Doganlykdan strategiki hyzmatdaşlyga: Şuşa Jarnamasynyň ykdysady netijeleri - SÖ .GI

2021-nji ýylyň 15-nji iýunynda Azerbaýjanyň medeni paýtagty Şuşada gol çekilen "Azerbaýjan Respublikasy bilen Türkiýe Respublikasynyň arasyndaky bileleşik gatnaşyklary baradaky Şuşa jarnamasy" iki dogan döwletiň arasyndaky gatnaşyklaryň taryhynda täze tapgyryň başlangyjy boldy. Azerbaýjanyň prezidenti Ylham Alyýew we Türkiýäniň prezidenti Rejep Taýyp Erdogan tarapyndan gol çekilen bu resminama diňe bir syýasy we harby hyzmatdaşlygyň däl, eýsem ykdysady integrasiýa, sebitleýin ösüş we täze geo-ykdysady hakykatlaryň kanuny-syýasy esasyny emele getirdi. Prezident Ylham Alyýewiň belleýşi ýaly, Şuşa Jarnamasy taryhy köklere esaslanýar, Mustafa Kemal Atatürkiň "Azerbaýjanyň şatlygy biziň şatlygymyz, gynanjymyz biziň gynanjymyz" we Milli lider Heýdar Aliýewiň "Bir millet, iki döwlet" ýörelgesi Milli Mejlisiň agzasy Tahyr Mirkişili bu pikirleri AZERTAC-a beren beýanatynda aýtdy Onuň sözlerine görä, bu resminama diňe bir döwletara gatnaşyklaryň däl, eýsem umumy taryhy, milli bähbitlere we geljekdäki ösüş strategiýasyna esaslanýan bileleşigiň beýanydyr "Şuşa jarnamasyna köplenç harby we syýasy nukdaýnazardan baha berilse-de, resminamanyň iň möhüm ugurlaryndan biri ykdysady hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrmak we sebitleýin integrasiýany çaltlaşdyrmakdyr. Bileleşik gatnaşyklarynyň kanuny esaslary iki ýurduň arasynda maýa goýum akymlarynyň köpelmegi, täze ykdysady taslamalaryň durmuşa geçirilmegi we söwda gatnaşyklarynyň giňelmegi üçin möhüm ähmiýete eýe. Azerbaýjan we Türkiýe. turbageçiriji, Baku-Tbilisi-Kars demir ýoly ýaly asewraziýanyň energiýa we transport kartasyny üýtgeden başlangyçlaryň arasynda. Şuşa jarnamasy 44 günlük söweşden soň täze taslamalaryň durmuşa geçirilmegine kömek edýär halkara söwdasynyň tizlenmegine goşant goşar Azerbaýjan bilen Türkiýäniň bilelikdäki başlangyçlary asewraziýa giňişliginde täze ykdysady merkezleri döretmäge hyzmat eder, Şuşa Deklarasiýasynyň möhüm düzgünlerinden biri, özara maýa goýumlaryny ösdürmekdir Tahyr Mirkişili bu maýa goýumlarynyň energiýa, senagat, logistika, oba hojalygy, gurluşyk we hyzmat pudaklarynda täze mümkinçilikler döredýändigini belläp geçdi: "Özara maýa akymlary ykdysadyýeti diwersifikasiýa etmäge, täze iş ýerlerini döretmäge we sebitdäki bäsdeşlik ukybyny ýokarlandyrmaga hyzmat edýär. Şuşa jarnamasy milli ykdysadyýetleriň eksport potensialyny ýokarlandyrmak, söwda dolanyşygyny giňeltmek we ykdysady howpsuzlygy güýçlendirmek meselesinde-de möhüm ähmiýete eýe. Türk kompaniýalarynyň basyp alnan ýerleri dikeltmek işine işjeň gatnaşmagy Şuşa Jarnamasynyň amaly taýdan ulanylmagydyr. Netijeleriň biri. Garabagda ýollaryň, tunelleriň we peýdaly ulgamlaryň gurluşygy Şuşanyň we onuň töweregindäki sebitleriň syýahatçylyk potensialynyň hakyky görkezijisidir. Geljekde täze maýa goýumlaryny çekmek we hyzmat pudagyny giňeltmek Şuşanyň esasy şertlerinden biridir Jarnamada goranmak pudagynda hyzmatdaşlygyň aýratyn ýeri şu hakykatdan gelip çykýar. Goranmak senagaty, harby tehnologiýalary ösdürmek we howpsuzlyk mehanizmlerini güýçlendirmek babatynda Azerbaýjan bilen Türkiýäniň arasyndaky hyzmatdaşlyk sebitde durnuklylyga hyzmat edýär. Durnuklyk, öz gezeginde, daşary ýurt maýadarlary üçin amatly gurşaw döredýär, uzak möhletli ykdysady taslamalary durmuşa geçirmek üçin şert döredýär we işewürlik töwekgelçiligini azaldýar. Şuşa jarnamasy diňe ikitaraplaýyn resminama däl. Bu resminama, türk dünýäsinde integrasiýa proseslerini çaltlaşdyrýan, sebitleýin hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrýan we täze ykdysady platformalaryň döremegine itergi berýän strategiki ýol kartasydyr. Azerbaýjan bilen Türkiýäniň utgaşdyrylan daşary syýasaty, özara goldaw we halkara guramalaryň bilelikdäki başlangyçlary iki ýurduň dünýä abraýyny ýokarlandyrýar. Hususan-da, Türk döwletleri guramasynyň ösüşi, Orta koridor taslamasynyň giňelmegi we energiýa howpsuzlygy pudagyndaky hyzmatdaşlyk Şuşa jarnamasynyň halkara ähmiýetini ýokarlandyrýar. Şuşa jarnamasynyň Azerbaýjan-Türkiýe gatnaşyklarynyň iň ýokary derejesini görkezýän taryhy resminama, şeýle hem täze geo-ykdysady hakykatlaryň esasyny düzýän strategiki platforma bolandygyna ynanýaryn. Bu resminama, iki dogan ýurduň syýasy erkiniň, ykdysady gyzyklanmalarynyň we umumy garaýşynyň beýanydyr. Soýuzdaşlyk gatnaşyklarynyň çuňlaşmagy, ulag we energiýa taslamalarynyň giňelmegi, özara maýa goýumlarynyň köpelmegi, Garabagy dikeltmek we türk dünýäsini birleşdirmek ugrundaky ädimler Şuşa Jarnamasynyň diňe şu günüň däl, eýsem geljek onýyllygyň ösüş meýilnamasyny kesgitleýän möhüm strategiki resminamadygyny görkezýär. Azerbaýjanyň we Türkiýäniň ykdysady kuwwatynyň utgaşmagy sebitdäki parahatçylygyň, durnuklylygyň we durnukly ösüşiň iň möhüm kepilliklerinden biri bolmagynda galýar 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir