WUF13 “ingaşaýyş jaýynyň sosial we ykdysady güýji” (FOTO)

Trendiň habaryna görä BAKU, Azerbaýjan, 19-njy maý Maslahatyň dowamynda gatnaşyjylar ýaşaýyş jaý pudagynyň durnukly ykdysady ösüşi we sosial adalaty üpjün etmekdäki ornuny ara alyp maslahatlaşdylar Maslahatda ýaşaýyş jaý pudagynyň bir wagtyň özünde ykdysady hereketlendiriji we sosial deňlik guraly hökmünde hyzmat edip biljekdigi, şeýle hem hökümetleriň raýatlaryň mynasyp ýaşaýyş hukugyny üpjün etmek üçin bazar mehanizmleriniň täsirini kadalaşdyryp biljekdigi barada söhbet edildi Çärede prezidentiň Jabraýil, Gubadli we Zangilan etraplaryndaky ýörite wekili Wahid Hajyýewiň, şeýle hem Birleşen Milletler Guramasynyň Ösüş Maksatnamasynyň (UNDP) başlygynyň orunbasary Fransine Pikupyň çykyşlary boldy Prezidentiň Jebrail, Gubadli we Zangilan etraplary boýunça ýörite wekili Wahid Hajyýewiň pikiriçe, Azerbaýjan ilatyň durnukly göçürilmegini üpjün etmek üçin ýaşaýyş jaý syýasatynyň sosial we ykdysady taraplarynyň bir wagtda ösmelidigine ynanýar "Ingaşaýyş jaýy diňe bir sosial hukuk we fiziki ýaşaýyş jaýy däl. Şeýle hem bu ykdysady işjeňligiň hereketlendirijisi. Durmuş taýdan goşulmazdan durnukly ösüşi üpjün etmek mümkin däl, şol bir wagtyň özünde ykdysady mümkinçilikler bolmazdan üstünlikli göçürilmegi mümkin däl" -diýdi Hajyýewiň pikiriçe, basybalyjylykdan azat edilen Azerbaýjanyň sebitlerinde 30 ýyllap basyp alnandan soň täzeden gurmak we gurluşyk işleri noldan başlaýar Wekil "Çaknyşykdan soňky gurşawda ýaşaýyş jaýy bilen üpjün etmek köplenç ilkinji görünýän alamat we jemgyýetiň ynamyny dikeltmek üçin esas bolup durýar. Hut şonuň üçinem sosial we ykdysady ösüş elementlerini birleşdirip akylly şäherleri we obalary gurýarys" -diýdi Täze şäherçeleriň gurluşygynda bilim we lukmançylyk infrastrukturasyna, jemgyýetçilik hyzmatlaryna elýeterlilige, ykdysady işjeňlik üçin şertleriň döredilmegine aýratyn üns berilýändigini aýtdy "Biz üçeklere gün panellerini oturtmak arkaly howanyň amatly pursatlaryndan peýdalanýarys, bu ýaşaýjylaryň kommunal töleglerini azaltmaga kömek eder. Şeýle hem adamlar mekdebe we çagalar baglaryna has çalt baryp biler ýaly ýörite welosiped zolaklaryny gurýarys" -diýdi Mundan başga-da, şäher meýilnamalaşdyryş we ýaşaýyş jaý syýasaty boýunça fransuz hünärmeni Iw-Laurent Sapowal ýaşaýyş jaý syýasatyna sosial we ykdysady mesele hökmünde garalmalydygyny aýtdy, sebäbi ýaşaýyş jaýy abadançylygyň esasyny düzýär "Jaý barada aýdylanda ykdysady we durmuş meseleleri biri-biri bilen gaty baglanyşykly. Gozgalmaýan emläk dünýädäki baýlygyň 50% -den gowragyny, ýaşaýyş jaýy bolsa şol emläkleriň 60-70% -ini emele getirýär" -diýdi Sapowal häzirki döwürde esasy kynçylyklaryň biri bolan ýaşaýyş jaý goruny gorap saklamak we howanyň üýtgemegine uýgunlaşdyrmakdygyny aýtdy "Köp adamlar öýlerini diňe bir howanyň üýtgemegine däl-de, eýsem demografiki üýtgeşmelere-de, garry ilatyň garşysyna hem göçmäge ýa-da uýgunlaşdyrmaga mejbur ediler. Bu Europeewropanyň öňünde durýan esasy kynçylyklaryň