WUF13 Bakuda başlaýar

Bütindünýä şäher ösüş forumynyň (WUF13) 13-nji sessiýasy Bakuda başlaýar APA global ähmiýetli bu wakanyň 2026-njy ýylyň 17-22-nji maýynda boljakdygyny habar berdi BMG Habitat Executiveerine ýetiriji geňeşiniň Keniýada geçirilen 3-nji mejlisinde Bütindünýä şäher ösüş forumynyň (WUF13) 13-nji sessiýasynyň 2026-njy ýylda Bakuwda geçiriljekdigi resmi taýdan yglan edildi Bütindünýä şäher forumy, dünýädäki durnukly şäher ösüşi boýunça ýokary derejeli konferensiýa Bütindünýä şäher forumy (WUF) Birleşen Milletler Guramasy (BMG) tarapyndan 2001-nji ýylda dünýäde ýüze çykýan iň möhüm meseleleriň biri - çalt şäherleşme we jemgyýetlere, şäherlere, ýurtlara, howanyň üýtgemegi we syýasy ugurlara täsirini öwrenmek üçin döredildi Forum öz işine 2002-nji ýylda Keniýanyň Naýrobide geçirilen ilkinji sessiýa bilen başlady we şondan bäri dünýäniň dürli şäherlerinde geçirildi BMG Habitat Maksatnamasy tarapyndan gurnalan bu forum ýokary derejeli, açyk we öz içine alyjy platforma bolup, şäher durnukly ösüşiniň meselelerini çözmäge bagyşlanýar WUF13 dünýädäki ýaşaýyş krizisine ünsi jemläp, mynasyp ýaşaýyş jaýlaryny adam hukuklary we howpsuz, durnukly we öz içine alyjy şäherler üçin esas hökmünde görkezýär 2025-nji ýylyň 5-nji iýunynda Azerbaýjan Respublikasynyň Prezidenti Ylham Alyýew "Birleşen Milletler Guramasynyň Bütindünýä şäher ösüş forumynyň (WUF13) 13-nji mejlisiniň geçirilmegi bilen baglanyşykly guramaçylyk komitetini döretmek barada" karara gol çekdi Forumyň çäginde "Hemmeler üçin ýaşaýyş ýerleri: howpsuz we durnukly şäherler we ilatly nokatlar", global ýaşaýyş krizisinden çykmagyň ýollary, resmi däl ilatly nokatlary üýtgetmegiň mümkinçilikleri, ýaşaýyş jaý we howanyň üýtgemegi, ýaşaýyş jaý üpjünçiliginiň sosial we ykdysady taraplary, şeýle hem krizislerden soň dikeldiş we dikeldiş işlerinde ýaşaýyş jaý üpjünçiliginiň roly seljeriler WUF13 öňdebaryjy tejribäni we bilimleri paýlaşmak üçin hökümetleri, ýerli dolandyryş edaralaryny, raýat jemgyýetini, akademiýany, hünär birleşiklerini we hususy pudagy birleşdirer WUF13, ýokary derejeli ýygnaklar, gepleşikler we hyzmatdaş wakalar arkaly durnukly şäher ösüşi we SDG11-ni üstünlikli durmuşa geçirmek ugrundaky bilelikdäki çäreleri çaltlaşdyrmagy maksat edinýär Bütindünýä şäher ösüş forumynyň 13-nji mejlisiniň birinji gününde baýdak galdyrmak dabarasy bolar we şol bir wagtyň özünde WUF13-de täze başlangyç hökmünde Täze Şäher Ösüş Maksatnamasynda ministrler ýygnagy geçiriler Täze şäher ösüş maksatnamasynyň 20 ýyllyk durmuşa geçiriş döwrüniň orta nokadyna gabat gelýän bu ýygnak, ösüşi bahalandyrmaga, bar bolan kynçylyklary kesgitlemäge we indiki durmuşa geçiriş tapgyryny düzmäge mümkinçilik berýär 17-nji maýda Azerbaýjanyň baştutanlygynda geçiriljek bu ýygnakda hökümet wekilleri Täze Şäher Ösüş Maksatnamasynyň ýerine ýetirilişine syn bermek we 2036-njy ýyla çenli indiki etap üçin ileri tutulýan ugurlary ara alyp maslahatlaşmak üçin birleşerler WUF13-iň “Hemmeler üçin ýaşaýyş ýerleri: Howpsuz we Durnukly şäherler we şäherçeler” mowzugyna laýyklykda, bu çekişmeler goşulyşmagyň, durnuklylygyň we durnukly şäher ösüşiniň esasy hereketlendirijisi hökmünde ýaşaýyş jaýyna gönükdiriler Ministrler ýygnagy ýurtlara tejribe alyşmak, bar bolan boşluklary ýüze çykarmak we Täze Şäher Ösüş Maksatnamasy baradaky borçnamalary güýçlendirmek üçin platforma döreder. Şol bir wagtyň özünde, 2026-njy ýylda Birleşen Milletler Guramasynyň (BMG) Baş Assambleýasynda geçiriljek ýokary derejeli synyň öňüsyrasynda geçiriljek ýygnak syýasy dinamikanyň ýokarlanmagyna goşant goşar Gatnaşanlar üç esasy ugur - sosial goşulmak we garyplygy azaltmak, ykdysady taýdan gülläp ösmek we mümkinçilikler, şeýle hem daşky gurşawyň durnuklylygy we howanyň durnuklylygy ýaly ýaşaýyş jaýynyň roluny ara alyp maslahatlaşarlar we gazanylan netijeleri, şeýle hem indiki etap üçin milli çemeleşmeleri we ileri tutulýan ugurlary gözden geçirerler Çärä, Azerbaýjan Respublikasynyň hökümetiniň, BMG Habitat Programmasy (BMG-Habitat) we BMG wekilleriniň gatnaşmagynda guralan ýokary derejeli gepleşik bilen başlar. Şondan soň ministrler agza ýurtlaryň milli üstünliklerini we ileri tutulýan ugurlaryny görkezýän beýanatlar bererler Günüň ikinji ýarymynda üç tematiki panel geçiriler. Duşuşyk başlygynyň gysgaça mazmuny resminamanyň kabul edilmegi bilen tamamlanar Bu resminama, möhüm teklipleri hödürlemekden başga-da, global hasabat amallaryna, şeýle hem WUF13-iň soňky resminamalaryna, şol sanda Bakuwyň herekete çagyryş resminamasyna goşant goşar WUF13 çäresi açylyş we ýapylyş dabaralaryny, ýygnaklary, gepleşikleri, ýörite sessiýalary, tegelek stollary we BMG Habitat Programmasy (UN-Habitat), Azerbaýjan hökümeti we beýleki gyzyklanýan taraplaryň hyzmatdaşlygynyň çäginde guralan "Şäher sergisi" sergisini öz içine alýar Mundan başga-da, WUF13-iň çäginde “Hereketdäki SDG”, “Bir Birleşen Milletler Guramasy”, “Şäherleriň sesi”, “Torlaýyn wakalar”, “WUF akademiýasy”, “Şäher kitaphanasy” we “Şäher kinosy” kategoriýalarynda hyzmatdaş çäreler geçiriler we “Şäher sergisi” sergilerine gatnaşmak üçin mümkinçilik dörediler Dialoglar: global ýaşaýyş jaý meýilnamasyny düzmek Global çekişmäniň ugruny emele getirýän ýokary derejeli gepleşikler WUF13 maksatnamasynyň özenidir. Bu gepleşikleriň çäginde ýaşaýyş jaý üpjünçiliginiň goşulmak, durnuklylyk we şäher ulgamlary bilen gatnaşygy öwreniler. Mundan başga-da, gepleşikleriň her birinde ýaşaýyş jaý üpjünçiliginiň möhüm bir tarapy ara alnyp maslahatlaşylar: • global ýaşaýyş jaý krizisi: Çykmagyň ýoly näme? • Resmi däl ilatly ýerleriň we şäherçeleriň özgermegi • Krizisden soňky şäherleri dikeltmekde we täzeden gurmakda ýaşaýyş jaý üpjünçiligi • Howanyň we ýaşaýyş jaý syýasatynyň arasyndaky baglanyşyk Housingaşaýyş jaý üpjünçiliginiň sosial we ykdysady täsiri • Jaýlary maliýeleşdirmäge täze çemeleşmeler Bu çekişmeleriň maksady global kynçylyklary amaly çözgütler we umumy borçnamalar bilen baglanyşdyrmak Specialörite sessiýalar: şäher gurluşygynyň möhüm meselelerini jikme-jik ara alyp maslahatlaşmak Specialörite sessiýalarda howanyň uýgunlaşmagy, ýaşaýyş jaýy, resmi däl ilatly nokatlar, şäheriň täzelenmegi, sanlylaşdyrma, maliýeleşdiriş mehanizmleri we öz içine alyjy şäher ösüşi ýaly mowzuklar jemlenýär Bu sessiýalar has anyk çekişmeler üçin platforma döredip, dürli sebitlerden gelen tejribeleri, hyzmatdaşlygy we innowasiýa çemeleşmeleri görkezýär Bularyň arasynda global koalisiýalaryň üns merkezinde ýaşaýyş jaýy, WUF13 kabul edýän ýurt ýörite sessiýasy, sagdyn öýleriň urmagy, Afrikadaky amatly ýaşaýyş jaýy (maýadarlar üçin ykjam şertnama görnüşinde ýörite sessiýa), oýun meýdançalary, medeni miras we öz içine alyjy şäher täzeden dikeldiş - Täze gözýetim, galyndylary dolandyrmakdan tegelek ykdysadyýete çenli, “Aragatnaşyk liniýalary” ýapyk şäher ykdysadyýeti we durnukly ösýän şäher durnuklylygy sessiýa Gurnamalar: köpçülikleýin sesleriň güýji Assambleýalar, dürli pikirdeş toparlaryň birleşip, rollaryny ara alyp maslahatlaşmagy we global şäher meýilnamasynyň çäginde umumy ileri tutulýan ugurlary kesgitlemek üçin ýörite platformalar üpjün edýär. Mejlisler şäher we şäher häkimliginiň möhüm meseleleri barada pikir alyşmak üçin ýerli we sebit hökümetleriniň, esasy we jemgyýetçilik guramalarynyň, aýal-gyzlaryň, ýaşlaryň, işewürligiň we senagatyň wekillerini birleşdirer Bu toparlaryň arasyndaky gepleşikleri höweslendirmek bilen, ýygnaklar wakanyň netijelerinde dürli pikirleriň şöhlelenmegine goşant goşar we şäheriň durnukly ösüşi üçin köpçülikleýin hereketi güýçlendirer Tegelek stollar: gepleşikden herekete geçmek Şeýle hem forumda hyzmatdaşlary we kärdeşleri şäher meýilnamalaşdyryş meseleleri boýunça pikir alyşmak üçin birleşdirýän tegelek stollar - hereketlere gönükdirilen sessiýalar bolar. Bu çekişmeler umumy pozisiýalary kesgitlemek we ýüze çykýan kynçylyklary çözmek üçin mümkin bolan wariantlary öwrenmek üçin platforma bolup hyzmat edip, deň derejede öz içine almagyň we özara öwrenmegiň ähmiýetini görkezýän taslamalary, başlangyçlary we gözleg işlerini hödürlär Tegelek stol, belli bir pikirli topara ýa-da tematiki sebite bagyşlanan 12 sessiýadan ybarat: Birleşen Milletler Guramasy, ýerli we sebit hökümetleri, işewür guramalar, aýallar, maýyplar, parlament wekilleri, akademiýa, çagalar we ýaşlar, hünärmenler, esasy we raýat jemgyýeti guramalary, ýerli halklaryň hukuklary we garrylaryň hukuklary