Gazagystanda hepde: Oňa ýeňil serediň - Аналитический интернет-журнал Власть

Prezident Kassym-Jomart Tokaýew we özbek kärdeşi Şawhat Mirziýoýew 15-nji maýda günortadaky Türküstan şäherinde gurlan täze metjide baryp gördüler. Gazagystanyň “türk dünýäsiniň ruhy paýtagty” diýilýänligi üçin Mirziýowyň “şahsy sowgady” diýlip atlandyrylýan metjit. 2023-nji ýylda geçirilen gözleg kölege telekeçisi Habibula Abdukadyr maşgalasynyň gurluşyk işine gatnaşandygyny ýüze çykardy Tokaýew 8-nji maýda Murat gergeşbaýewi günorta Gyzylorda sebitiniň täze häkimi edip belledi. Öňki deputat 6-njy maýda premýer-ministriň orunbasary wezipesine bellenen Nurlybek Nalibaýewiň ornuny tutdy.Aibek Dadebaýyň ýerine 5-nji maýda Prezident administrasiýasynyň başlygy wezipesine bellenen Roman Sklyaryň gitmegi bilen premýer-ministriň orunbasary boş galdy Täze syýasy partiýa bolan Adilet 7-nji maýda Astanada ilkinji gurultaýyny geçirdi. 10 000 töweregi gol çekeniň makullamagy bilen Dadebaýy başlyk saýlady. Prezident administrasiýasynyň başlygy wezipesinden boşadylandan soň, prezidentiň kömekçisi Aýbek Smadiýarow Tokaýewiň Dadebaýdan "käbir syýasy işler" etmegini sorandygyny aýtdy Gazagystan ýadro galyndylaryny gaýtadan işlemek üçin jogapkär milli operatory döretmekçi. 13-nji maýda Mejlisiň aşaky palatasy Majilis daşary ýurtda öndürilen radioaktiw galyndylaryň saklanmagyny gadagan edýän kanun taslamasyny tassyklady Gazagystanyň iň uly uran känleriniň 49% -ine eýeçilik edýän Russiýanyň Rosatom kompaniýasy bolan "Stepnogorsk dag-himiýa kombinaty", daşky gurşawyň bozulmagy bilen baglanyşykly maliýe borçnamalary sebäpli jerime tölemeli. Kompaniýa, Türküstanyň günortasyndaky Sozak etrabynyň Budenowskoý meýdançasynda 6 we 7-nji lotlary işleýär. [“Uran sährasyndan” hasabatymyzy we derňewimizi okaň.] 14-nji maýda geçirilen metbugat ýygnagynda “Kok-Jhailau halas et” toparynyň aktiwistleri hökümeti Almaty dag klaster taslamasyny ýatyrmaga çagyrdy. Aktiwistler daşky gurşaw töwekgelçiligini we bolup biljek kanuny bozulmalary mysal getirdiler. Hökümet bu taslamanyň syýahatçylygy ösdürjekdigini öňe sürýär Çeşmeleriň habar bermegine görä, Kaşagan ýatagynda meýilleşdirilen tehniki hyzmat Hazar turbageçiriji konsorsiumynyň üsti bilen nebit iberilişiniň azalmagyna sebäp bolar Londondaky "Nostrum Oil and Gas" -yň golçur kärhanasy Zhaikmunai, 2018-nji we 2019-njy ýyllar üçin salgyt talaplaryna garşy çykýan kazyýet işinde 2026-njy ýylyň 13-nji maýynda ýeňildi. Kompaniýa bu karara şikaýat etjekdigini aýtdy Energetika ministriniň orunbasary Sungat essessimhanow 12-nji maýda Gazagystanyň geljek ýyl Russiýadan elektrik energiýasyny import etmegini togtatmagy meýilleşdirýändigini aýtdy. Gazagystan häzirki energiýa defisitini aradan aýyrmak üçin täze mümkinçilikleri goşmagy meýilleşdirýär Zähmet, ykdysadyýet we jemgyýet Oskemendäki Kazzinc zawodynda bolan partlamada üç adam öldi. 5-nji maýda bolan partlamada iki işçi öldi, beýlekisi