Zehin taryhda süzüldi - Hanyň gyzynyň egin-eşik mirasy Wideo
Taryhy şahsyýet hakda gürläniňde ünsi özüne çekýän ilkinji nokatlaryň biri, döwrüni we ýaşaýyş durmuşyny görkezýän eşiklerdir. Taryhyň süzgüçinden geçen we häzirki güne gelen bu eşikler diňe bir estetiki görnüşi däl, eýsem şol döwrüň medeniýetini, tagamyny we jemgyýetçilik durmuşyny hem görkezýär. A

Taryhy şahsyýet hakda gürläniňde ünsi özüne çekýän ilkinji nokatlaryň biri, döwrüni we ýaşaýyş durmuşyny görkezýän eşiklerdir. Taryhyň süzgüçinden geçen we häzirki güne gelen bu eşikler diňe bir estetiki görnüşi däl, eýsem şol döwrüň medeniýetini, tagamyny we jemgyýetçilik durmuşyny hem görkezýär. Adamyň geýim stili, daşky gurşawy, dünýägaraýşy we jemgyýetdäki orny barada möhüm maglumatlary berýär. Şu nukdaýnazardan seredeniňde, XIX asyr Azerbaýjan edebiýatynyň görnükli wekili, Garabag hanynyň gyzy Khurşidbanu Natewanyň eşikleri aýratyn gyzyklanma döredýär. Ulanylan köýnekleri diňe bir şahsy tagamynyň däl, eýsem kazyýet medeniýetiniň we döwrüniň milli geýim däpleriniň baý mysallarydyr. Şahyryň şahsy zatlary we senetleri häzirki wagtda Azerbaýjanyň Milli muzeýiniň etnografiýa gaznasynda saklanýar we ýokary tagamyny we ussatlygyny görkezýär Azerbaýjanyň Milli taryhy muzeýiniň baş hünärmeni Aýnur Babaýewa AZERTAC-yň habarçysy bilen söhbetdeşlikde bu barada jikme-jik maglumat berdi Muzeýde saklanylýan eksponatlaryň arasynda Natava tarapyndan ýasalan ýa-da ulanylan dürli öý we egin-eşik nusgalarynyň bardygyny aýtdy. Bu desgalar XIX asyr Azerbaýjanyň maddy we medeni mirasyny öwrenmekde-de möhüm ähmiýete eýe "Collectionygyndynyň gyzykly mysallaryndan biri hurjun. Geçmişde azyk we beýleki zatlary daşamak üçin ulanylan bu öý goşlary gara mahud matadan tikildi. Dürli reňkli ýüplükler bilen işlenen ýaprak nagyşlary bilen bezeldi. Hurjunyň senesini Gregorian we Hijri senenamalary bilen bellemek, Natawanyň aýratyn bir ýeri. gulabatin we ýüpek sapaklar, dini däp-dessurlary ýada salýar we näzik "Bu ussatlygyň beýany. Onuň näzik gaýtadan işlenmegi, ýokary ussatlyk bilen edilendigini görkezýär "-diýdi Aýnur Babaýewa Uly hünärmen şahyryň şahsy egin-eşik nusgalarynyň hem kolleksiýanyň gymmatly bölegidigini belläp: "küpek we şaý-seplerden tikilen köýnek, şol döwrüň egin-eşik medeniýetini görkezýän nusgalaryň biridir. Greenaşyl mahmal we atlas matalary bilen ýasalan nimtana, XIX we XX asyrlarda azerbaýjan aýal-gyzlarynyň ulanýan adaty daşky eşiklerinden biri. Onuň ýeňleri we yubkasy gulabatin nagyşlary bilen bezelipdir. Theygyndydaky eýer sumkasy Natewanyň ussatlygynyň görkezijisidir. Mysallaryň biri. Altyn atlasdan ýasalyp, döwrüň bezeg-amaly sungatynyň ajaýyp nusgalarynyň biri hasaplanýar. Ganowuz matadan tikilen bu eşik XIX asyrda aýallar tarapyndan ulanylypdyr Temmäki haltasy kolleksiýanyň ajaýyp eksponatlaryndan biridir. Gulabatin we tekalduz keşdesi usullary bilen ýasalan bu haltalar öýde hem ulanylýar we gyzlar gyzynyň möhüm bölegi hasaplanýar. Natawanyň öndüren nusgasy näzik bezegleri we ajaýyp ussatlygy bilen tapawutlanýar. Azerbaýjan öýleriniň içki böleginde möhüm orny eýeleýän nokat perdeleri hem Natawanyň senetçilik önümleriniň arasynda saklanýar. Bu perdeler hem bezegli, hem işleýär we halkymyzyň estetiki tagamyny görkezýär Kolleksiýanyň gyzykly mysallarynyň biriniň ýüpekdigini belläp, A.Babaýewa: "Mahmal we mahogany matadan tikilen ýüpek ýaşyl, firuzeli, gara we gyzyl monjuklar, şeýle hem gulabatin nagyşlary bilen bezeldi. mis XIX asyr Azerbaýjanyň içerki medeniýetini öwrenmek nukdaýnazaryndan gyzykly. "Şahyryň el işleri diňe bir söz sungatynda däl, eýsem amaly sungatyň dürli ugurlarynda-da uly zehininiň bardygyny görkezýär. Natawanyň ýakalary, ýüpekleri we beýleki nagyşlary onuň ýokary çeper-estetiki tagamyny we ussat ussatlygyny görkezýär. Hatda öz döwrüniň meşhur fransuz ýazyjysy-da oňa ýokary baha beripdir " Häzirki wagtda Azerbaýjanyň Milli muzeýinde saklanylýan eksponatlar Hürşidbanu Natawa tarapyndan köptaraplydyr işjeňligi, azerbaýjan zenanlarynyň senetçilik däplerini we XIX asyryň maddy we medeni mirasyny dowam etdirýän gymmatly mysallar hökmünde möhüm ähmiýete eýe 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir


