Kitaba bağlılığın formülü: Birlik içinde tarih ve modernlik

Kütüphaneler insanların sessiz dostlarla buluştuğu, kitaplarla buluştuğu, zamanın yavaşladığı ve tüm dünyanın bir anlığına sessiz kaldığı harika yerlerden biridir Günümüzün hızla güncellenen teknolojisi ne yazık ki kütüphanelerin rolünü azaltmış, ekran bağımlısı toplum kitap sayfalarından ve kütüphane raflarından uzaklaşmıştır. "525. Gazete"nin bu projesi, okurlara, özellikle de genç öğrencilere, kütüphane denilen ana yerlerine dönmeleri konusunda önemli bir hatırlatma olmayı amaçlıyor Günümüzde kütüphaneler değerli yaşamlarını eğitim kurumlarında sürdürmektedirler. Tabii sakinlerinin çoğu öğrenci, öğretmen ve araştırmacıdan oluşuyor. Projemizin bir sonraki adresi Azerbaycan'ın ilk yüksek öğretim kurumu olan ve 107 yıldır liderliğini sürdüren Bakü Devlet Üniversitesi Bilim Kütüphanesi'dir. Konuşmacımız ve rehberimiz Bilim Kütüphanesi Müdürü, Bilgi ve Belge Yönetimi Fakültesi Kütüphanecilik Bölümü Doçent, Tarih Felsefe Doktoru Nigar İsmayilova'dır. Onunla sohbetimize en başından, üniversiteyle birlikte oluşturulan bu kadim kütüphanenin tarihinden başladık 107 yıllık tarihi yol "Bildiğiniz gibi, Azerbaycan'ın prestijli bilim ve eğitim merkezi olan Bakü Devlet Üniversitesi, Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin bir emanetidir. 107 yıllık Üniversite, Müslüman Doğu'da yeni tip ilk yüksek öğretim kurumu olarak Azerbaycanlılık ideolojisine bağlılığını her zaman göstermiştir. Bakü Devlet Üniversitesi'nin ana yapılarından biri olan İlim Kütüphanesi, üniversitenin kurulduğu 1919 yılında kurulmuştur. O dönemde kütüphane fonu bağışlar ve O zamanlar üniversitenin yeni oluşturulan iki fakültesinden biriydi, tıp fakültesi olduğundan Mihailov ve Sabunçu hastanelerinin kütüphanesi üniversite kütüphanesine çok değerli tıp literatürü bağışladı Şu anda kütüphanemizin stokunda yaklaşık 2,5 milyon yayın bulunmaktadır. Kütüphane stokunun zenginliği açısından cumhuriyetimizde M.F.'nin adını taşıyan Milli Kütüphane'den sonra ikinci sırada yer aldığını özellikle belirtmeliyim. Ahundov. Fonumuz benzersiz yayınlar açısından zengindir. Fonun bileşimi Azerice, İngilizce, Rusça, Almanca, Fransızca, Türkçe, Arapça, Farsça ve diğer dillerden oluşmaktadır. Bilim Kütüphanesi, üniversitenin öğrencilerine, yüksek lisans öğrencilerine, doktora öğrencilerine ve profesörlerine, yani 25 binden fazla okuyucunun yanı sıra Azerbaycan'ın ve yabancı ülkelerin diğer bilim kurumlarından okuyuculara da hizmet vermektedir Bilimsel Kütüphane, BSU'nun 5 ayrı binasını kapsamaktadır. Bir kitap değişim fonunun varlığı, hem diğer kütüphanelerle kitap alışverişine hem de yöntemsel bir merkez olarak kitap bağışına olanak sağlar BSU Bilim Kütüphanesi, 1953'ten bu yana yayınlanan ve dünya çapında yapılan bilimsel araştırmaların sonuçlarını yansıtan referans dergileri alan ülkemizdeki tek kütüphanedir. Bilimsel kütüphane fonunun zenginliği, malzeme ve teknik temeli, yüksek vasıflı personeli, hizmet kültürü ve diğer göstergeleri nedeniyle 1971 yılında Azerbaycan SSR Yüksek ve Orta Öğretim Bakanlığı'nın ilgili emriyle Azerbaycan yüksek okul kütüphanelerinin metodik merkezi olmuştur. 