bir hepde soň kynçylyklardan öldi. Senagat hadysalary yzygiderli işçileriň janyny alýar Bütindünýä bankynyň 13-nji maýda yglan eden täze hasabatynda Gazagystanyň jemi içerki önüminiň ösüşiniň 2025-nji ýylda 6,5 göterim aşaklap, Tengiz nebit taslamasynyň tamamlanmagyna gabat gelýän 2026-njy ýylda 4,6 göterime çenli peseljekdigi aýdylýar. Bank 2028-nji ýyla çenli jemi içerki önümiň ösüşi 3,5% töweregi durnuklaşmaly diýdi Häkimiýet başyndaky Amanat partiýasynyň deputatlary 13-nji maýda hökümetden döwlet eýeçiligindäki karz gaznasyny üýtgedip gurmak ýa-da ýatyrmak isledi. Gözegçilik, kynçylyk çekýän aktiwleri we zäherli karzlary dolandyrmakda gowşak netijeleri görkezdi Aklawçylary 14-nji maýda Azattyq radiosyna beren interwýusynda raýat aktiwisti Sanzhar Bokaýewiň deslapky tussaglygy ýene bir aý uzaldyldy, Bokaýew 18-nji martda ýalan maglumat ýaýratmak we ogurlamakda aýyplanyp tussag edildi 8-nji maýda kazyýet Russiýanyň haýyşy boýunça 2025-nji ýylyň maý aýynda Almaty şäherinde tussag edilen çeçen aktiwisti Mansur Möwlaýewiň ekstradisiýa edilmegini uzaltdy. 2022-nji ýylda Möwlaýew Russiýadan Gyrgyzystana gaçdy we deportasiýa edilmeginden gorkup Gazagystana geçdi. Ol Gazagystandan syýasy gaçybatalga sorady, ýöne kazyýet işi entek çözülmeli däl. [Gazagystanda tussag edilen rus aktiwistleri barada has giňişleýin maglumat.] On ýyla golaý gijikdirme, çykdajylaryň aşa köp bolmagy we korrupsiýa bilen baglanyşykly wakalardan soň, Astanyň ýeňil demir ýol tranziti 16-njy maýda ýolagçylary alyp başlar. LRT howa menzilini paýtagtyň iň köp satylýan ýerlerinden geçýän esasy demir ýol menzillerine birikdirer. Şäher häkimliginiň habar bermegine görä, bu gyssagly wagtynda käbir dyknyşyklary ýeňledip biler The Wenesiýa biennalesindäki Gazagystan pawilionynyň ýer eýeleri 11-nji maýda hudo Asnik Asel Kadyrhanowanyň eseriniň aýrylmagyny talap etmeýändiklerini aýtdy. Gazagystanyň Medeniýet ministrligi ozal bu eseriň pawilýony kabul edýän muzeý bilen baglaşylan şertnamadaky bir böleginiň aýrylandygyny aýtdy. [Has giňişleýin şu ýerde.] Gyrgyzystanyň Baş prokuraturasy 12-nji maýda milli howpsuzlyk komitetiniň ozalky başlygy Kamçýbek Taşiýewe garşy kazyýet işiniň klassifikasiýa edilmegini buýurdy. Taşiýew wezipesinden hyýanatçylykly peýdalanmakda we agdarlyşyk gurmakda aýyplanýar. Fewral aýynda işinden boşadyldy we häzirki wagtda ýurtdan çykmaga rugsat berilmeýär 13-nji maýda Özbegistan giň gerimli hususylaşdyryş işine başlady. Özbegiýanyň Ykdysadyýet we maliýe ministrligi, milli maýa goýum gaznasynyň 31% töwereginde IPO-da satyldy we 600 million dollar töweregi pul toplady we bu şertnamada 1,95 milliard dollar bahasy bar. Gazna Özbegistan Howaýollary, Özbegidroenergo we Özbegtelekom ýaly iri döwlet kärhanalarynda paýdardyr. Uly maýa goýum dellallarynyň gyzyklanmasy teklibiň abuna ýazylmagyna goşant goşdy Bu hepdelik 5-nji maýdan 15-nji maý aralygynda Iňlis dilindäki habarlarymyza ýazylyň