Analitik Gazagystanyň nebite garaşlylygy maýadarlary gorkuzmaýar

Çap edildi 3 Iýun 2026 14:37 Gazagystanyň maliýe analitigi, ylymlaryň kandidaty we Gazagystan Gözegçilik palatasynyň agzasy Talant Kaliýewa Kursiwiň aýtmagyna görä Gazagystanyň nebite garaşlylygy uzak möhletli maýadarlar üçin möhüm faktor däl Onuň pikiriçe, uly nebit baýlyklarynyň bolmagy Gazagystany uzak möhletleýin maýa goýumlary üçin göz öňünde tutýan potensial maýadarlary päsgel bermeýär. Hünärmen, ýerli bazardaky önümçilik mümkinçilikleri we işiň hili bilen baglanyşykly beýleki faktorlaryň işewürlik üçin has möhümdigine ynanýar "Bir zat bilen gyzyklanýan maýa goýujy Gazagystanda nebitiň köp bolmagyndan gorkar öýdemok. Önümlerini gowy we ýokary hilli öndürip biljek beýleki taraplary hem bolar, Gazagystanda maýa goýujy ilki bilen bu meselä sereder" -diýdi Talant Kaliýewa Onuň sözlerine görä, kompaniýalar ilki bilen önümçilik şertlerine, infrastruktura, logistika we ýurduň içinde netijeli işlemek ukybyna baha berýärler Analitikden Gazagystanyň ykdysadyýetiniň nebite garaşlylygy uzak möhletli daşary ýurt maýadarlaryna täsir edýän faktor diýip hasaplaýarmy? Şeýle faktoryň göz öňünde tutulyp bilinjekdigini, ýöne maýa goýum kararlary kabul edilende aýgytly däldigini aýtdy Ykdysadyýeti diwersifikasiýa etmek boýunça ençeme ýyllap synanyşyklara garamazdan Gazagystanyň henizem nebit pudagyna ep-esli derejede garaşlydygyny ýatladýarys. Exporturduň eksport girdejileriniň esasy bölegini nebit we nebit önümleri emele getirýär we ykdysadyýetiň ýagdaýy dünýä haryt bazaryndaky ýagdaý bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. Nebit we gaz pudagy, býudjetden we Milli gaznadan gelýän girdejileriň ep-esli bölegini üpjün edýär we daşary ýurt maýa goýumlaryny çekmegiň esasy çeşmesi bolmagynda galýar Dünýädäki nebit bahalarynyň üýtgemegi adatça tenge hümmetine, inflýasiýa hümmetine, býudjet girdejilerine we ýurduň ykdysady ösüş depginine täsir edýär. Nebitiň ýokary bahasy bilen Gazagystan goşmaça girdeji alýar, milli walýuta güýçlenýär we maýa goýum işjeňligi ýokarlanýar, emma bahalaryň arzanlaýan döwründe häkimiýetler Milli gaznanyň gaznalaryny has işjeň ulanmaga we býudjet çykdajylaryny täzeden gözden geçirmäge mejbur bolýarlar Atyrau kompaniýasy Şweýsariýa nebit satuwynyň ýarysyny diýen ýaly azaltdy: şu ýerde okaň Mundan ozal Gazagystanyň nebit eksportyny azaltmazlyk üçin Kaşaganda abatlaýyş işleriniň yza süýşürilip bilinjekdigini ýazýardyk