Şule üüksel Şenler: Yslam zenan ýazyjysy kim? Näme üçin gün tertibinde? | T24

1970-nji ýylda Türkiýede neşir edilen "Parahatçylyk köçesi" romany gysga wagtyň içinde satuw rekordlaryny täzeledi Şol döwürde kitap Türkan Şoraý we İzzet Günaýyň baş keşbi janlandyran "Birlenen olollar" filmi bilen uly ekrana çykaryldy Bu söýgi hekaýasydy, ýöne kitapda häzirki zaman we yslam durmuşynyň arasyndaky gapma-garşylyklar hem beýan edildi Kitabyň awtory, 1960-njy ýyllardan bäri yslamçy we konserwatiw jemgyýetde özüni tanadýan Şule üüksel Şenler Şenler aurnalist, ýazyjy we syýasy aktiwist hökmünde onlarça ýyllap dini jemagat üçin möhüm şahsyýetdi Respublikan, dünýewilik we aýal-gyzlaryň hukuklary babatynda käbir toparlaryň tankytlaryny aldy Şenleriň we Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň aýaly Emine Erdoganyň sözlerine görä, Şenler Erdoganyň är-aýalynyň nikasynda araçy bolan adamdy TRT-iň sanly platformasy Tabi-da neşir edilen 'Sule Kendin Öykün' teleserialy Şenleri ýene-de milli gün tertibine getirdi Üüksel Şenler 1938-nji ýylda Kaýseride doguldy, aslynda Kiprden soň Türkiýä göçüp gelen maşgalanyň çagasydy Söhbetdeşliklerinde aýdanlaryna görä, Sümerbankda himik bolup işleýän kakasy şol wagt bu şäherde işleýärdi Maşgala alty ýaşyndaka Stambula göçerdi we ömrüniň ahyryny Stambulda geçirerdi Öz hasabatyna görä, maşgalasy "häzirki zaman" maşgalady "Olar örän medeniýetli adamlardy. Bu atmosferada häzirki durmuşyň talaplaryna laýyklykda ulaldyk. Hatda tanslar, toplar we ş.m." Ejesini "makiýa up, dyrnak çalmak we şlýapa bilen gaty döwrebap, gaty görnükli aýal" diýip häsiýetlendirdi Onuň sözlerine görä, bu maşgala Demokratik partiýanyň (DP) tarapdarydy 1960-njy ýyldan soň DP hataryndaky Adalat partiýasy (AP) tarapyndan durdy Olaryň maglumatlaryna görä, Şenler 1950-nji ýyllarda Kipr ýörişlerine gaty ýaş wagtynda gatnaşypdyr we 1960-njy ýyllarda maşgalasy bilen AP çärelerine gatnaşypdyr Şenler öz söhbetdeşliklerinde uly doganynyň dini durmuşa ugruna edýän täsirini nygtaýar Uly dogany Özer (Üzeyir) Şenler orta mekdep ýyllarynda Said-i Nursiniň ýolbaşçylygyndaky Nurculuk hereketine goşuldy Ilki bilen bu geň zady gören Şenler, derrew bolmasa-da, wagtyň geçmegi bilen doganynyň täsirine düşdi Şeýle hem, "Risale-i Nur" ýygnaklaryna gatnaşyp başlady "Risale-i Nur", Said-i Nursi tarapyndan ýazylan Mukaddes Kurana düşündiriş boldy Onuň sözlerine görä, bu döwürde onuň üsti açyldy we bu ýygnakdaky aýallaryň seslenmesine sebäp boldy Şenler öz ýatlamalarynda orta bilimini ejesiniň keseli sebäpli gutarmalydygyny düşündirýär İffet Halim Oruz tarapyndan neşir edilen "Aýallar gazetinde" sütün ýazyp başlady Aýaldygyna düşünmek üçin Şule adyny öz adynyň öňünde goşdy Yslamçy Mehmet Şewki Eyginiň 1967-nji ýylda çap edilen "Yeni İstiklal" gazetine iberen "Yslam aýallaryna ýüzlenmesi" ady bilen ýazylan hat tolgunyşyk döretdi Bu hat üç