TAPI Owganystanyň ykdysadyýetini durnuklaşdyrmaga kömek edip biler - BMG-daky türkmen wekili

BAKU, Azerbaýjan, Iýun 9 Hajyýew, Aşgabadyň Owganystandaky ýagdaý baradaky pozisiýasyny hödürläp, goňşy ýurt hökmünde Türkmenistanyň Owganystandaky parahatçylygyň, durnuklylygyň we howpsuzlygyň has irki dikeldilmegine gyzyklanma bildirýändigini aýtdy Onuň pikiriçe, giň gerimli ykdysady we infrastruktura hyzmatdaşlygy ýurtda durnukly parahatçylygyň binýady bolmaly. Şunuň bilen baglylykda, Türkmenistan TAPI gaz geçirijisi, Türkmenistan-Owganystan-Päkistan (TAP) elektrik geçiriji liniýasy ýaly iri sebit taslamalarynyň durmuşa geçirilişine, şeýle hem täze demir ýol baglanyşyklarynyň we ulag geçelgeleriniň ösdürilmegine ünsi çekdi Türkmen tarapy, şeýle hem Owganystanyň Talyban häkimiýetleri bilen gurluşly we köptaraplaýyn gatnaşygy ýola goýmak üçin 2023-nji ýylda başlanan BMG-nyň ýolbaşçylygyndaky diplomatik çarçuwaly Doha prosesiniň çäginde Owganystan barada giň halkara gepleşiklerini alyp barmagyň möhümdigini aýtdy Türkmen diplomaty halkara jemgyýetçiligini Owganystana deňagramly, pragmatiki we geljegi uly çemeleşmäge çagyrdy we esasy maksadyň owgan halky we giň sebit üçin durnuklylyk, durnukly ösüş we abadançylyk bolmalydygyny aýtdy Bu aralykda, Türkmenistan-Owganystan-Päkistan-Hindistan (TAPI) turbageçirijisi meýilleşdirilýän 1800 kilometrlik tebigy gaz geçirijisi bolup, her ýyl Türkmenistanyň äpet Galkynyş ýatagyndan Owganystana, Päkistana we Hindistana 33 milliard kub metre çenli gaz daşamak üçin niýetlenendir. Aşgabat bu taslama gaz eksportyny diwersifikasiýa etmek we sebitleýin ykdysady integrasiýany güýçlendirmek üçin esasy ugurlaryň biri hökmünde garaýar TAPI üçin gaz çeşmesi Galkynyş ýatagydyr, çak edilýän ätiýaçlyklary 27 trillion kub metrden geçýän dünýädäki iň uly gaz ýataklaryndan biridir. 2026-njy ýylyň aprelinde “Türkmengaz” we Hytaýyň CNPC ýatagy özleşdirmegiň dördünji tapgyryny başladylar. Taslama täze önümçilik desgalarynyň gurluşygyny we guýulary burawlamagy göz öňünde tutýar, bu bolsa ýylda 10 milliard kub metre çenli täjirçilik gazyny goşmaça öndürmäge mümkinçilik berer Iýun aýynyň başynda, Garwardyň Kennedi mekdebindäki Belfer Ylym we Halkara gatnaşyklar merkezi öz derňewinde TAPI gaz geçirijisiniň sebitdäki energiýa akymlarynyň gurluş mehanizmi hökmünde Türkmenistanyň gaz baýlyklaryny Günorta Aziýanyň talap merkezleri bilen birleşdirýän sebit energiýa gepleşikleriniň gaýtadan dikeldilýändigini aýtdy