Tülin Berowa: Sanly ses

Demokratiýa, milletiň erkiniň erkin beýan edilýän hökümetine düşünmekdir. Bu islegiň iň güýçli ýüze çykýan ýeri saýlaw gutusy. Soňky ýyllarda sosial media platformalarynyň ýaýramagy bilen syýasy çekişmeleriň ep-esli bölegi sanly gurşawa geçdi. Mundan başga-da, anketler, internet ses berişligi we sosial media teswirleri syýasy gün tertibinde has köp ornaşyp başlady. Şeýle-de bolsa, sanly gurşawda döredilen şekil we jemgyýetiň hakyky tendensiýasy hemişe birmeňzeş bolup bilmez Dürli platformalarda ses bermek, esasanam saýlaw döwründe uly ünsi özüne çekýär. Käbir web sahypalary ýa-da sosial media hasaplary baha bermek üçin belli atlary açýar we netijeleri jemgyýetçilik pikiri hökmünde hödürleýär. Şeýle-de bolsa, ylmy gözleg bilen internet ses berişliginiň arasynda möhüm tapawutlar bar. Ylmy gözleglerde nusga almagyň usuly düşnüklidir. Gatnaşýanlaryň tertibi kesgitlenildi. Erroralňyşlyk aralygy hasaplanýar. Netijeleriň haýsy maglumatlara esaslanýandygy aýdyň düşündirilýär Internet ses berişliginde köplenç beýle gözegçilik mehanizmi ýok. Guramaçylykly toparlar belli atlary goldamak üçin köpçülikleýin gatnaşyp bilerler. Sosial mediýa arkaly edilen jaňlar netijelere täsir edip biler. Käbir ýagdaýlarda şol töwerekdäki ulanyjylara gaty gönükdirilip bilner. Şol sebäpli, ýüze çykan sanlara jemgyýetiň umumy pikiri hökmünde baha bermek sagdyn çemeleşme bolup bilmez Bu meselä, Demirgazyk Kipr Türkiýe Respublikasy ýaly saýlawçylaryň sany we ilatyň gurluşy ýakyndan tanalýan ýerlerde has ünsli baha berilmelidir. Ses bermäge hukugy bolmadyk adamlaryň käbir onlaýn ses berişlige gatnaşyp biljekdigi hem ünsden düşürilmeli däldir. Mundan başga-da, sosial mediany ulanýan, ýöne saýlawçy däl adamlar öz pikirlerini aýdyp bilerler. Ses berýän adamlaryň atlary we profilleri käbir platformalarda görünse-de, bu adamlaryň saýlawçydygyny ýa-da ýokdugyny barlamak üçin mehanizm bolup bilmez. Şeýle ýagdaýyň netijeleri belli bir sanly mobilizlemäni görkezip biler, ýöne saýlawçylaryň hakyky isleglerini doly görkezip bilmez Sosial medianyň teswirlerinde şuňa meňzeş ýagdaý görünýär. Aazgyda köp teswiriň bolmagy, bu pikiriň tutuş jemgyýet tarapyndan jogap berýändigini aňlatmaýar. Sosial mediýada has işjeň bolan bölümler tebigy ýagdaýda has göze ilýär. Şeýle-de bolsa, görünmek köplügi görkezmek bilen deň däldir. Gündelik durmuşyny dowam etdirýän we sanly gurşawda syýasy pikir alyşmagy halamaýan raýatlar köp Mundan başga-da, sosial mediýada bolup geçýän çekişmeleriň ep-esli bölegi konstruktiw esasda dowam etmeýär. Polýarizasiýany ýokarlandyrýan zyýanly sözler, şahsy aýyplamalar we çykyşlar sagdyn demokratik medeniýete goşant goşmaýar. Dürli garaýyşlary birek-birege hormat goýmak sosial agzybirlik we demokratik taýdan kämillik taýdan möhümdir Elbetde, gözlegler we gözlegler dogry usullar bilen ýerine ýetirilende möhüm maglumatlary berýär. Syýasy partiýalara ýol görkezip we jemgyýetiň garaşýan zatlaryna düşünmäge goşant goşup biler. Şeýle-de bolsa, ylmy esaslardan uzakda ýa-da manipulýasiýa üçin açyk sanly kampaniýalarda döredilen şekiller hakykatyň ornuny tutmaly däldir Jemläp aýtsak, sosial media däl-de, halkyň islegi syýasatyň merkezinde durýar. Kanunylygyň çeşmesi ekranlar däl, saýlaw gutulary. Sanly ses wagtlaýyn. Saýlawçylar tarapyndan kabul edilen karar hemişelikdir. Şonuň üçin syýasy baha berişlerde sosial media suratlaryna däl-de, saýlawçylaryň umumy düşünjesini diňlemeli. Sebäbi saýlawçylaryň elmydama iň soňky sözi bar