Mehmet Altan yazdı | Basın Tarihi: 1 Amerikan Doları'nın 2.13 TL olduğu dönem… | T24

Basın Tarihi gözlüğünü takmış, 12 yıl önceki Haziran’da dünyanın ve Türkiye’nin hallerine bakıyordum Sabah akşam siyaset konuşup bir türlü belini doğrultamayan Türkiye, 12 yıl önceki Haziran ayında da gene siyasete kilitlenmiş yaşıyormuş 10 Ağustos 2014'te yapılacak olan Türkiye Cumhurbaşkanlığı seçimi için partilerin aday belirleme süreçleri Haziran ayında hız kazanmış 3 Mayıs 2014'te Soma’daki kömür madeninde 301 madencinin ölümüyle sonuçlanan madencilik katliamından Basın Tarihi’nde birkaç hafta önce söz etmiştik. Soma, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en çok can kaybı ile sonuçlanan iş “kazası” olarak kayıtlara geçti Haziran 2014’te de bu toplumsal şokun artçı dalgalarının devam ettiği görülüyor Ancak ne şiddetli deprem ne de artçılar özünde bir şey değiştirmiyor. Aradan 12 yıl geçti. Bir olumlu değişim oldu mu? Artık çağ dışı kalmış madenlerde ölümler sona erdi mi? Sabah akşam siyaset konuşup madenci ölümlerine tedbir almayan bir ülke burası Daha sonra madenlerde kaç madencimiz daha öldü… Karanlıklarda ölmemişlerse, bu kez de ekonomik bir katliamın çilesiyle sarsılıyorlar Gündemin bir diğer konusu da 12 Haziran'da Brezilya'da başlayan 2014 FIFA Dünya Kupası imiş… 12 yıl önceki ekonomik gündeme döndüğünüzde ise derin bir şaşkınlık sizi bekliyor Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kurlarına göre 2014 Haziran ayı ortalamasında Amerikan Doları’nın yaklaşık 2,13 TL, Euro’nun ise 2,90 TL bandında işlem gördüğünü anımsıyorsunuz 12 yıl sonra Haziran ayının ortalarında dolar/TL 46,2633 seviyesinde, Euro/TL 53,7855 seviyesinden seyrediyor 12 yılda Dolar’ın fiyatı 2.13 Tl’den 46.26 Tl’ye, Euro’nun fiyatı 2.90TL’den 53.78TL’ye çıkmış… “Ülke nasıl yönetiliyor?” sorusuna en kestirmeden verilen bir cevap Bir ülkenin “milli ve yerli” parası nasıl böyle yerlerde sürünür? Derin bir iktisatçı olmaya gerek yok, soruyu bilgisayarınıza sorun, cevabı alın: “Türk Lirasının (TL) sürekli değer kaybetmesi, kronik yüksek enflasyon, makroekonomik dengesizlikler ve güven eksikliği gibi birbirini tetikleyen yapısal faktörlerden kaynaklanmaktadır Bir para biriminin dış değeri, o ülkenin ekonomik gücü, istikrarı ve sunduğu reel getiri ile doğrudan ilişkilidir TL'nin değer kaybındaki temel finansal ve ekonomik gerekçeler şunlardır: 1-Fiyat Artışları: Yüksek enflasyon, TL'nin yerel pazardaki satın alma gücünü hızla eritir 2-Reel Değer Kaybı: İçerideki paranın değer kaybı, döviz kurlarına da yansıyarak dış değerini düşürür 3-Yetersiz Reel Faiz: Faiz oranlarının enflasyonun altında kalması, yatırımcıların TL'de kalmasını zorlaştırır 4-Dövize Yönelim: Negatif reel getiri alan yerli ve yabancı yatırımcılar, birikimlerini korumak için dövize geçer 5-Yüksek Cari Açık: Türkiye, ürettiğinden ve ihraç ettiğinden daha fazlasını ithal etmektedir 6-Döviz Talebi: İthalatın finansmanı için sürekli olarak dışarıdan döviz bulma ihtiyacı, döviz fiyatlarını yukarı çeker 7-Dış Borç Yükü: Kamunun ve özel sektörün yüksek miktardaki döviz cinsinden kısa vadeli borç ödemeleri döviz talebini sürekli canlı tutar 8-CDS Primleri: Ekonomik kırılganlıklar ve ani politika değişiklikleri, Türkiye'nin risk primini (CDS) yüksek tutar 9-Sermaye Çıkışı: Yüksek risk algısı yabancı doğrudan yatırımları azaltır ve sıcak para çıkışını hızlandırır.” “Fiyat istikrarının kalıcı olarak sağlanmasına, öngörülebilir para politikalarına ve yapısal ekonomik reformlara bağlıdır.” 