Ertuğrul Özkök: 2000 yıl kapalı odanın kapısı açılınca dışarı çıkan şahane kadın | T24

Roma’nın en sembol yeri Kolezyum'da bir sergi açılışı var Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ve İtalya Kültür Bakanı Alessandro Giuli yan yana Yanlarında Troya ile ilgili tanıdık bir simayı görüyoruz 18 Mart Üniversitesi öğretim üyesi ve Troya Kazı Heyeti Başkanı Bir zamanlar gladyatörlerin savaştığı ihtişamlı Kolezyum’ da şimdi dünya tarihinin en büyük savaş hikâyesinin devamını izliyoruz “Troya ve Roma; Antik Akdeniz’in Mitleri, Efsaneleri ve Hikâyeleri…” İki bakanın açtığı sergi, kutsal kitaplar dışında, bütün insanlık tarihinin belki de en büyük hikâyesini anlatıyor Bu sergi için Türkiye’den 19 müzeden 221 eser getirilmiş Sergiyi henüz gezmedim ama bir Troya hikâyesi tutkunu ve amatör arkeoloji meraklısı olarak çıkan bütün haberleri okudum Kültür Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, danışmanı Tayfun Topal ve Prof. Aslan’la konuştum. Fotoğraflara bakarken Prof. Aslan, “Bugüne kadar yurt dışında 15’e yakın serginin açılışında görev aldım. Bu kadar heyecan verici bir sergi görmedim” diyor Fırsat bulup gidebilirsem, sergiyi gezdikten sonra yazacaktım bu yazıyı İşte o fotoğraflara bakarken, bir heykelin önünde zınk diye çakılıp kaldım Dünyada bugüne kadar gördüğüm en güzel kadın heykeli diyebilirim Güzelliği beden estetiğinin altın dengelerinden falan gelmiyordu Tabiliği ve bugün benim için kadın estetiğinin modern ölçülerine yakınlığıydı Orada sergileniyormuş ama hayrettir iki ziyaretimde de fark etmedim Hatta Troya Müzesi’nde, bu hikâyenin temelindeki Helen’in ne heykeli ne tasviri var diye yazı da yazdım O yıl Çanakkale’deki çimento fabrikasının arazisinde bir su deposu inşa edilmesine karar veriliyor İşçiler toprağı kazarlarken birden antik bazı kalıntılara rastlıyorlar. Durum hemen yetkililere bildiriliyor İstanbul Arkeoloji Müzesi’nden arkeolog Rüstem Duyuran bölgeye gönderiliyor İnşaat yapılacak yerde öyle altında kalıntı bulunduğunu gösterecek, yani bir tümülüs belirtisi hiç yok Ancak işçiler gerçekten bazı arkeolojik kalıntılar bulmuştur Kısa süre sonra kendilerini hayretler içinde bırakın bir şeyle karşılaşıyorlar Karşılarında koridora benzeyen uzun bir yol vardır Ancak yolun sonunda toprakla kaplı duvar gibi bir şey görünmektedir İlk değerlendirmelerde kendilerini şaşırtan bir şeyi anlarlar Ve 2000 yıldan beri, sadık bir muhafız gibi, arkasındaki büyük bir sırrı saklamıştır Aralık 1959’da başlayan kazı yaklaşık üç hafta sürer Karşılarına çıkan ve anında kazı envanterine geçen buluntular şunlardır: Kumtaşından yapılmış üç cenaze yatağı; çok sayıda gömü, altın takılar, ahşap mobilyalar, ipek kumaş parçaları; heykelcikler, müzik aletleri… Buldukları şeylere bakan bir arkeolog o gün ilginç bir benzetme yapar: 2000 yıl kapalı kalan kapının ardından ortaya çıkan bu “Tutankamon Mezar” bugün dünya arkeoloji kültüründe “Dardanos Kümülüsü” olarak biliniyor Sergi fotoğraflarında dikkatimi çeken o heykel işte bu kazıda mezar odasında bulundu Troya hikâyesinin devamı da bu mezarın 2000 yıl boyunca koruduğu sırları bu bölgede saklı