Özbegistan atmosfera zyýanly zyňyndylary dörtden bir azaldy

Özbegistan ýaşyl ösüşde möhüm öňegidişlik gazandy, ýöne ýurt daşky gurşawyň hapalanmagyna garşy çäreleri güýçlendirmeli. BMG habar gullugy ýazýar, muny Europeewropa ykdysady komissiýasynyň (UNECE) hünärmenleri aýtdy. Samarkantda Özbegistanyň daşky gurşawyň dördünji synyny hödürlediler UNECE-iň ýerine ýetiriji sekretary Tatýana Molçan: "Özbegistan ägirt uly özgertmeleri amala aşyrdy we innowasiýa çemeleşmelerini, hususan-da ýaşyl ösüş, gaýtadan dikeldilýän energiýa we tebigata esaslanýan çözgütler ugurlarynda girizdi" -diýdi UNECE-iň bellemegine görä, 2018-nji we 2024-nji ýyllar aralygynda Özbegistanda atmosfera hapalaýjy maddalar 25% azaldy. Parnik gazlarynyň zyňyndylaryny çäklendirmek baradaky kanun kabul edildi Tokaý bilen örtülen meýdany 8,7 göterime çenli ýokarlandy. Özbegistan, esasanam Aral deňzinde tokaý döretmek we ekosistemany dikeltmek işleriniň gerimini ep-esli giňeltdi. 2021-nji ýylda esasan çöl meýdanlarynda 600 müň gektardan gowrak tokaý ekildi Şeýle hem ýurt 2030-njy ýyla çenli Greenaşyl ykdysadyýete geçiş strategiýasyny kabul etdi we ýaşyl obligasiýalary ýola goýdy. Elektrik öndürmekde gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň paýy 15-18% -e ýetdi Hünärmenler dolandyryş pudagyndaky özgertmeleri hem bellediler: Ekologiýa ministrligi 2025-nji ýylda Prezidentiň döwründe Ekologiýa we howanyň üýtgemegi boýunça garaşsyz milli komitetine öwrüldi Özbegistan UNECE-iň öňki teklipleriniň 77% -ini üstünlikli durmuşa geçirdi ýa-da durmuşa geçirdi Hünärmenler Özbegistanyň henizem gazylyp alynýan ýangyçlara garaşlydygyny bellediler. 2023-nji ýylda tebigy gaz esasy energiýa sarp edilişiniň 80%, nebit - 10%, kömür - 8% üpjün etdi. 2024-nji ýylda şäher gaty galyndylaryny gaýtadan işlemegiň derejesi bary-ýogy 5.2% boldy Şeýle hem ýurtda suw ýetmezçiligi we netijesiz suwaryş ulgamlary başdan geçirilýär. Gözegçilik edilýän suw desgalarynyň diňe 48% -i arassa hasaplanýar, 48% -i ortaça hapalanýar, 4% -i ýokary hapalanýar Syrdarya derýasynyň basseýnindäki hapalanmagyň 90% -i oba hojalygy bilen baglanyşykly Özbegistanda howanyň üýtgemeginden ykdysady ýitgiler 2030-njy ýyla çenli jemi içerki önümiň 1 göterimine ýetip biler. Howa zyýanly PM2.5 bölejikleriniň konsentrasiýasy boýunça ýurt 138 ýurtdan 19-njy orunda durýar. Hasaba alnan 200-den gowrak poligonyň köpüsi daşky gurşaw standartlaryna laýyk gelmeýär Geljekki özgertmeler üçin UNECE (Germaniýa, Italiýa, UNEP we UNDP hünärmenleriniň goldawy bilen) 45 teklip taýýarlady. Bularyň arasynda howanyň üýtgemegi we Milli uýgunlaşma meýilnamasy barada giňişleýin kanunyň kabul edilmegi, hapa suwlary arassalamagyň döwrebaplaşdyrylmagy, tebigata esaslanýan çözgütleriň infrastruktura yzygiderli goşulmagy we daşky gurşawyň hapalanmagy üçin töleg mehanizmleriniň ösdürilmegi bar Esasy sahypadaky suratly surat: Unsplash / A. Bryzgalow