Uzman: Orta Koridorun küresel lojistik sistemindeki önemi artıyor

Küresel tedarik zinciri mimarisi radikal bir dönüşümden geçiyor. Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle geleneksel Kuzey rotasının keskin bir şekilde sınırlandırılması ve küresel taşıyıcıların gemileri Afrika kıtasının güneyine, Kızıldeniz'deki güvenlik risklerinin arka planında Ümit Burnu'na yönlendirmesi, uluslararası ticareti acilen alternatif rotalar aramaya zorladı. Bu bağlamda, Çin'den başlayıp Orta Asya, Hazar Denizi, Güney Kafkasya ve Türkiye'den Avrupa'ya uzanan Trans-Hazar Uluslararası Taşımacılık Rotası - Orta Koridor, teorik bir kavram olmaktan çıkıp küresel bir jeostratejik gerekliliğe dönüşmüştür Küreselleşme ve ulus devlet anlaşmazlıkları üzerine araştırmacı olan Turan Gafarlı, AZERTAC'a yaptığı açıklamada şunları söyledi: Uzman, Orta Koridor'un merkezinde yer alan Güney Kafkasya'nın, özellikle Azerbaycan ve Gürcistan'ın Türkiye ile oluşturduğu jeo-ekonomik eksenin, projenin işlevselliği ve istikrarı açısından belirleyici unsur olduğunu söyledi. Güney Kafkasya'nın aktif katılımı olmadan Asya ile Avrupa arasında etkili bir kara-deniz bağlantısı kurmak mümkün değildir. Bölgenin değeri, tedarik zinciri çeşitlendirme sürecinde güvenli, verimli ve tarafsız bir geçiş bölgesi olma rolünde yatmaktadır "Bu mimaride Azerbaycan kendisini transit ülke misyonuyla sınırlamamakta, aynı zamanda resmi Bakü bölgesel lojistik, enerji, sanayi ve iletişim merkezi konumunu güçlendirmektedir. Bakü Uluslararası Deniz Ticaret Limanı'nın taşıma kapasitesinin 25 milyon tona çıkarılması, Bakü-Tiflis-Kars (BTK) demiryolunun modernizasyonu ve transit kargolar için dijital gümrük ("tek pencere") sistemlerinin devreye sokulması hedefi, kargo işleme hızını önemli ölçüde artıracak. Orta Asya'nın kapasitesini ve karlılığını stratejik olarak artıracaktır. Koridor, Orta Asya cumhuriyetleri için ekonomik bağımsızlığın bir aracı ve denize açılan bir kapıdır. Kazakistan, Özbekistan ve Türkmenistan için bu rota, geleneksel hegemonik transit yollarına bağımlılığı azaltır ve hem enerji kaynaklarının hem de petrol dışı ürünlerin Avrupa pazarlarına ulaşımını çeşitlendirir." Ona göre mevcut dinamiklere pragmatik bir yaklaşımla yaklaşmak gerekiyor. Orta Koridor, mevcut altyapı kapasitesi ve ulaşım maliyetleri açısından, küresel lojistikte Süveyş Kanalı'nın veya Kuzey Rotası'nın yerini tam anlamıyla doldurabilecek kapasitede değil. Çünkü hala rotanın karşı karşıya olduğu ciddi kurumsal zorluklar var. Hazar Denizi'ndeki sınırlı feribot ve Ro-Ro filosu, limanlar arası koordinasyon boşlukları, transit tarifelerin tam olarak uyumlaştırılmaması ve sınır geçiş prosedürlerindeki bürokratik gecikmeler kargo hareket hızını etkilemektedir. Dünya Bankası'nın tahminlerine göre bu darboğazlar ortadan kaldırılırsa, 2030 yılına kadar transit hacimlerinin üç kata kadar artırılması ve seyahat süresinin yarı yarıya azaltılması mümkün. Bunun için büyük ölçekli yatırımlar ve derin siyasi istikrar ön koşul T. Gafarli, "Orta Koridor, küresel lojistik sisteminde stratejik bir alternatif ve sürdürülebilir tedarik zinciri unsuru olarak ağırlığını emin adımlarla artırıyor. Ancak bu rotanın uzun vadeli başarısı, yalnızca haritadaki en kısa rota olmasına değil, aynı zamanda kurumsal koordinasyon düzeyine, altyapının senkronize gelişimine, siyasi güvene ve Güney Kafkasya ile diğer katılımcı devletler arasında birleşik bir tarife politikası uygulanmasına da bağlı olacaktır." diye vurguladı 2026 © AZERTAC. Telif hakkı saklıdır. Bilgilerin kullanımına hiper bağlantıyla atıfta bulunulmalıdır