Samuraý uly oýna gaýdyp geldi - Hytaý näme üçin alada edýär?

Primeaponiýanyň premýer-ministri Sanae Takaçi geň galdyryjy kararlary we gödek sözleri bilen dünýäni geň galdyrýar. 2025-nji ýylyň oktýabr aýyndan başlap Japanaponiýanyň ilkinji zenan premýer-ministri hökmünde taryh açjak Takaçi, berk syýasy ugry we konserwatiw garaýyşlary üçin saýlanýar Goňşulary gorkuzýan "demir aýal" "Demir aýal" statusyny aklaýar. Takaiçiniň bu lakam bilen atlandyrylmagynyň esasy sebäbi, Angliýanyň öňki premýer-ministri Margaret Tetçeri görelde almagy we dolandyryş usulyndan ylham alandygyny birnäçe gezek aýtmakdyr. Esasanam Hytaýa garşy barlyşyksyz tutumy, milli goranyş meselelerinde tutanýerliligi we aşa konserwatiw jemgyýetçilik garaýyşlary bilen tanalýan Sanae, Ikinji jahan urşundan bäri ilkinji gezek Japanaponiýanyň öldüriji ýarag eksport etmegi baradaky gadaganlygyny ýatyrmagy başardy. Premýer-ministr bu ädimiň ýurduň goranyş pudagyny berkitmäge we ýaranlar bilen howpsuzlyk hyzmatdaşlygyny çuňlaşdyrmaga gönükdirilendigini aýtdy. Japanaponiýa eýýäm Awstraliýa bilen milliardlarça dollarlyk üç sany dolandyrylýan raketa frigasyny satmak barada ylalaşdy. Awstraliýadan başga-da Täze Zelandiýa, Indoneziýa we Wýetnam ýaly ýurtlaryň Japaneseaponiýada öndürilen harby enjamlar bilen gyzyklanýandyklary bellendi Täze düzgünleriň mümkin ulanylyşy barada Takaçi ätiýaçlyk şaýlaryny we beýleki bölekleri hyzmatdaş ýurtlar bilen alyş-çalyş etmegi agzady. Söweşjeň ýaraglaryň Tokio bilen şertnama baglaşan ýurtlara berilmegine garaşylýar. Currentlyaponiýanyň häzirki wagtda 17 ýurt: ABŞ, Angliýa, Awstraliýa, Hindistan, Filippinler, Fransiýa, Germaniýa, Malaýziýa, Italiýa, Indoneziýa, Wýetnam, Taýland, Şwesiýa, Singapur, BAE, Mongoliýa we Bangladeş bilen şertnamalary bar Bu ädim, çalt ösýän dünýä ýarag bazarynda aýak basmak üçin Japanaponiýanyň parahatçylyk pozisiýasyndan ep-esli uzaklaşmagy aňladýar. Bu karar “Mitsubishi” we “Kawasaki” ýaly agyr senagat kompaniýalaryna ABŞ, Beýik Britaniýa we Günorta-Gündogar Aziýa ýurtlaryna raketa, uçar we gämi esasy üpjün edijisi bolmaga mümkinçilik berýär. Bu taryhy karar goňşy ýurtlarda uly alada döretdi 80 ýyllyk pasifizmiň soňy 7aponiýanyň goranyş pozisiýasy 1947-nji ýylda Ikinji jahan urşundan soňky konstitusiýasyna girizildi. Uruşdan soň Tokio halkara dawalarynyň çözgüdi hökmünde uruşdan ýüz öwürdi we uruş mümkinçiligini asla saklamajakdygyny aýtdy. Netijede, pasifizm 80 ýyl töweregi wagt bäri ýapon şahsyýetiniň bir bölegine öwrüldi. Emma soňky ýyllarda bu pikirleniş usuly kem-kemden üýtgäp başlady. Ilki bilen, 2014-nji ýylda premýer-ministr Şinzo Abe Japanaponiýa ýaranlary bilen ýarag gurmaga mümkinçilik döredip, goranyş pudagyna täze bazarlara we tehnologiýalara mümkinçilik döredip, ähli harby satuwlara gadagan gadagançylygy ýeňilleşdirdi. 