sany örtükli pakistan uniwersitetiniň talybynyň suraty bilen gazetde çap edildi we şol döwrüň jeza kodeksiniň 163-nji maddasyna esaslanyp, "dünýewilige ters" bilen baglanyşykly kazyýet işi gozgaldy Eygi tarapyndan neşir edilen "Bugun" gazetinde yzygiderli sütün ýazýardy "Şu gün", 1969-njy ýylda ABŞ-nyň 6-njy flotunyň Stambula barýan çepçi ýaşlara garşy iki adamyň öldürilen ganly ýekşenbe güni bolan wakalary öjükdirmekde aýyplanar Şenleriň ýurtdaky hakyky täsiri, Türkiýäniň dürli ýerlerinde konferensiýa bermekden başlandy "Hatda Dini işler müdirliginden maňa bir zat bermek islediler. Türkiýäniň dürli metjitlerinde söhbetdeş bolmagyňyz üçin size resminama bereliň" diýdiler. Men kabul etmedim ... Metjitde gürleseň, meniň adym Hodja Hanym bolar. Hodja Hanym bolanymda, aýallar we ýaş gyzlar metjide gelmezler " Bu konferensiýalarda "Yslamdaky aýallaryň orny we borçlary", "Türkiýede ruhy krizis we düýn, şu gün, ertir" ýaly atlar bardy Takwa zenan tomaşaçylar onuň gürleýän zallaryna uly gyzyklanma bildirdiler Aýdanlaryna we habarlaryna görä, käbir konferensiýalary gatygepleýjiler we hatda metjidiň gatygepleýjileri arkaly halka ýaýlyma berildi Hijap çagyryşy konferensiýalaryň möhüm sütünlerinden biri boldy Çykyşlarynda bu döwürde ösýän feministleri we çepçi pikirleri hem tankytlady Maslahatlara goldaw we reaksiýa boldy Aýallaryň ärlerine bolan garaýyşlary, esasanam ýygnaklarda aýdan sözleri käbir toparlaryň tankytlaryny özüne çekdi Authorazyjy Tanıl Bora, Türkiýedäki ideologiki hereketleri gözden geçirýän "Sereyanlar" atly kitabynda bu konferensiýalara şeýle teswir berýär: "Ol hijaby, päkligi we perdäni çagyrdy, ýöne muny aňsat okalýan gazet makalalary arkaly, oba ýerlerine aýlanyp, leksiýalar berdi, şeýlelik bilen giň dini aýal-gyzlaryň pikirini jemledi. Oba ýerlerinde köp "Bir aýal ilkinji gezek öýünden çykyp, Şule üüksel konferensiýasy mynasybetli köpçülikleýin çärä gatnaşdy!" Youthaşlygynda birneme tikinçi bolup işledi we moda magazinesurnallaryna eýerdi Daşarky Şulebaş diýlip atlandyrylýan bu örtük stili, wagtyň geçmegi bilen Anadolyda örtülen aýallaryň ünsüni özüne çekdi Soňky ýyllarynda beren interwýusynda Golliwudyň ýyldyzy Aýdri Hepberniň ýaş wagtynda filmlere tomaşa edip, bu hijab stilini döredeninden ylham alandygyny aýtdy 1967-nji ýylda katolikleriň dini lideri Rim papasy Paul VI bilen Türkiýä baryp, Hagia Sofiýa muzeýine baryp, şol ýerde doga etdi "Musulman doganlarym, aglaň" atly makala ýazdy Bu etapda şol wagtky prezident Cevdet Sunay adyny aýtman tankytlady 1970-nji ýylda neşir edilen "Parahatçylyk köçesi" kitaby, däp bolan gymmatlyklara uýýan dini uniwersitet talyby Bilalyň we başgaça durmuş ýörelgesi bolan Feyza gahrymanlaryň söýgüsi hakda uly ünsi çekdi Kitap "Roadollary birleşdirmek" ady bilen filme uýgunlaşdyryldy Re directorissýoryň oturgyjynda yslamçy segment üçin möhüm kitap bolan "Minieli Abdullah" -y