Heykeli anlatacağım ama önce bu bölge hakkında biraz bilgi vereyim Troas (Troad), Kuzeybatı Anadolu’da, bugünkü Çanakkale Yarımadası’nın Asya yakasında yer alan tarihî bölgenin adı Bir bakıma Homeros’un anlattığı Troya Savaşı’nın geçtiği coğrafyanın tamamına “Troas” deniyor Heykel arkeoloji kayıtlarına “Knidos Afroditesi” olarak geçmiş “Knidos Afroditi” kavramı MÖ 4’üncü Yüzyıldan geliyor Praxiteles tarafından yapılan ve Antik Yunan’da ilk çıplak Afrodit olarak bilinen kadın Knidos’ta doğdu Bu heykeller daha çok onun Roma’da yapılan replikaları veya taklitleri… Kadın çıplaklığını idealize eden sanat anlayışının da başlangıcı sayılıyor Hayatımda çok sayıda Afrodit heykeli veya benzeri gördüm Dün Prof. Rüstem Aslan’ı Roma dönüşü tam uçağa binerken buldum ve sordum “Hocam ben bu heykeli Troya Müzesi'nde niye fark edemedim?” “Biz birlikte gezdik sizinle müzeyi ama bu alt kattaydı ve nispeten karanlık bir yerdeydi. Bir de çok küçük bir heykeldi” dedi Birden gömünün önüne dev heykeller yapan Ron Mueck’in çok küçük insan heykelleri geldi 5-6 metrelik dev insan bedenleri mi ürkütücüdür? Yoksa minikten bile küçük insanlar mı? Bugüne kadar gördüğüm en gerçekçi ve en güzel kadın bedeni Büyük ihtimalle sıradan bir tapınak buluntusu değil, Çanakkale Boğazı’na hâkim zengin bir Troas aristokrat ailesinin mezarına konmuş cenaze armağanlarından biri Ancak 2000 yıl kapalı kaldığı mezardan çıkıp gelen bu kadın insanın kafasını karıştırıyor Sol uyluğunda belirgin bir yılan görülüyor. Kollarında da yılan biçimli süslemeler var Ayrıca yanında yılanın sarıldığı bir destek unsuru bulunuyor Yılan, Antik Yunan ve Roma dünyasında özellikle sağlık ve şifa tanrılarıyla ilişkilidir Acaba bu, Hygieia ya da onun yerel bir yorumu olarak mı yapılmış? Bir yandan da klasik Hygieia tasvirlerinden farklı… Yüz tipi ve vücut oranları kısmen Knidos Aphroditesi geleneğini hatırlatıryor Yoksa bu iki olağanüstü kadın efsanesini bir bedende toplamayı arzu eden bir sanatçının dimağının yarattığı hayal kadın mı? Türkiye ve İtalya Kültür Bakanlarını bu olağanüstü sergiyi olağanüstü mekânda açtıkları için kutluyorum Gerçekten bu yazın en güzel ve çarpıcı kültürel işlerinden biri olmuş Ama sergiyle ilgili haberleri okurken içimdeki bir soru yine depreşti Aklıma yine Çanakkale Boğazı üzerindeki o muazzam köprü geldi Kim bilir kaç kere yazdım, ama hayatımın sonuna kadar yazmaya devam edeceğim Bütün dünyaca hikâyesi en çok bilinen marka bu ve bizim topraklarımızda Gidin dünyada birine sorun Çanakkale Köprüsü nerede diye? Ama Troya köprüsü deseydiniz şu an bütün dünya biliyor olacaktı Benim bildiğim doğrudan Troya’yı anlatan 10’a yakın film var. Yan hikâyeler + TV + mini dizi + animasyon 20’nin üzerinde uyarlama biliyorum Bu hikâye 2 bin 700 yıldır durmadan anlatılıyor ve matbaa bulunduğundan beri durmadan basılıyor Sadece İngilizce ve Avrupa literatüründe: Truva Savaşı’nı anlatan yüzlerce roman; Arkeoloji ve tarih üzerine binlerce akademik kitap var. Dünya çapında Troya/Truva Savaşı üzerine: en az 5 bin kitap basıldığını tahmin edebiliriz Ana tema ya da “bölüm” olarak geçen eserler dahil edilirse bu rakam on binleri aşar… Roma imparatorluğunun merkezinde, Kolezyum denen efsane yapıda böyle sergiler açıyorsak; Bu muhteşem mirası ve hikâyeyi daha kaç yıl gizli tutmaya çalışacağız… ( ALINTI ) T24 dijital haber ve abonelik platformudur. Google ile giriş, T24 abonelik hesabınıza kayıt ve oturum açma içindir; Google hesabınızdan yalnızca e-posta adresi ile ad-soyad bilgisi alınır. Detaylı bilgi · Abonelik · KVKK Çerezler, bir web sitesinden gönderilen ve kullanıcının web tarayıcısı tarafından kullanıcının bilgisayarında, kullanıcı gezinirken saklanan küçük veri parçalarıdır. Tarayıcınız her mesajı çerez adı verilen küçük bir dosyada saklar. Sunucudan başka bir sayfa talep ettiğinizde, tarayıcınız çerezi sunucuya geri gönderir. Çerezler, web sitelerinin bilgileri hatırlaması veya kullanıcının tarama etkinliğini kaydetmesi için güvenilir bir mekanizma olacak şekilde tasarlanmıştır Bu tanımlama bilgileri, web sitesinin çalışması için gereklidir ve sistemlerimizde kapatılamaz. Bunlar genellikle yalnızca sizin işlemlerinizi gerçekleştirmek için ayarlanmıştır. Bu işlemler, gizlilik tercihlerinizi belirlemek, oturum açmak veya form doldurmak gibi hizmet taleplerinizi içerir. Tarayıcınızı, bu tanımlama bilgilerini engelleyecek veya bunlar hakkında sizi uyaracak şekilde ayarlayabilirsiniz ancak bu durumda sitenin bazı bölümleri çalışmayabilir Bu tanımlama bilgileri, sitemizin performansını ölçebilmemiz ve iyileştirebilmemiz için sitenin ziyaret edilme sayısını ve trafik kaynaklarını sayabilmemizi sağlar. Hangi sayfaların en fazla ve en az ziyaret edildiğini ve ziyaretçilerin sitede nasıl gezindiklerini öğrenmemize yardımcı olurlar. Bu tanımlama bilgilerinin topladığı tüm bilgiler derlenir ve bu nedenle anonimdir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz sitemizi ne zaman ziyaret ettiğinizi bilemeyiz Bu tanımlama bilgileri, videolar ile canlı sohbet gibi gelişmiş işlevler ve kişiselleştirme olanağı sunabilmemizi sağlar. Bunlar, bizim tarafımızdan veya sayfalarımızda hizmetlerinden faydalandığımız üçüncü taraf sağlayıcılarca ayarlanabilir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz bu işlevlerden tümü veya bazıları doğru şekilde çalışmayabilir Bu tanımlama bilgileri, sitemizde reklam ortaklarımız tarafından ayarlanır. Bunlar, ilgili şirketler tarafından ilgi alanları profilinizi oluşturmak ve diğer sitelerde alakalı reklamlar göstermek için kullanılabilir. Benzersiz olarak tarayıcınızı ve cihazınızı belirleyerek çalışırlar. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz farklı sitelerde size özel reklam deneyimi sunamayız Not: Reklamlar çerez politikasından bağımsız olarak gösterilir Bu tanımlama bilgileri, içeriğimizi arkadaşlarınız ve ağınızla paylaşabilmenizi sağlamak için sitemize eklenen çeşitli sosyal medya hizmetleri tarafından ayarlanır. Diğer siteleri kullanırken de tarayıcınızı izleyip ilgi alanı profilinizi oluşturabilirler. Bu durum, ziyaret ettiğiniz diğer sitelerde gördüğünüz içerikleri ve mesajları etkileyebilir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz bu paylaşım araçlarını kullanamayabilir veya göremeyebilirsiniz