Mugallymlary sertifikatdan nägile edýän 5 mesele

Şu wagta çenli 80,000-den gowrak mugallym sertifikatdan geçdi we şu ýyl bu sanyň 100,000-den gowrak mugallyma ýetmegine garaşylýar. Bu ýyl ilkinji gezek taryh, tehnologiýa, aýdym-saz, şekillendiriş sungaty we bedenterbiýe dersleriniň mugallymlarynyň sertifikat synaglaryna gatnaşjakdygyny bellemelidiris. Bu etapdan soň ähli umumy bilim edaralarynda işleýän mugallymlar sertifikat alarlar Indiki etapda mugallymlar bu prosese her 5 ýylda bir gezek gatnaşarlar. Şahadatnamanyň birinji tapgyrynyň mugallymlar üçin başlangyç tejribe bolandygyny göz öňünde tutsak Indiki şahadatnama tapgyrynda haýsy üýtgeşmeler gerek? Umuman, nämäni ýatyrmaly we haýsy täzelikleri goşmaly? Modern.az, AzEdu.az-a beýanat beren bilim meseleleri boýunça gözlegçi Elmin Nuriniň, mugallymlaryň hünär derejesini bahalandyrmakda we höweslendirmekde sertifikatyň möhüm rol oýnaýandygyny habar berýär: "Käbir problemaly jikme-jiklikler mugallymlary tassyklamak işinde galýar. Olaryň käbirini problema däl-de, käbir düzgünleriň häzirki wersiýasy bilen deňeşdirilende has täsirli jikme-jiklikler hökmünde häsiýetlendirmek isleýäris Mugallymyň hünär derejesini we hünär derejesini kesgitlemekde, ýokary netijeler bilen mynasyp mugallymlaryň aýlyk haklaryny ýokarlandyrmakda, şeýle hem pedagogiki görkezijileri iň pes şertlerden pes bolanlary ýüze çykarmakda mugallymy tassyklamak işiniň ähmiýeti. Şeýle-de bolsa, bu prosesi guramak döwründe jemgyýetdäki köp sanly mugallymyň arasynda nägilelik bilen ýüzbe-ýüz bolýan birnäçe jikme-jiklik aşakdaky ýaly toparlara bölünip bilner Şeýlelik bilen, mugallymlary sertifikatlaşdyrmak prosesinde ýaryşa gatnaşyjylara 60 sorag berilýär, olaryň her biri 1 bal bilen baha berilýär. Diňe 10 soragda okuw strategiýalary, okuw usullary, psihologiki endikler bar. Mugallymyň hünär derejesini kesgitlemek üçin onuň usulyýet we psihologiki başarnyklarynyň hem möhüm rol oýnaýandygyny göz öňünde tutalyň. Synag synagynyň tapgyryndaky soraglaryň arasyndaky deňsizlik, bu görkezijileriň arasyndaky logiki baglanyşygy bozýar. Sorag usullary, esasan, degişli mowzuk programmalaryny ýatda saklamaga gönükdirilen faktiki maglumatlary talap edýär Mugallymlaryň şahadatnamasy iki esasy basgançakdan (synag we söhbetdeşlik) ybarat. 20 minutlyk söhbetdeşlik tapgyrynda mugallymlara 4 ballyk şkalada 40 bal bilen baha berilýär. Söhbetdeşlik tapgyrynda baha bermek aşakdaky kriteriýalara esaslanýar: Maksatnamanyň mowzugyny hödürlemek ukyby; Okuwçylara baha bermek ukyby; Öz-özüňi görkezmek endikleri; Pedagogiki prosesi guramak ukyby; Şeýle-de bolsa, söhbetdeşlik tapgyrynda şeýle möhüm ölçegleriň bardygyna garamazdan, prosesiň ilkinji iki ýylynda synag tapgyry birneme kölegelendi we belli bir manyda resmi taýdan diýen ýaly häsiýete eýe boldy. Iň köp 40 bal bilen baha berilmeli söhbetdeşlik tapgyrynyň netijeleriniň aýlyk hakynyň ýokarlanmagyna goşulmagy onuň işleýşini peseltdi. Bu bolsa öz gezeginde okuwçylaryň arasynda belli bir nägilelige we ynamsyzlyga sebäp boldy. Göni psihologiki we usulyýet ukyplaryny talap edýän söhbetdeşlik tapgyry, mugallymyň hünär başarnyklaryny synag tapgyryndan has takyk görkezip bilýär, ýöne häzirki ýagdaýda mugallym üçin peýdalylyk görkezijisi ýok. Geçen ýyl söhbetdeşlige gatnaşan müňlerçe mugallymdan diňe 33 mugallymyň kabul edip bolmajak baha bermegi munuň aýdyň mysalydyr. " Söhbetdeşimiz, sertifikat synagynda ýüze çykan nägilelik barada aýtdy: "Şahadatnama prosesinde iň çynlakaý nägilelik meseleleriniň biri: synag tapgyrynda 50 baldan ýokary bal alan mugallymlaryň aýlygynyň 35 göterim ýokarlanmagy we 50 baldan we 30 baldan ýokary bal alanlaryň aýlygynyň 10 göterim ýokarlanmagy. Bu mugallymlaryň arasynda uly nägilelige sebäp boldy Mugallym şahadatnamasyndan soň, diferensial aýlyk ulanylanda belli bir düzgünleriň çäginde aýlyk goşundysynyň berilmegi müňlerçe mugallymyň peýdasyna gaty oňyn ädim bolup biler. Otherwiseogsam, diňe 1 oçko toplamandygy üçin kärdeşinden 25 göterim az aýlyk aljak ýüzlerçe mugallymyň nägileligi dowam eder. Häzirki düzgünlere laýyklykda mugallymlaryň sertifikatlaşdyryş işinde 50 ýaşyny bellemelidiris 10 bal gazanan mugallymyň aýlygy ýokarlanýar we 51 bal gazanan mugallymyň aýlygy 35 göterim ýokarlanýar. Bu mugallymlaryň arasynda çynlakaý nägilelik bilen garşylanýar Synag synag synagynyň mazmuny mugallymyň okuw prosesine laýyk gelmeýär: "Okuw meýilnamasyna gönüden-göni esaslanýan bu mazmun mugallymyň okuw prosesinde ulanyljak zat däl, mugallym okuw meýilnamasy bilen gyzyklanmaýar, sapagy nusgawy usullara esaslanýar. Mugallymlaryň aglaba köplüginiň okuw meýilnamalaryna, pedagogiki prosesi wajyp amaly endiklerine esaslandyrmaýandygy we innowasiýa meýilleri olary synag döwrüniň mazmunyndan uzaklaşdyrýar Synag synag tapgyrynyň mazmuny esasan: Okatmagyň strategiýalary: häzirki zaman okatmagyň usullary we usullary, işjeň interaktiw okuw tehnologiýalary, interaktiw sapaklaryň tapgyrlary we olaryň talaplary, okuw meýilnamasynyň mazmuny we mazmuny, innowasion pedagogiki işjeňligiň aýratynlyklary Okuw usulyýeti: dersleri okatmagyň usulyýetindäki täzelikler, pedagogiki prosesi guramagyň ýörelgeleri, okuw çärelerini meýilleşdirmek, okuwy guramagyň talaplary, bilimleri we başarnyklary bahalandyrmagyň usullary, baha bermegiň görnüşleri we maksatlary Elbetde, bu mazmun häzirki zaman biliminiň ösüş ölçeglerine doly hyzmat edýär. Şeýle-de bolsa, ýylyň dowamynda bu mazmunyň talaplaryndan galan mugallym üçin belli bir kynçylyk döredýär. Şahadatnama taýýarlanylanda, bu meselelere aýratyn üns bermezlik, zerur okuwlary we seminarlary geçirmezlik mugallymlaryň has gowy netijeleri görkezmeginiň öňüni aldy. " Şahadatnamadan ozal mugallymlaryň IKT endiklerini barlamak we ösdürmek üçin çäreler görülmedi: "60 ýaşdan uly mugallymlaryň sertifikat işine meýletin gatnaşmagy Zähmet kodeksiniň 16-njy maddasynyň 1-nji bölüminiň talaplaryna ters gelýär. Zähmet gatnaşyklarynda diskriminasiýa, şol sanda ýaş diskriminasiýasyna ýol berilmeýär Mundan başga-da, bu çemeleşme, agzalan ýaş toparynyň mugallymlarynyň hünär derejesini, bilimlerini we başarnyklaryny bilkastlaýyn kemsitmek meýliniň roluny oýnaýar. Şu we beýleki sebäplere görä, 60 ýaşdan uly mugallymlar we müňlerçe kärdeşleri çynlakaý nägilelik bildirdiler Nägilelik bilen ýüze çykýan indiki mesele, soňky 3 ýylda mugallymlary işe almak bäsleşigi esasynda hakyna tutulanlary sertifikatdan boşatmagyň tertibi. Sebäbi bu döwürde işe alynýan mugallymlaryň köpüsi mugallymlary sertifikatlaşdyrmakdan aýrylýar we aýlyklaryny ýokarlandyrmak mümkinçiligini ýitirýär Mugallymlary sertifikatlaşdyrmak işine çenli mugallymlaryň IKT ukyplaryny barlamak we bu ugurda başarnyklaryny ýokarlandyrmak üçin zerur çäreler görülmedi. Bu faktor esasanam orta we uly ýaşly toparlara degişli mugallymlar üçin goşmaça kynçylyklar we psihologiki stres döretdi. Synag synag döwründe IKT meselesi bolan mugallymlara kömek edýän meýletin guramalaryň agzalary bar bolsa-da, ekzamenleri elektron görnüşde guramak mugallymlara zerur maglumatlary bermegi zerur etdi. Şeýle-de bolsa, bu ugurda hiç hili işiň edilmändigi, prosesiň guralyşynda käbir nägileligiň döremegine sebäp boldy Şahadatnama işine gatnaşan mugallymlaryň şu wagta çenli esasy aladasy, kär, usulyýet ýa-da söhbetdeşlik tapgyrlary bolsun, okuwdan ozal ýeterlik okuwyň we seminaryň bolmazlygydy Psihologiki taýýarlygyň ýoklugy synaglaryň netijelerine ýaramaz täsir etdi: "Sertifikasiýa işinde käbir mugallymlar üçin ýene bir kynçylykly mesele, hünär we usuly taýdan uzak wagtlap işlemezligi we pedagogiki işleri wagtynda özlerini kämilleşdirmezligi. Bu bolsa öz gezeginde diňe şol mugallymlaryň özüne bolan ynamyny peseldip, psihologiki basyş, tolgunma we dartgynlylyk döretdi. Psihologiki taýýarlygyň ýoklugy we synag synaglarynda mugallymlaryň taýýarlygynyň ýoklugy olaryň netijelerinde çynlakaý öz beýanyny tapdy Mekdepde işleýän direktorlaryň we orunbasarlaryň sertifikat işine gatnaşmazlygy ... Dünýä tejribesinde pedagogiki ýolbaşçylar hem baha bermäge gatnaşýar we degişli şahadatnamalar bilen baha berilýär. Bu olary pedagogiki topardan aýyrmaýar, şeýle hem olaryň hünär ukybyna we hünär derejesine baha berýär. "