Tenqri
Baş sahypa
Dünýä

Gün ulgamynda tapylan äpet planetanyň yzlary

Halkara astronomlar topary, ýyldyzlar älemine zyňylan irki Gün ulgamynda başga bir buz ägirtiniň bolmagy mümkin diýen netijä geldi. Gözlegçileriň bellemegine görä, Uranyň emeli hemralarynyň arasyndaky çaknyşyklara we gün ulgamynyň daşky böleginiň daşky görnüşini üýtgedip biljek agyrlyk güýji “Day

0 görüşday.az
Gün ulgamynda tapylan äpet planetanyň yzlary
Paylaş:

Halkara astronomlar topary, ýyldyzlar älemine zyňylan irki Gün ulgamynda başga bir buz ägirtiniň bolmagy mümkin diýen netijä geldi. Gözlegçileriň bellemegine görä, Uranyň emeli hemralarynyň arasyndaky çaknyşyklara we gün ulgamynyň daşky böleginiň daşky görnüşini üýtgedip biljek agyrlyk güýji “Day.Az” -yň “Gazeta.ru” -na salgylanyp habar berşi ýaly, bu eser “Ikarus” inurnalynda çap edildi Häzirki wagtda meşhur bolan “Nice” modeline görä, takmynan 4-4,5 milliard ýyl ozal äpet planetalaryň orbitalary häzirki ýagdaýyndan düýpgöter tapawutlydy. Gün ulgamy emele gelensoň, upupiter, Saturn, Uran we Neptun agyr dinamiki durnuksyzlygy başdan geçirdi. Planetalar birek-birege birnäçe gezek ýakynlaşdylar we orbitalary birek-birege çekmegiň täsiri astynda üýtgedi Bu teoriýanyň esasy syrlaryndan biri äpet planetalaryň yzygiderli hemralarynyň ykbaly bolup galýar. Şeýle zorlukly wakalary göz öňünde tutup, olaryň köpüsi ýok edilmeli ýa-da kosmosa zyňylmalydy Bu soragyň düýbüni tutmak üçin gözlegçiler irki gün ulgamynyň 122 sany kompýuter modelini seljerdiler. Bu ssenariýler, müňlerçe wariantdan saýlandy, sebäbi planetalaryň häzirki hataryny has gowy görkezýärdi. Käbir modellerde ilkibaşda dört däl, bäş ýa-da alty äpet planeta bar Hasaplamalar upupiteriň we Uranyň häzirki zaman hemralaryny gorap saklamak mümkinçiliginiň gaty pesdigini görkezdi. Alymlar iki hemra ulgamynyň hem ýaşamagynyň ähtimallygynyň 15% -den pesdigini çaklaýarlar. Göz öňünde tutulan ähli ssenariýlerden diňe biri planetalary we aýlary bir wagtda gorap saklamaga mümkinçilik berdi Uran bilen ýakyn duşuşyklar esasanam weýran ediji boldy. Golaýda başga bir äpet planeta geçende, onuň agyrlyk güýji hemralaryň orbitalaryny şeýle bir bozdy welin, ýokary tizlikde biri-biri bilen çaknyşdy. Galyndylar kosmosa ýaýramagyň ýerine buzly materialdan ullakan disk emele getirdi, soň bolsa täze emeli hemralara ýygnandy Gipoteza dogry bolsa, ulgamymyzdaky iň uly planetalaryň biri milliardlarça ýyl ozal ýyldyzlarar kosmosa zyňylyp, planetalaryň we hemralaryň orbitalarynda diňe gytaklaýyn yzlary galdyryp bilerdi Tekstdäki ýalňyşlyk barmy? Teksti saýlaň we klawiaturadaky Ctrl + Enter basyp bize habar beriň

Kaynak: news.day.az

Diğer Haberler