uly ekrana uýgunlaşdyrjak üüçel Çakmakly bardy Kitap 2012-nji ýylda teleserial hökmünde neşir edildi Iterazyjy Tanyl Bora "Huzur Sokak" -yň "ýol görkeziji roman reanrynyň" öňdebaryjydygyny aýtdy Boranyň pikiriçe, bu romanlar "häzirki zaman şäher durmuşynyň korrupsiýasyndan we manysyzlyk duýgusyndan gutulan ýaş gyzlaryň hekaýalaryny tapyp, izolýasiýa edilipdi" Şenler 1970-nji ýyllarda Idealist aýallar birleşigini esaslandyrdy Birleşigiň işini amala aşyranlaryň arasynda Rejep Taýyp Erdogan bilen durmuş gurandan soň Erdogan familiýasyny aljak Emine Gülbaran bar Şenleriň pikiriçe, şol wagtky Milli Halas ediş Partiýasy (MSP) Stambul Youthaşlar Şahamçasynyň prezidenti Erdogan bilen Gülbaran birleşme bilen baglanyşykly gijede biri-birini gördüler Şenler olaryň gatnaşyklaryna araçylyk edendigini aýtdy. Coupler-aýal 1978-nji ýylda durmuş gurupdylar Şenler indiki ýyllarda birneme gözüniň alnynda galdy Jemgyýetçilik ösüşlerinden başga-da, muny şahsy durmuşyndaky ösüşler manysynda düşündirýänlerem bardy Iterazyjy Cihan Aktaş, "Soňky Magazineurnal" -da 2020-nji ýylda çap edilen makalasynda "Bir tarapdan Şenler" milletçi "we" çepçi "habar beriş serişdeleriniň kemsidilmegine sezewar boldy, beýleki tarapdan, prosesiň dowamynda goňşy basyşyň täsiri sebäpli ýadandygyny we dymandygyny aýdyp bolar." Ömrüniň soňky ýyllarynda beren interwýusynda sözlerini "Şu günlere ýetendigimize ynanamzok" -diýip başlady we şeýle dowam etdi: "Näme üçin? Hijap meselesinde gaty göreşdik, ýöne doly üstünlik gazanyp bilmedik. Hawa, hijaby köplük hökmünde kabul eden adamlar köpdi, ýöne hijaby alanlar üçin köp azap çekildi "Şonuň üçin şu günleri görmeli. Goý, Taňry ýalkasyn, jenap Taýyp, hakykatdanam, häkimiýete geleninden soň, şu gün alhamdulillah, musulmanlar hakyky zatlaryny tapdylar. " 2019-njy ýylda aradan çykan Şenleriň jesedi Eyüp Soltan gonamçylygynda jaýlandy Prezident Erdogan jaýlanyş dabarasynda eden çykyşynda oňa "erjellik, göreş we iman ýadygärligi" diýip ýüzlendi Gynanç hatynda, birinji aýaly Erdogan: "Durmuşyň kyn synaglaryna çydamlylygy we sabyrlylygy görelde alýandygy üçin, her gün we jemgyýet hökmünde minnetdarlygymy bildirýän nikamyza sebäp bolany üçin, oňa uly minnetdarlyk bildirýäris" -diýdi Ölüminden bir ýyl soň adyny göterýän fond döredildi Emine Erdogan, döredilmegine köp sanly AKP agzasyny goşan gaznanyň hormatly prezidenti boldy TR-iň Şenler baradaky seriýasynyň premýerasy 22-nji maýda Atatürk medeni merkezinde geçirildi Bu seriýa bilen Şenler hakda esasy habar beriş serişdelerinde-de, sosial mediýada-da uly paýlaşylýar Käbirleri ony "hijab göreşiniň nyşany bolan yslam liniýasynyň esasy sebäbi" hökmünde goraýan bolsa, käbirleri ony "Respublikan, dünýewilik we aýallaryň hukuklary bilen baglanyşykly kynçylyk çekýän biri" diýip tankytlaýarlar Mundan başga-da, "musulman aýal-gyzlaryň şahsyýetini döwrebaplaşdyrmakda bir ýoly