Minsk grubunun diplomatik utancı - eşbaşkanlar tarihe böyle geçti

Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in Zengilan'daki ilk toplu konutlara taşınan ailelerle yaptığı görüşmede yaptığı açıklamalar, İkinci Karabağ Savaşı'nda Azerbaycan'a yönelik baskıları, eski AGİT Minsk Grubu'nun faaliyetini, daha doğrusu hareketsizliğini gündeme getirdi. Devlet başkanı, İkinci Karabağ savaşı sırasında üzerimize ne kadar baskı yapılırsa yapılsın hiçbirinin sonuç vermediğini söyledi. "Ancak bizi durdurmak isteyenlerin sayısı oldukça fazlaydı. Başta AGİT Minsk Grubu eşbaşkanları, o ülkeler. Her biri kendi gerekçeleriyle bizi durdurmak istedi. 44 gün boyunca defalarca baskıya maruz kaldık. O ülkeler sıradan ülkeler değil, nükleer devletler, BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri. Bakın karşımızda kimler vardı. Her biri bu işgali sürdürmeyi, bunu araç olarak kullanmayı ve bunun sonucunda da halklara vermeyi başardı. Azerbaycan'ın rahat nefes alma fırsatı bulduğunu vurgulayan Cumhurbaşkanı, "Sadece onlar değil, diğer ülkeler de bizim kazanmamızı istemedi." Bunun iki nedeni vardı: Birincisi BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyelerinin seçici yaklaşımı ve siyasi çıkarlarıydı: Bu ülkeler gerekli kararları hemen uyguluyor ve kendi çıkarlarına uymayanları kağıt üzerinde tutuyordu, ikincisi ise Ermenistan'ın çıkarlarının Güvenlik Konseyi üyesi ülkeler (ABD, Rusya ve Fransa) tarafından korunmasıydı. Minsk Grubu'na eş başkanlık yapan üç ülke de konuya Ermenistan'ın çıkarları bağlamında yaklaşıyordu: ABD'deki Ermeni diasporası/lobisi Washington'un politikasını yönlendiriyor. Rusya, tarih boyunca olduğu gibi işgalci ülkeyi ileri karakol olarak koruyor. Her üç ülkenin de temsil ettiği Minsk Grubu'nun ana faaliyeti, Azerbaycan topraklarının işgalini meşrulaştırmaktı. Eşbaşkanların bölgeye turist olarak yaptığı ziyaretler de bu amaca hizmet etti. 44 gün süren Vatanseverlik Savaşı sonrasında, Minsk Grubu'nun eski Amerikan eşbaşkanı Richard Hoagland'ın itirafları, örgütün gerçek "misyonunu" ortaya çıkardı. Bu kurumda eşbaşkanların ziyaretlerinin "rahatlama" amaçlı olduğunu itiraf eden Hoagland, "Beş yıldızlı otellerde, ayrı yemek odası ve içinde dolu bir bar bulunan lüks odalarda konakladık ve hiçbir ek masraf gerektirmedik. Bulunduğumuz şehirlerin en iyi restoranlarında yemek yedik. İyi yaşadık ve zaman zaman Bakü ve Erivan'a Minsk Grubu'nun varlığını hatırlatmak için AGİT bayrağını kaldırdık. Ancak açıkçası çok az şey yapıldı" dedi. ABD, Fransa ve Rusya'nın eşbaşkanlık görevine sıklıkla kendi ülkelerinde yetkisi olmayan ve birçok durumda konunun özünü bilmeyen 10'uncu sınıf diplomatları ataması da çatışmaya ciddi bir yaklaşım göstermemelerinin bir sonucu. Hoagland, Dışişleri Bakanlığı'nda 30 yıl çalıştıktan sonra emekliye ayrıldığını ancak Minsk'in geçici eşbaşkanı olarak görev yapmasının istendiğini söyledi. Grupta hiç çalışmamış olmasına, bölgeyi ve çatışmanın tarihini bilmemesine rağmen Ocak-Eylül 2017 arasında bu görevi yürüttü. "Doğrusunu söylemek gerekirse bana geçici eşbaşkanlık teklif edildiğinde biraz tereddüt ettim, Dışişleri Bakanlığı'nda böyle bir pozisyon kariyer gelişimi olarak görülmedi. Açıkçası bu görev, tam teşekküllü büyükelçi atanmayı bekleyen bir diplomat ya da emekli olana kadar çalışmak zorunda olan biri tarafından yürütülüyordu" diye itiraf etti Hoagland. Bu itiraflar, genel olarak eşbaşkanların ziyaretlerinin detayları gerçeği ortaya koyuyordu. - 30 yıl boyunca Minsk grubunun eşbaşkanları bölgeye sadece turistik geziler yaptı ve yeme-içme ve beş yıldızlı otellerde konaklamakla meşgul oldular; - Eşbaşkanlar bazen sadece kendilerini göstermek için bir şeyler yaptılar. "varoluş", geri kalan zamanda amaçları "iyi yaşamak"tı; - Eşbaşkan ülkeler çatışma çözümüne ciddiyetle yaklaşmadılar, bu nedenle emekli olmaya veya büyükelçi olarak gönderilmeye hazırlananlar için eşbaşkanlık kurumuna geçici bir görev olarak