2023-nji ýylda Abe-den öňki Fumio Kişi Ikinji jahan urşundan bäri ilkinji gezek taýýar öldüriji ýaraglaryň eksport edilmegine rugsat bermek üçin ýene bir ädim ätdi. Takaçi has öňe gitdi we pasifist konstitusiýanyň täzeden seredilmegini goldady. Teklip edilýän üýtgeşmeleri aýtmasa-da, köpler olaryň uruşdan ýüz öwürýän 9-njy madda bilen baglanyşykly boljakdygyna ynanýarlar Takaiçiniň tarapdarlary Chinaaponiýa Hytaý, Russiýa we Demirgazyk Koreýa bilen gurşalan ýurt hökmünde täze hakykata duçar bolmaly diýýärler. Tankytçylar Japanaponiýanyň urşa ukyply ýurda öwrülmeginden howatyr edýärler. Olaryň pikiriçe, Takaiçiniň konstitusiýa özgertmeleri baradaky pozisiýasy Japanaponiýanyň harby konfliktlere goşulyp biljekdigini aňladyp biler Hytaý kabul edilen kararlardan alada galýar Japanaponiýanyň bu ädimi sebitde dartgynlylygyň ýokarlanýan döwrüne gabat gelýär. Premýer-ministr, 80 ýyldan gowrak wagt bäri parahatçylykly ýurt hökmünde alyp barýan ýollaryny we esasy ýörelgelerini goldamak borjunda hiç hili üýtgeşmäniň ýokdugyny aýtdy. Ministrler Kabinetiniň sekretary Minoru Kihara brifingde bu ädimiň "Japanaponiýanyň howpsuzlygyny goramaga we sebitde parahatçylyga we durnuklylyga goşant goşmaga gönükdirilendigini" aýtdy Hytaý Japanaponiýanyň "biperwaý harbylaşdyrylmagy" meselesine "çynlakaý alada bildirdi". Pekiniň Daşary işler ministrliginiň wekili Hytaýyň aşa hüşgär boljakdygyny we bu ädimine düýbünden garşy boljakdygyny aýtdy Armsarag eksportynyň täze düzgünleri Japanaponiýanyň Goranyş Güýçleriniň ABŞ we Filippinler bilen her ýyl geçiriljek harby oýunlara gatnaşýandygy sebäpli yglan edildi. Gamesaponiýa bu oýunlara ilkinji gezek synçy hökmünde däl-de, söweşiji hökmünde gatnaşýar. Hytaý sebitdäki bölünişikleri çuňlaşdyrjakdygyny aýdyp, türgenleşiklere garşy çykdy yglan edildi Dünýädäki iň güýçli ýedinji goşun Fireaponiýanyň Goranyş Güýçleri (JSDF), Global Firepower 2026 reýtingine görä dünýäde iň güýçli ýedinji, ýadro ýaraglary boýunça fransuz goşunyndan diňe bir ýerde durýar. Iňlis güýçleri sekizinji ýerde ýadro ýaragynyň bardygyna garamazdan ýaponlardan yza galýarlar. JSDF 250,000-e çenli esger we deňizçi, 700-den gowrak tank, 600-den gowrak pyýada söweş ulaglary we beýleki sowutly ulaglar, 1000-den gowrak uçar (ýaragly güýçleriň ähli bölümlerinden) we ýüz töweregi dikuçary öz içine alýar Şeýlelik bilen, Ikinji jahan urşundan bäri ilkinji gezek "samuraýlar" garaşsyz harby güýç hökmünde uly oýna gaýdyp geldi. ("Kaspi" gazet) Ysraýylda güýçli partlama boldy Pentagonyň golaýynda "Pitsa indeksi" artdy - ABŞ näme taýynlaýar? ABŞ bu ýurda goşun iberýär Tel Awiwde ýüzlerçe adam durdy Yragyň Hormuz bogazyndan nebit eksporty birden azaldy Londonda geçirilen protest çäresi - 31 adam tussag edildi Azerbaýjan bu ýurda 12 oçko berdi Leýla Guliýewanyň 16 ýaşly gyzy - FOTO Ronaldonyň topary Çempionlar ligasynda ýeňiş gazanyp bilmedi Şu günki goroskop - Bu ähli buzlary eredip biler Nazilanyň gelni hakda näme diýendigini görüň "Ovewrowideniýe-2026" -yň finaly başlandy - DURMUŞ Meşhur aktýoryň gyz dosty, eşikde surata düşdi - FOTO "Ovewrowideniýe-2026" - finalda 25 ýurt bäsleşer