UNEP ösýän klimat howplary wagtynda Azerbaýjanyň roluna ünsi çekdi

Birleşen Milletler Guramasynyň Daşky gurşaw maksatnamasynyň (UNEP) ýerine ýetiriji direktory Inger Andersen, şu gün Bakuwda Bütindünýä daşky gurşaw gününe bagyşlanan halkara konferensiýada beýleki ýurtlar ýaly azerbaýjan hem howanyň kynçylyklary bilen ýüzbe-ýüz bolýar diýdi Şeýle hem, Azerbaýjanyň global, sebitleýin we milli derejede howanyň üýtgemegine garşy göreşde möhüm rol oýnamagyny dowam etdirýändigini aýtdy Onuň sözlerine görä, COP29-ny kabul etmek “Bakuwyň borçnamasy” we “Bakuwyň netijeleri” maksatlaryna ýetmäge goşant goşdy: "2024-nji ýylda Bakuwda geçirilen klimat gepleşikleri 2035-nji ýyla çenli 300 milliard dollarlyk klimat maliýeleşdirilmegi barada ylalaşyga getirdi. Recentlyakynda Bakuwda howanyň durnuklylygy we şäherler bilen tebigatyň arasyndaky baglanyşyk barada Bütindünýä şäher forumy geçirildi. Bu gün, kararymyzy berkitmek we howanyň üýtgemegine garşy göreşmek üçin global meseleler bolup durýar. bize signal iberýär - ýylylyk tolkunlary, guraklyk, suw joşmalary, çölleşmek, gum we tozan tupanlary bu signallaryň beýanydyr Bu netijeler hemmelere täsir edýär, ýöne ilatyň garyp we ejiz gatlaklary has köp ejir çekýärler. Azerbaýjan, beýleki ýurtlar ýaly howanyň çynlakaý kynçylyklary bilen ýüzbe-ýüz bolýar. Dag ekosistemalarynyň zaýalanmagy we Hazar deňziniň suw derejesiniň peselmegi portlara, ykdysady işjeňlige, balykçylyga, infrastruktura we kenarýaka jemgyýetlerine möhüm täsir edýär “Emma, bu umytsyzlyga sebäp bolmaly däldir. Bu umytsyz bolmak üçin ýazýan hekaýamyz däl - hekaýa entek ýazylmady we ruçka elimizde. Bu geljegi kesgitläp bileris "-diýdi BMG wekili global temperaturanyň ýokarlanmagynyň ýakyn wagtda Pari Paris şertnamasynda kesgitlenen 1,5 dereje Selsiýadan ýokary bolup biljekdigini aýtdy “Şonuň üçin asyryň ahyryna çenli bu derejä gaýdyp barmak üçin has köp işlemeli, şol bir wagtyň özünde jemgyýetleri we ýurtlary, esasanam kiçi ada ösýän döwletleri howanyň üýtgemeginiň has agyr we ýygy-ýygydan täsirlerinden goramaly Bu, energiýa ulgamlarymyzdaky gazylyp alynýan ýangyçlardan adalatly, tertipli we adalatly geçmegi aňladýar. Munuň üçin gyssagly we uly göwrümli maýa goýumlary we bar bolan çözgütleriň durmuşa geçirilmegi talap edilýär. Şeýle hem, Bakuwda wada berlişi ýaly, ygtybarly maliýeleşdirmek, täsirli uýgunlaşma çäreleri, irki duýduryş ulgamlary we betbagtçylyga taýýarlygy güýçlendirmek diýmekdir. Howanyň üýtgemegi boýunça köptaraplaýyn hyzmatdaşlyk muny amala aşyryp biler. "2015-nji ýylda Pari Paris şertnamasy kabul edilende global temperaturanyň ýokarlanmagynyň 3,5 dereje bolmagyna garaşylýar. Azerbaýjan howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly möhüm signallary hem iberýär" -diýdi