin coğrafi yapısı ve süregelen sosyoekonomik şartlar yer almaktadır. Topraklarının yüzde 60'ından fazlası yoğun ormanlarla kaplı olan KDC'de, yoksulluk sorunları nedeniyle kırsal nüfusun protein ihtiyacının yüzde 80'ini yarasalar, maymunlar ve kirpiler gibi av hayvanları karşılamaktadır Eski Sağlık Bakanı Eteni Longondo, insanların hayatta kalmak için bu hayvanları avlamaktan başka çaresi olmadığını ve bu kültürel alışkanlığın yer altındaki virüslerin insanlara geçmesindeki en büyük köprü olduğunu belirtiyor. Ülkenin doğu bölgesindeki silahlı isyanlar ve halkın içinde bulunduğu ekonomik imkansızlıklar da süreci doğrudan zorlaştırmaktadır. Nitekim isyancı grupların kontrolü altında bulunan stratejik öneme sahip Bukavu ve Goma şehirlerinde de ilk ölümcül vakalar resmi raporlara yansımıştır Sağlık ekiplerinin sahada yürüttüğü kontrol çalışmalarının önündeki en büyük engel, virüsün biyolojik yapısından ziyade maden kasabalarında yayılan dezenformasyon ve batıl inançlar olarak öne çıkmaktadır. Bölgedeki yerel koordinatörler, halk arasında "görüldüğü an anında öldüren hayalet tabutlar" gibi hurafelerin yayıldığını, bu yüzden insanların tıbbi yardım yerine büyü ve geleneksel yöntemlere sığındığını aktarıyor Bunun yanı sıra, hayatını kaybeden kişilerin bedenine çıplak elle dokunmayı gerektiren geleneksel cenaze ritüelleri, virüsün vücut sıvıları yoluyla zincirleme şekilde yayılmasına zemin hazırlamaktadır. Uzmanlar, salgının resmi olarak teşhis edilmeden önce haftalarca fark edilmeden yayıldığına dikkat çekerek, yerleşik toplumsal alışkanlıklar kontrol altına alınmadığı müddetçe salgınla mücadelenin aylarca sürebileceğini vurgulamaktadır