Strategiki hyzmatdaşlyga laýyklykda ösüş

Prezident Ylham Alyýewiň üstünlikli we öňdengörüjilikli daşary syýasaty netijesinde Europeanewropa ýurtlarynyň köpüsi Azerbaýjan bilen ýakyn syýasy we ykdysady gatnaşyklary ýola goýmaga uly gyzyklanma bildirýärler. Azerbaýjan bilen strategiki hyzmatdaş bolan Europeanewropa ýurtlarynyň döwletimiziň ygtybarly hyzmatdaş ýurtdygyny bellemegi tötänden däldir. Şu nukdaýnazardan seredilende, Italiýa Azerbaýjan bilen ýokary syýasy we ykdysady gatnaşyklary bolan Europeewropadaky ýurt. Italiýanyň Ministrler Geňeşiniň başlygy Jorjio Meloniniň biziň ýurdumyza eden sapary, bar bolan gatnaşyklarymyzyň ýokary derejededigini we gatnaşyklaryň has-da çuňlaşjakdygyny tassyklaýar Prezident jenap Ylham Alyýew we premýer-ministr Meloni metbugata beren beýanatynda iki döwletiň arasyndaky gatnaşyklaryň strategiki hyzmatdaşlyga laýyklykda ösýändigini we bu gatnaşyklary has çuňlaşdyrmak üçin berk binýadyň bardygyny ýene bir gezek nygtadylar. Unionewropa Bileleşiginiň agzasy bolan Italiýa bilen gatnaşyklar ýurdumyzyň daşary syýasatynda möhüm orny eýeleýär. 2014-nji ýylda Azerbaýjan bilen Italiýanyň strategiki hyzmatdaşlyk Jarnamasyna we 2020-nji ýylda strategiki hyzmatdaşlygy berkitmek baradaky resminama gol çekmegi tötänden däldir. Iki döwletiň arasyndaky gatnaşyklaryň esasyny düzýän bu resminamalarda agzalan meseleler hakykatda öz beýanyny tapdy. Azerbaýjan, Günorta Kawkazda Italiýanyň birinji söwda hyzmatdaşydyr. Geçen ýyl iki ýurduň arasyndaky söwda dolanyşygy 12 milliard dollar boldy. Azerbaýjanyň Italiýanyň energiýa howpsuzlygynda möhüm rol oýnaýandygyny bellemek gerek. Azerbaýjan Italiýa nebit we gaz üpjünçiligi boýunça ikinji ýerde durýar. Häzirki wagtda Azerbaýjan dünýäniň 16 ýurduna tebigy gaz eksport edýär. 2025-nji ýylda 25 milliard kub metr tebigy gaz Azerbaýjandan daşary ýurtlara eksport edildi, şolardan takmynan 10 milliard kub metr Italiýa daşaldy Azerbaýjan bilen Italiýanyň arasyndaky syýasy gatnaşyklar hem ýokary derejede. Italiýa elmydama Azerbaýjanyň territorial bitewiligini we özygtyýarlylygyny goldaýar. Italýan kompaniýalary azat edilen ýerlerimizdäki gurluşyk we dikeldiş işlerine ýakyndan gatnaşýarlar. Şeýlelik bilen, bu ýurduň kompaniýalary tarapyndan Garabagda we Gündogar Zangezurda 23 taslama amala aşyryldy we bu işler şu günem dowam etdirilýär. Häzirki wagtda köp sanly italýan kompaniýasy we bilelikdäki kärhanalar Azerbaýjanda üstünlikli işleýär. Ynsanperwerlik we bilim pudagynda ýurtlarymyzyň arasyndaky özara gatnaşyklar hem ösdürilýär. Geçen ýyl Bakuwda Italiýa-Azerbaýjan uniwersitetiniň açylmagy bilimimiziň ösmegine goşant goşar Italiýanyň premýer-ministriniň bu saparynda Azerbaýjan bilen Italiýanyň arasynda goranyş senagaty we howpsuzlyk pudagynda hyzmatdaşlygyň ýola goýulmagy ykdysady we energiýa meseleleri bilen birlikde öňe sürüldi. Leadersolbaşçylaryň bu ugurlardaky hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrmak isleýändikleri we munuň iki döwletiň hem bähbidine bolandygy aýratyn nygtaldy. Italiýa-Azerbaýjan gatnaşyklary strategiki hyzmatdaşlygyň derejesine laýyklykda hasam güýçlener Baku döwlet uniwersitetiniň kafedrasynyň müdiri, professor