1974 yılında kütüphaneye Bilim Kütüphanesi statüsü verildi Elbette bu kadar büyük bir üniversitenin kütüphanesinin çalışmaları daha kapsamlı ve karmaşıktır. BSU Bilim Kütüphanesi'nin benzersiz özelliklerinden biri gelenek ve modernliğin birliğidir. Kütüphanenin ilk bakışta rahatlık ve huzur vaat eden ferah, aydınlık, göz alıcı okuma odalarında bile bu birliktelik kendini gösteriyor. Okuyucular bir yandan kitaplara göz atarken diğer yandan bilgisayarda istedikleri yayının elektronik versiyonunu aramakla meşguller Böyle bir kütüphanenin yapısı karmaşık ve çeşitlidir. Nigar Hanım, Bilim Kütüphanesi'nin faaliyetlerini Azerbaycan Cumhuriyeti'nin "Kütüphane Çalışmaları Hakkında Kanunu", üniversite tüzüğü ve üniversite yönetiminin emir ve talimatlarından kaynaklanan görevlere uygun olarak düzenlediğini söylüyor. Bugün Rektör Elçin Babayev'in Bilim Kütüphanesi'nin faaliyetlerine gösterdiği ilgi ve özen sonucunda kütüphane, gelişiminin yeni bir aşamasına girmiştir. Üniversite yönetimi, Bilim Kütüphanesi'nin etkinliğini geliştirmek amacıyla sürekli olarak yapısal reformlar yürütmektedir. Kütüphanede şu anda 4 bölüm ve 2 sektör bulunmaktadır. İlginçtir ki, bölüm ve sektör isimleri günümüze de yansımaktadır: Bilgi İşlem ve Belge Dolaşımının Düzenlenmesi Dairesi Başkanlığı; Kütüphane bilgi kaynaklarının yönetimi ve servisi organizasyon departmanı; Metodik çalışma ve işbirliği departmanı; Elektronik kütüphane bölümü; Bilgi kaynakları ve Bilgi hizmetleri sektörleri Muhatabıma göre, Bilim Kütüphanesi'nin bilimsel, eğitimsel ve kurgu edebiyattan oluşan 5 aboneliği var ve 500'den fazla okuyucu 8 okuma salonunu aynı anda kullanabiliyor: "Kütüphanede mevcut olan bilgi ve araştırma-bibliyografya fonu, okuyuculara yönelik hizmet çalışmalarının düzenlenmesinde ve okuyucuların ihtiyaçlarının karşılanmasında büyük rol oynamaktadır. Cumhuriyetimizin en büyük bilgi-bibliyografya aparatına ve mükemmel bir katalog sistemine sahip olan kütüphane, sadece üniversite personeline hizmet vermekle kalmayıp, aynı zamanda Cumhuriyetimizde bilimsel-araştırma çalışmaları yapan tüm araştırmacıların hizmetinde olan kütüphanenin araştırma-bibliyografyasında ayrıca okuyucular için en değerli bilgi kaynağı olan dergi ve gazetelerde yayımlanan makaleler kataloğu da bulunmaktadır Nadir kitapların yaşayan nefesi arasında 107 yıllık devasa bir geçmişe sahip kütüphanede nadir kitaplara rastlamamak mümkün değil. Nigar Hanım'ın da belirttiği gibi Bilim Kütüphanesi'nde ayrıca nadir ve değerli yayınların özel cam altında korunduğu çok ilginç ve göz alıcı bir okuma odası da bulunuyor. Bu salona girdiğiniz andan itibaren tarihin ulaşılmaz, akıl almaz derinliklerine girmiş gibi hissediyorsunuz. Tarihi nüshalar, el yazmaları, gazete ve dergiler her taraftan size gülümser, içlerinde yazılan alfabeyi anlayamasanız bile sizinle sohbete başlar gibi olurlar Gözlerim bir kitaptan diğerine geçerken, parmaklarım hakiki deriden yapılmış yüz kabuklarını ve altın su ile yazılmış metinleri okşarken, aynı zamanda Nigar Hanım'ın verdiği bilgiyi de dikkatle dinliyorum: "İlmi Kütüphane'nin nadir kitaplar ve el yazmaları fonunda Azerice, Rusça, Arapça, Farsça, Türkçe, İngilizce, Fransızca, Almanca, Özbekçe, Urduca ve Güney'in edebiyatı, tarihi, kültürü, sanatı ve coğrafyasıyla ilgili diğer dillerde nadir kitap, dergi ve kitaplar bulunmaktadır. Kafkasya ve Doğu