12 yıldır reçetenin tam tersi yapıldığı için tepe taklak düşme daha da güçlenerek devam ediyor Sabah akşam siyaset konuşup bir türlü belini doğrultamayan Türkiye gene 12 yıl önceki gibi siyasete ve futbol kilitlenmiş yaşıyor Toplumsal halimizin en iyi barometresi ise “milli ve yerli” paranın değeri… 12 Yıl önce Haziran ayı ortalamasında dolar 2.13 TL imiş, bugün 46.26 Tl… Euro 2.90TL imiş, bugün 53.78TL ( ALINTI ) T24 dijital haber ve abonelik platformudur. Google ile giriş, T24 abonelik hesabınıza kayıt ve oturum açma içindir; Google hesabınızdan yalnızca e-posta adresi ile ad-soyad bilgisi alınır. Detaylı bilgi · Abonelik · KVKK Çerezler, bir web sitesinden gönderilen ve kullanıcının web tarayıcısı tarafından kullanıcının bilgisayarında, kullanıcı gezinirken saklanan küçük veri parçalarıdır. Tarayıcınız her mesajı çerez adı verilen küçük bir dosyada saklar. Sunucudan başka bir sayfa talep ettiğinizde, tarayıcınız çerezi sunucuya geri gönderir. Çerezler, web sitelerinin bilgileri hatırlaması veya kullanıcının tarama etkinliğini kaydetmesi için güvenilir bir mekanizma olacak şekilde tasarlanmıştır Bu tanımlama bilgileri, web sitesinin çalışması için gereklidir ve sistemlerimizde kapatılamaz. Bunlar genellikle yalnızca sizin işlemlerinizi gerçekleştirmek için ayarlanmıştır. Bu işlemler, gizlilik tercihlerinizi belirlemek, oturum açmak veya form doldurmak gibi hizmet taleplerinizi içerir. Tarayıcınızı, bu tanımlama bilgilerini engelleyecek veya bunlar hakkında sizi uyaracak şekilde ayarlayabilirsiniz ancak bu durumda sitenin bazı bölümleri çalışmayabilir Bu tanımlama bilgileri, sitemizin performansını ölçebilmemiz ve iyileştirebilmemiz için sitenin ziyaret edilme sayısını ve trafik kaynaklarını sayabilmemizi sağlar. Hangi sayfaların en fazla ve en az ziyaret edildiğini ve ziyaretçilerin sitede nasıl gezindiklerini öğrenmemize yardımcı olurlar. Bu tanımlama bilgilerinin topladığı tüm bilgiler derlenir ve bu nedenle anonimdir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz sitemizi ne zaman ziyaret ettiğinizi bilemeyiz Bu tanımlama bilgileri, videolar ile canlı sohbet gibi gelişmiş işlevler ve kişiselleştirme olanağı sunabilmemizi sağlar. Bunlar, bizim tarafımızdan veya sayfalarımızda hizmetlerinden faydalandığımız üçüncü taraf sağlayıcılarca ayarlanabilir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz bu işlevlerden tümü veya bazıları doğru şekilde çalışmayabilir Bu tanımlama bilgileri, sitemizde reklam ortaklarımız tarafından ayarlanır. Bunlar, ilgili şirketler tarafından ilgi alanları profilinizi oluşturmak ve diğer sitelerde alakalı reklamlar göstermek için kullanılabilir. Benzersiz olarak tarayıcınızı ve cihazınızı belirleyerek çalışırlar. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz farklı sitelerde size özel reklam deneyimi sunamayız Not: Reklamlar çerez politikasından bağımsız olarak gösterilir Bu tanımlama bilgileri, içeriğimizi arkadaşlarınız ve ağınızla paylaşabilmenizi sağlamak için sitemize eklenen çeşitli sosyal medya hizmetleri tarafından ayarlanır. Diğer siteleri kullanırken de tarayıcınızı izleyip ilgi alanı profilinizi oluşturabilirler. Bu durum, ziyaret ettiğiniz diğer sitelerde gördüğünüz içerikleri ve mesajları etkileyebilir. Bu tanımlama bilgilerine izin vermezseniz bu paylaşım araçlarını kullanamayabilir veya göremeyebilirsiniz