Bir Türk bilim adamı Timurluların Avrupa arşivlerindeki “kayıp” mirasını inceliyor

Bu, UNESCO Kültürel Diplomasi Başkanı Profesör Selin Şenocak tarafından bildirildi Ona göre, yürüttüğü "Ataların İzinde" projesi kapsamında Oxford, Edinburgh, Paris, Berlin ve Viyana arşivlerinde 14-15. yüzyıl Timurlu dönemine ait önemli anıtlar keşfedildi. Araştırmacının belirttiği gibi bu eserler değerli tarihi belgelerdir ve Türkistan'ın kültürel ve manevi hafızasının ayrılmaz bir parçasıdır Selin Şenocak, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in Timurlu dönemi mirasını incelemeye yönelik tutarlı politikasının bu tür araştırmalara yeni bir ivme kazandırdığını vurguladı Bilim insanı, "Özbekistan'ın tarihinin sadece ülke içinde değil, aynı zamanda mirasının dağınık biçimde temsil edildiği çok sayıda Avrupa kütüphanesi ve arşivinde de korunduğuna ikna oluyoruz. Bu yüzlerce değil, onbinlerce kitap ve el yazmasını ilgilendiriyor" dedi Eldeki verilere göre Emir Temur'un "Tuzukoti Temuri" adlı eseri ile Alisher Navoi'nin Çağatay dilinde yazdığı ilk divanları Oxford ve Berlin'deki ünlü araştırma ve kütüphane kurumlarında saklanıyor. Ayrıca Avrupa arşivlerinde ilk Türk hükümdarı Satuk Buğra Han'ın İslam'a geçişini anlatan bir eser bulunmaktadır. Bu anıtlar Rus İmparatorluğu ve Sovyetler Birliği döneminde Türkistan'dan alınmıştır Bilim adamına göre, son yıllarda birçok Avrupa üniversitesi Özbek ve Çağatay dillerinin incelenmesine yönelik eğitim programları sunuyor. Avrupa devletleri, arşivlerinde saklanan tarihi mirasın değerinin giderek daha fazla farkına varıyor. 2025 envanteri kapsamında halihazırda çeşitli kütüphanelerde 1.000'e yakın eser kayıt altına alındı. Projenin nihai hedefi Özbekistanlı araştırmacıların işbirliğiyle bir “Türkistan Dijital Kütüphanesi” oluşturmaktır Fransa'da doğan ve ataları 1862 yılında Buhara'dan ayrılan Şeyh Şakir Efendi'nin ailesinden gelen Selin Şenocak için bu araştırma çalışması ayrı bir önem taşıyor Selin Şenocak, "Yaptığım her çalışma, büyük dedemin ömrü boyunca gerçekleştiremediği hayalini gerçekleştirmeye yönelik bir adımdır. Onun niyetini hayata geçirmek benim görevimdir. Özbekistan benim için yabancı değil, atalarımın ülkesi, Anavatanımdır" dedi