Şah Deniz taslamasy, Azerbaýjanyň salgyt girdejileriniň ösüşine itergi berýär - Hasaplar palatasy

Azerbaýjanyň BAKU, 12-nji iýun Netijeler palatanyň "2025-nji ýyl üçin döwlet býudjetiniň ýerine ýetirilişi barada" kanun taslamasy baradaky pikirine goşuldy Döwlet salgyt gullugynyň üsti bilen toplanan döwlet býudjet girdejileri 2025-nji ýylda 16,36 milliard manat (9,62 milliard dollar) bolup, 155 milliard manat (9,12 milliard dollar) 855,2 million manat (503 million dollar) ýa-da 5,5 göterim artdy. Bu san 547,2 million manat (322 million dollar) ýa-da 2024-nji ýyldakydan 3,5% ýokarydy Söwda-senagat edarasynyň habaryna görä, bu ýokarlandyryş, esasan, Şah Deniziň tebigy gaz taslamasynyň çäginde nebit-gaz pudagynda emele gelen girdeji salgydy we goşulan baha üçin salgydyň girdejisi bilen baglanyşyklydy Nebit we gaz pudagynda önümçilik paýlaşmak şertnamalary boýunça işleýän potratçy kompaniýalaryndan alynýan girdeji salgyt girdejisi 2,55 milliard manata (1,50 milliard dollar) ýetdi, bu çaklamadan 602 million manat (354 million dollar) ýa-da 30,9 göterimden ýokary boldy. Söwda palatasy, bu ösüşiň ep-esli bölegini Şah Deniz taslamasyndan alýan girdejileriniň bardygyny aýtdy Döwlet salgyt gullugynyň üsti bilen toplanan nebit däl pudagyndan alynýan salgyt girdejileri 12.01 milliard manat (7.06 milliard dollar) bolup, çaklamalardan 337,8 million manat (199 million dollar) ýa-da 2,9 göterim artdy Hasabatda, döwletiň 13 salgyt we girdeji kategoriýasynyň ýedisinden alnan girdejileriň umumy 408 million manat (240 million dollar) ýa-da 13,9 göterim çaklamadan ýokarydygy bellenildi. Şol bir wagtyň özünde alty kategoriýa, esasan, goşulan baha üçin salgyt, girdeji salgydy we beýleki salgyt girdejileri bilen baglanyşykly 1,26 milliard manat (743 million dollar) ýa-da 10.1% umumy ýetmezçiligi hasaba aldy Söwda-senagat edarasy, 2025-nji ýylda çak edilýäninden 26,4% ýokary bolan tebigy gaz satuwynyň garaşylýandan has ýokarydygyny, şeýle hem salgyt höweslendiriş çäreleriniň goşulan baha üçin salgydyň girdejisini ýokarlandyrmagyny goldaýan esasy faktorlara salgylandy Hasabata görä, işjeň salgyt töleýjileriň sany ýylyň dowamynda köpelmegini dowam etdirip, 2026-njy ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli 860 000-e ýetdi