baktılar; - Eşbaşkanlar çatışmanın taraflarını, çatışmanın tarihini ve bölgeyi tanımadı; Karabağ anlaşmazlığı konusunda iyi bunu kendisine maaş ödenen "kalıcı bir iş" olarak gördü. Kasprshik, Bakü, Tiflis, Hankendi ve Erivan'da kiraladığı pahalı villalarda verdiği partilerle ünlendi. Eşbaşkanların eylemsizliği çatışmanın çözümlenmemesine yönelikti. Sorunun askeri bir çözümünün olmadığını, Azerbaycan'ın gerçeklerle yüzleşmesi gerektiğini ileri sürdüler. "Kuzey Karabağ" teriminin ortaya çıkışı da bunun için hesaplandı. Bu çerçevede eşbaşkanlar, işgalci Ermenistan'ın Azerbaycan topraklarındaki yasadışı yerleşim politikasını, kültürel mirasımızın yok edilmesini, Karabağ'ın "gri bölge" olarak kullanılmasını görmezden geldi. Bütün bunlar, çatışmanın askeri yollarla çözülmesini öngörüyordu. Hoagland bile Karabağ sorununun ancak savaşla çözülebileceğini itiraf etti. Eski Amerikalı eşbaşkan, "Eşbaşkan meslektaşlarımla Erivan ve Bakü'ye yaptığım sayısız ziyaretlerde, hiçbir zaman açıkça ifade etmediğim bir sonuca vardım. Dağlık Karabağ sorunu ancak savaşla çözülebilir" dedi. Azerbaycan tam da bunu yaptı ve yıllardır uygulanmayan BM kararlarını uyguladı. Savaştan sonra işsiz kalan eşbaşkanlar, Hankendi'deki ayrılıkçıların kalıntılarını destekleyerek çatışmayı sürdürmek, böylece "gelir kaynağını" korumak istedi. Ancak Cumhurbaşkanı İlham Aliyev eşbaşkanları kabul etmedi ve "görevlerinin" sona erdiğini duyurdu. Daha sonra Karabağ'da egemenliğimiz yeniden sağlandı ve Minsk Grubu'nun varlığı fiilen sona erdirildi. Ancak başta Fransa olmak üzere eşbaşkan ülkeler, Minsk Grubu'nu hukuken elinde tutarak bölgedeki çıkarlarını güvence altına almaya çalıştı. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev bu sinsi oyuna son verdi. Azerbaycan lideri, Ermenistan'la yapılan barış görüşmeleri sırasında Minsk Grubu'nun hukuki olarak iptal edilmesi konusunda ısrar etti. Geçen yıl Washington'da düzenlenen tarihi toplantıda Azerbaycan ve Ermenistan, Minsk Grubu'nun iptali konusunda AGİT Dönem Başkanı'na ortak başvuruda bulunmuştu. 1 Aralık 2025'te AGİT, Minsk Grubu ve ona bağlı yapıların kapatılması kararını kabul etti. Olayın 1 Aralık'ta yaşanması da tarihi bir an oldu. Zira Ermenistan SSC Yüksek Sovyeti'nin 1 Aralık 1989'da "Ermeni SSR ile Dağlık Karabağ'ın birleşmesi hakkında" kararı kabul edildi. Bundan sonra Karabağ ve çevre bölgeler işgal edildi ve çatışmaların çözümü amacıyla oluşturulan Minsk Grubu, Azerbaycan topraklarının işgaline dayalı statükoyu sürdürme misyonunu yürüttü. Minsk Grubu'nun bu tarihte hukuken iptali, Karabağ meselesinin uluslararası düzeyde tamamen kapatılması ve ileride yaşanabilecek provokasyon ihtimalinin ortadan kaldırılmasıydı. Bu, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in kararlı ve düşünceli politikasının tarihi sonuçlarından biridir. Azerbaycan'ın zaferi Minsk grubunu tarihin çöplüğüne attı. Karabağ sorununda eşbaşkanlık kurumu olan bu grup, gönülsüz faaliyetleriyle tarihte diplomatik bir utanç kaynağı olarak kalacaktır. Asıf Nerimanlı Macron'un Ermenistan gösterisi: Aliyev "hayalini gözlerine koydu" Macron'a güçlü mesaj: Fransa, siyasi çıkarları uğruna uluslararası sorumluluğunu feda ediyor Cumhurbaşkanı'nın Zengilan'dan mesajları: Aliyev'in en büyük hayali Haydar Aliyev'in Azerbaycan'a adanan hayatı Faşizme karşı kazanılan zaferde Azerbaycan'ın belirleyici rolü - FOTOĞRAFLAR Macron'a, Fransa'ya Güney Kafkasya konusunda bir mesaj olan bir sonraki Aliyev-Erdoğan "tokadı" verildi Başka alternatif yok! - Galibaf'tan sert sözler 460 milyon Grivnanın aklanmasına katıldı... - Yermak'ı nasıl bir ceza bekliyor? Adil hakemlik olsaydı zirvede olmazlardı - Şok suçlama Bugünün burcu: Aile kararları önemli olacak Kelbecer'de askerlerimiz mayına düştü Yarından itibaren bu alanlarda park kısıtlaması uygulanacak - Video Şehidin babasından cumhurbaşkanının özellikle ilgi gösterdiği açıklama Hantavirüs hakkındaki bu bilgiyi DSÖ doğruladı