biridir" -diýdi Onuň sözlerine görä, ýurtlar esasanam sosial ýaşaýyş pudagynda ýaşaýyş jaý gurluşygyny ösdürmegi dowam etdirmeli Bilermen "Durmuş jaýy diňe bir işe göçüp bilmeli işçiler üçin däl, eýsem talyplar üçinem zerurdyr. Bu biziň ýurtlarymyz üçin çynlakaý mesele" -diýdi Şol bir wagtyň özünde, Alwaleed haýyr-sahawat guramasynyň baş sekretary we BMG-nyň Habitat hoşniýetli ilçisi Majed Al Saud, jaýyň öz-özünden däl-de, eýsem adamlaryň howpsuzlygyny, durnuklylygyny we mertebesini üpjün etmek üçin esas hökmünde garalmalydygyny aýtdy Şazadanyň sözlerine görä, Alwaleed haýyr-sahawat guramasy 45 ýyl töweregi wagt bäri bütin dünýäde ýaşaýyş jaý programmalaryny durmuşa geçirýär "1,2 million ýaşaýyş jaýy bilen üpjün etdik we adam ösüşi we ynsanperwerlik taslamalaryna 5 milliard dollardan gowrak maýa goýduk. Gürrüň jaýlaryň özi däl-de, maşgalalaryň garaşsyz we özüne garaşly bolmagyna kömek etmek" Mysal üçin, Birleşen Milletler Guramasynyň Ösüş Maksatnamasy, Birleşen Milletler Guramasynyň Bosgunlar boýunça Commissionerokary Komissary we Saud Arabystanynda we Yemenemendäki Şa Salman Kömek we Gumanitar Hereket Merkezi bilen bilelikdäki taslamany mysal getirdi "600 öý üpjün etdik, ýöne ol ýerde durmadyk. Şeýle hem Yemenemen maşgalalarynyň iş tapmagyna sebäp bolan hünär okuw maksatnamalaryny durmuşa geçirdik. Peýdany alýanlaryň sany 5000 töweregi adama ýetdi" -diýdi Şazada Lamia bint Majed Alwaleed haýyr-sahawat guramasynyň baş sekretary Al Saud 2030-njy ýyla çenli dünýä ilatynyň takmynan 60% -iniň şäherlerde ýaşajakdygyny we hökümetleriň ýaşaýyş jaý meseleleriniň hemmesini özbaşdak çözüp bilmejekdigini aýtdy Ara alyp maslahatlaşmadan soň, ýaşaýyş jaý pudagynyň ösüşi bilen sosial deňlik ýörelgeleriniň arasynda deňagramlylygy üpjün etmek üçin umumy çemeleşmäni ösdürmäge gönükdirilen teklipler we teklipler hödürlener Bakuwda Bütindünýä şäher forumynyň (WUF13) 13-nji sessiýasynyň üçünji güni dowam edýär Birinji gün, Täze şäher gün tertibine bagyşlanan ministrler ýygnagy, ministrleriň tegelek stoly, aýallar we raýat jemgyýeti ýygnaklary, iş sessiýalary we şäher abadançylygy barada çekişmeler geçirildi. Forumyň çäginde Birleşen Milletler Guramasynyň we Azerbaýjanyň baýdaklaryny galdyrmak dabarasy hem geçirildi Forumyň ikinji güni, ilkinji gezek geçirilen liderler sammiti bilen ünsi çekdi. Şol gün global ýaşaýyş krizisi, şäherleşme syýasaty we şäher durnuklylygy barada ýokary derejeli diskussiýalar geçirildi. Şol bir wagtyň özünde WUF13-iň çäginde Meksika Siti pawiliony açyldy. Pawilion Latyn Amerikasy sebiti bilen hyzmatdaşlygy giňeltmek we WUF14-ä taýýarlyk görmek üçin möhüm platforma hökmünde hödürlendi 182 ýurtdan hasaba alnan 40,000-den gowrak gatnaşyjyny özüne çeken WUF13, 22-nji maýda dowam eder. “Dünýäni ýaşaýyş jaýy: Howpsuz we çydamly şäherler we jemgyýetler” mowzugy bilen geçirilen forum, durnukly şäher ösüşi ugrundaky global hyzmatdaşlygy güýçlendirmek üçin hökümetleri, halkara guramalary, bilermenleri we raýat jemgyýetiniň wekillerini birleşdirýär