Trump Eýranda “däli içerki çaknyşyk”, Hormuzda “iş taşlaýyş buýrugy” berdi diýdi

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump ABŞ-nyň Harby deňiz güýçlerine Hormuz bogazynda mina goýmakda güman edilýän ähli gämilere we gaýyklara ot açmagy buýrandygyny aýtdy Hormuz bogazyndaky minalaryň ABŞ gämileri bilen arassalanmagynyň dowam edýändigini mälim eden Trump, bu çäreleri üç esse tizlikde dowam etdirmek kararyna gelendigini aýtdy Ondan gysga wagt soň, Trump sosial media hasabynda başga bir habar ýazdy we Eýranyň içinde liderlik urşunyň bardygyny ýazdy: "Öň hatarda" BADLY "-ny ýitirýän konserwatorlar bilen asla aram däl (ýöne hormata eýe bolýan) moderatorlaryň arasyndaky bu dawa CRAZY!" Bu ýazgydan ozal, Trump öz hasabynda ABŞ-ly columnurnalist Mark Mark Tisseniň "Eýranda iki topar bar bolsa, biri şertnama isleýär, beýlekisi garşy çykýar, garşy çykýanlary öldüreliň" diýen ýazgyny paýlaşdy Trump Hormuz bogazyna doly gözegçilik edýändiklerini we rugsatsyz hiç bir gäminiň bogazdan girip ýa-da çykyp bilmejekdigini aýtdy we Eýran şertnama baglaşýança şeýle dowam etjekdigini aýtdy Beýleki tarapdan, Eýran ABŞ-nyň deňiz gabawy sebäpli Hormuz şäherini gabaw astyna alýar Eýran, geçmäge rugsat berjek gämilere karar berjekdiklerini we olar üçin uly tranzit töleglerini aljakdygyny mälim etdi 23-nji aprelde Eýran mejlisiniň başlygynyň orunbasary Hamitriza Hajy Babaýy ilkinji tölegiň Eýranyň Merkezi bankynda goýlandygyny aýtdy BBC muny garaşsyz tassyklap bilmedi Soralýan gämiden Eýranyň näçe tranzit tölegi alnandygy aýan edilmese-de, metbugatda berlen öňki habarlarda Eýranyň her gämi üçin 2 million dollar isleýändigi aýdylýar Eýranyň ýokary derejeli syýasatçysy Aliriza Selimi Eýranyň "Tasnim" gullugy bilen söhbetdeşlikde ýygymyň gämileriň görnüşine, göterýän ýükleriniň mukdaryna we töwekgelçiligine baglylykda üýtgeýändigini aýtdy BBC Howpsuzlyk Habarçysy Frank Gardner bu tejribäniň, 1968-nji ýyldan bäri Pars aýlagynda güýje girýän global söwda modelinde düýpli üýtgeşmäni aňladýandygyny habar berdi ABŞ-nyň Goranmak ministrligi Trumpyň beýanatlaryndan birnäçe sagat öň ABŞ-nyň esgerleriniň Hindi okeanynda Eýranyň nebitini alyp barýan tankerde dikuçarlar bilen gonandygyny we gämä gözegçilik edendigini habar berdi we Eýrana kömek edýän gämilere gatyşmaklaryny dowam etdirjekdiklerini habar berdi BBC-iň Tährandaky habarçysy Laýse Dýuket hiç bir ýurtda yza çekilmek alamatlarynyň ýokdugyny aýtdy: "Amerikanyň Birleşen Ştatlary Tähranyň uly ykdysady kynçylyklar sebäpli stoluň başyna gaýdyp gelmelidigine ynanýar. Eýran hökman uly baha töleýär. Şäheri aýlanyp görenimizde adamlar işsizlik we bahalaryň ýokarlanmagy barada alada edýärler "Iranianöne Eýranyň ýolbaşçylary ýazgyny kabul etmeýärler. "Bu ulgamyň DNK-synda beýle zat ýok" Dýuket, Eýranyň ýolbaşçylarynyň bu agyrylara döz gelse ABŞ-dan yza çekilmäge mejbur boljakdygyna ynanýandygyny aýtdy Eýran dolandyryjylary beýle pikir edýänler däl ABŞ-daky öňki prezident Jo Baýdeniň administrasiýasyna maslahat beren Türkiýäniň öňki ilçisi Deýwid Satterfild BBC-ä bu söweşiň kimiň uzak dowam edip biljekdigine baglydygyny aýtdy: "Meniň pikirimçe, Eýran has uzak dowam edip biler "Ykdysady agyrylara çydam etmek üçin ABŞ we Prezident Trump-dan has uly mümkinçilik bar" Satterfild Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň "güýçlenmek duzagyna" düşmek howpunyň bardygyny we bu duzaga düşse, Eýranyň Aýlag ýurtlaryna has uly zyýan ýetirip biljekdigini aýtdy