döwdi" diýlen teswirler bar T24 sanly habarlar we abuna ýazylyş platformasydyr. Google bilen girmek, T24 abuna hasabyňyza girmek we girmek üçin; Google hasabyňyzdan diňe e-poçta salgysy we familiýa maglumatlary alynýar. Jikme-jik maglumat · Abuna ýazylmak · KVKK Kukiler, web sahypasyndan iberilen we ulanyjynyň web brauzeri tarapyndan ulanyjynyň göz aýlaýarka ulanyjynyň kompýuterinde saklanýan ownuk maglumatlar bölekleridir. Brauzeriňiz her habary gutapjyk diýilýän kiçijik faýlda saklaýar. Serwerden başga bir sahypa sorasaňyz, brauzeriňiz gutapjygy düzýär yzyna serwere iberýär. Gutapjyklar, web sahypalary üçin maglumatlary ýatda saklamak ýa-da ulanyjylaryň brauzer işjeňligini ýazdyrmak üçin ygtybarly mehanizm hökmünde döredildi Bu gutapjyklar web sahypasynyň işlemegi üçin zerurdyr we ulgamlarymyzda öçürilip bilinmez. Bular, adatça, diňe amallaryňyzy gaýtadan işlemek üçin döredilýär. Bu amallar, gizlinlik islegleriňizi düzmek, hasabyňyza girmek ýa-da anketany doldurmak ýaly hyzmat islegleriňizi öz içine alýar. Bu gutapjyklar barada blokirlemek ýa-da duýduryş bermek üçin brauzeriňizi sazlap bilersiňiz, emma şeýle etseňiz sahypanyň käbir bölekleri işlemän biler Bu gutapjyklar, sahypamyzyň işleýşini ölçäp we gowulandyryp biler ýaly, sahypa girýänleriň we traffik çeşmeleriniň sanyny sanamaga mümkinçilik berýär. Haýsy sahypalara iň az girilýändigini we girýänleriň sahypa nädip girýändiklerini öwrenmäge kömek edýär. Bu gutapjyklar tarapyndan toplanan ähli maglumatlar jemlenendir we şonuň üçin anonimdir. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, sahypamyza haçan gireniňizi bilmeris Bu gutapjyklar, wideo we göni söhbetdeşlik ýaly ösen işlemegi we şahsylaşdyrmagy hödürlemäge mümkinçilik berýär. Bular biziň ýa-da sahypalarymyzda ulanýan hyzmatlarymyzy üçünji tarap üpjün edijiler tarapyndan kesgitlenip bilner. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu funksiýalaryň hemmesi ýa-da käbiri dogry işlemän biler Bu gutapjyklar, mahabat hyzmatdaşlarymyz tarapyndan sahypamyzda goýuldy. Bular, gyzyklanma bildirýän profiliňizi döretmek we beýleki sahypalarda degişli mahabaty görkezmek üçin degişli kompaniýalar tarapyndan ulanylyp bilner. Brauzeriňizi we enjamyňyzy özboluşly kesgitlemek arkaly işleýärler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, dürli saýtlarda şahsylaşdyrylan mahabat tejribesini hödürläp bilmeris Bellik: Kukiler syýasatyna garamazdan mahabatlar görkezilýär Bu gutapjyklar, mazmunymyzy dostlaryňyz we toruňyz bilen paýlaşmak üçin sahypamyzda ýerleşdirilen dürli sosial media hyzmatlary tarapyndan döredilýär. Beýleki sahypalary ulananyňyzda we gyzyklanma profiliňizi döredeniňizde brauzeriňizi yzarlap bilerler. Bu, girýän beýleki sahypalaryňyzdaky mazmuna we habarlara täsir edip biler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu paýlaşma gurallaryny ulanyp ýa-da görüp bilmersiňiz