Gyrgyzystan aliment tölemänligi üçin jenaýat jogapkärçiligini girizdi we hususy sud işgärleriniň işini kanunlaşdyrdy

Bişkek (AKIpress) - 2026-njy ýylyň 3-nji iýunynda Prezident Sadyr apaparow ýerine ýetiriş işlerinde birnäçe kanunçylyk üýtgetmelerine üýtgetmeler girizmek baradaky 79-njy kanuna gol çekdi Resminama resmi taýdan çap edilen senesinden güýje girýär Aliment töleglerinden gaçmak üçin administratiw jogapkärçiligi kesgitleýän garşylyklar kodeksine 443¹ täze madda girizildi Üç aýdan gowrak wagt bäri karzy toplan ene-atalar üç gün, yzygiderli bozulanlygy üçin bolsa ýedi gün tussag edilýär. Maýyp ene-atalary goldamaýan uly ýaşly çagalar üçin hem şuňa meňzeş sanksiýa göz öňünde tutulýar Jenaýat kodeksi 178-nji madda laýyklykda sanksiýalary hasam berkitdi: aliment töleglerinden zyýanly gaçmak indi jemgyýetçilik gullugy tarapyndan 100-den 200 sagada çenli ýa-da bir ýyla çenli azatlykdan mahrum edilip bilner, agyrlaşdyryjy ýagdaýlarda bolsa üç ýyla çenli azatlykdan mahrum ediler. Bu madda laýyklykda iş kesilen adamlar, karz doly tölenýänçä jenaýat jogapkärçiliginden boşatmak baradaky düzgünlerden peýdalanyp bilmezler Şeýle hem bu kanun, hususy kazylaryň işini hukuk pudagyna girizýär. Döwletden ýygnan kolleksiýalary, emlägi konfiskasiýa etmek, döwletiň bähbidine göçürmek we ýykmak, şeýle hem çagalary aýyrmak ýaly ýagdaýlardan başga-da, ýerine ýetiriş resminamalarynyň köp kategoriýasyny önümçilige kabul etmäge rugsat berilýär Dalaşgärler üçin talaplar: Gyrgyzystanyň raýatlygy, azyndan 25 ýaşy, ýokary hukuk bilimi, azyndan alty aý ýa-da üç ýyllyk iş tejribesi, şeýle hem kwalifikasiýa synagyndan geçmek. Bäş ýyllyk iş tejribesi bolan kazylar we prokurorlar synagsyz şahadatnama almaga haklydyr Hususy ýerine ýetiriji agentiň hyzmatlary üçin töleg karz berijiden ýygnalýar we ululygyna baglylykda ýygnalan mukdaryň 3-25 göterim aralygynda bolýar. Gozgalmaýan emläk däl talaplar üçin bu nyrh şahsyýetler üçin 500, ýuridik şahslar üçin 1000 hasaplanan indekslerde kesgitlenýär Hususy sudýalaryň işine gözegçilik etmek Hususy kazylar palatasyna we ygtyýarly döwlet edarasyna - Baş prokuratura garawul kazyýet gullugyna ynanylýar. Düzgün-nyzam temmisi käýinç, käýinç ýa-da ýatyrylmak Şeýle hem kanun sud işgärleriniň ygtyýarlyklaryny giňeldýär: bergidarlary döwletara gözlenýän sanawda goýmak we halkara şertnamalarynyň çäginde daşary ýurtlaryň çäginde ýerine ýetiriş çärelerini geçirmek hukugy berilýär. Borçlaryň sanawy girizildi, ýerine ýetirilmedik talaplar bilen ýerine ýetiriji resminamalar baradaky maglumatlar on ýyl saklanar Raýat kodeksine diňe kazyýetiň karary ýa-da kanun ýa-da bank bilen ylalaşyk bilen göz öňünde tutulan ýagdaýlarda hasapdan serişdeleri göni karzlaşdyrmaga mümkinçilik berýän düşündiriş berildi Ministrler Kabinetine, Courtokary Kazyýete, Milli banka we Baş prokuratura iki aýyň içinde kanunyň ýerine ýetirilmegini üpjün etmek üçin çäreleri kabul etmek tabşyryldy