ülkeleri. Değerli yazmaların 96 nüshası muhafaza edilmektedir. El yazmaları ve değerli yayınlar kütüphanenin genel fonunda değil, üniversitenin nadir eserler ve el yazmaları okuma odasında bulunmaktadır. Bu örneklerin güneş ışığından ve nemden korunmasına özellikle dikkat edilir. Buradaki en eski yazmalardan biri 992 tarihli Husamuddin bin Sharafuddin'e aittir. "Tavarikhi-Bulgaristan". Azerbaycan kütüphanelerinde bulunan nadide ve değerli yayınlar, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin milli kültür kaynakları defterine dahil edilmiştir. "Azerbaycan'ın Kitap Anıtları" adlı elektronik yayın hazırlandı. Azerbaycan Devlet Üniversitesi'nin nadir ve değerli yayınlardan oluşan koleksiyonunun 255 kitabı ve 36 dergisi Azerbaycan Cumhuriyeti'nin milli kültür kaynakları listesine dahil edilmiştir Sürekli emek, sürekli güncellenen fon Uluslararası ilişkilerden bahseden direktör, kütüphanenin sadece ülkeyle değil, 60'tan fazla önde gelen üniversite ve 45 ülkenin bilimsel kurumlarıyla da ilişkileri olduğunu, çok sayıda üniversitenin profiline göre elektronik ve basılı yayın satın aldığını, kitap alışverişi yaptığını söylüyor Azerbaycan Kütüphane Bilgi Konsorsiyumu (Az.KIK), okuyucuların bilgi ihtiyaçlarını üst düzeyde düzenlemek ve onlara elektronik kaynak sağlamak amacıyla 2004 yılından bu yana BSU Bilim Kütüphanesi bünyesinde faaliyet göstermektedir. Az.CIS, elektronik dergi ve elektronik kitap alımı için uluslararası elektronik yayıncılarla sürekli görüşmelerde bulunmakta ve üye kuruluşlara eğitim ve bilim alanlarına uygun elektronik bilgi kaynakları sağlamaktadır. Şu anda cumhuriyetin 15 yüksek öğretim kurumu Az.CIS üyesidir ve EBSCO veritabanlarına erişimleri BSU Bilim Kütüphanesi tarafından yürütülmektedir Azerbaycan'da oluşturulan ilk elektronik katalog Azerbaycan yüksek öğretim kurumlarının kütüphaneleri arasında elektronik kataloğun oluşturulmasına ilk olarak BSU Bilim Kütüphanesi'nde başlandı: "Elektronik kütüphanemizde halkın kullanımına açık yerel ve uzaktan dağıtılmış bilgi kaynakları bulunmaktadır. Şu anda elektronik kütüphane departmanı, Bilim Kütüphanesinde tam metinli elektronik veri tabanının oluşturulmasıyla ilgilenmektedir. Burada bilim ve eğitimin elektronik bilgi tabanını güçlendirmek için elektronik veri tabanına yeni yayınlar ekleme süreci devam etmektedir, monograflar, ders kitapları ve özel öneme sahip öğretim yardımcıları dijitalleştirilerek elektronik hale getirilmiştir. veritabanına girildi" Bu sürecin canlı bir tanığı olarak, kütüphanecilik çalışmalarına bu kadar önem veren, gençleri kütüphanelere çekmek, kitaplara erişimlerini daha rahat, hatta bazen daha konforlu hale getirmek için hem geleneksel hem de modern yöntemleri son derece başarılı bir şekilde kullanan bir kütüphanenin ülkemizde bulunmasından büyük mutluluk duyuyoruz. Tam 12 yıl önce mezun olarak bıraktığım Bakü Devlet Üniversitesi'ni öğrencilik dönemlerimizle karşılaştırdığımızda, tarih açısından çok kısa bir süre olan 12 yılın bir yükseköğretim kurumu ve kütüphanesi için ne kadar olağanüstü bir gelişme yolu olabileceğini gördük Her durumda değişmeyen tek şey, BSU Bilim Kütüphanesi'nin dün olduğu gibi bugün de bir bilim tapınağı, öğrenciler ve öğretim üyeleri için manevi bir besin kaynağı olmasıdır