Simleriň üsti bilen süzülýän duýgular - aýdymçy Aýsu Sadygowa bilen söhbetdeşlik
"Kanun daşardan owadan görünse-de, dolandyrmak kyn gural" Onlarça setir, ýüzlerçe äheň we ýerine ýetirijiniň barmaklary bilen janlanýan tutuş dünýä dünýäsi ... Saz gurallarynyň hersiniň özüne mahsus aýratynlygy bar: käbiri güýçliligi, käbiri gowşaklygy we käbiri çylşyrymlylygy bilen tapawutlanýar

"Kanun daşardan owadan görünse-de, dolandyrmak kyn gural" Onlarça setir, ýüzlerçe äheň we ýerine ýetirijiniň barmaklary bilen janlanýan tutuş dünýä dünýäsi ... Saz gurallarynyň hersiniň özüne mahsus aýratynlygy bar: käbiri güýçliligi, käbiri gowşaklygy we käbiri çylşyrymlylygy bilen tapawutlanýar. Kanun saz guraly, bu aýratynlyklary birleşdirýän seýrek gurallaryň biridir. Bu baý gural ýerine ýetirijiden diňe bir tehniki başarnyklary däl, eýsem ýokary takyklygy, sabyrlylygy we çuňňur ussatlygy talap edýär. Dürli sesler we çylşyrymly oýnamak usullary bilen tapawutlanýan kanun, ökde sazandalaryň elinde söz bilen beýan etmek kyn bolan duýgularyň diline öwrülýär Azerbaýjan aýdym-saz medeniýetiniň möhüm häsiýetlerinden biri bolan Kanan, täze nesliň çykyşynda ýaşaýar, ösýär we dürli öwüşginlere eýe bolýar. Şeýlelik bilen, kanun ýerine ýetirijiniň çeper ýolunyň aňyrsynda nähili agyr iş bar? Sahnada sanlyja minutda eşidilip bilinjek saz döretmek üçin näçe ýyllyk tejribe we taýýarlyk gerek? AZERTAC-nyň habarçysy bu soraglar barada halkara ýaryşlarynyň baýragynyň eýesi Aýzer Sadygowa, Azerbaýjan milli konserwatoriýasynyň Instrumental mugham bölüminiň mugallymy, tanymal aýdymçy Aýsu Sadigowa bilen söhbetdeş boldy Sazandanyň sungata gelmeginde maşgala faktory hemişe möhüm rol oýnaýar. Söhbetdeşimiz maşgala gurşawyndan, esasanam ejesiniň uly goldawyndan başlady. Şeýle-de bolsa, Aýsu hanym içerki hyjuw bilim we ussatlyk sapaklary bilen birleşdirilmese hünär ussatlygyny gazanmagyň mümkin däldigini nygtaýar. Professional bilim gurşawy we mugallymlarynyň roly ýerine ýetiriji hökmünde kämillik döwründe aýgytlydy Häzirki wagtda ýaş sazanda özüni ilkinji nobatda tälim alan mugallymlaryna bergili ýerine ýetiriji hasaplaýar. Öwrenen aýdym-saz mekdebinde sungatyň syrlaryny özüne ornaşdyran we ýerine ýetiriji hökmünde kemala gelmeginde möhüm rol oýnan agagut Mammadowa durmuşynda ýatdan çykmajak yz galdyrdy: "Men Asaf Zeynalli aýdym-saz kollejinde ýa-da Azerbaýjan milli konserwatoriýasynda agagutyň synpynda öwrenişdim Onuň sözlerine görä, tanymal sazanda Malik Mansurow okuw ýyllarynda mugam dünýäsine has çuňňur düşünmekde we bu baý mirasyň çylşyrymlylyklaryny özleşdirmekde uly paý alypdyr. Aýsu Sadigowa bu döwri hünär taýdan emele gelmek we döredijilik taýdan iň möhüm tapgyrlaryň biri hökmünde baha berýär Suratkeşiň pikiriçe, kanun daşardan näçe owadan görünse-de, aslynda fiziki taýdan agyr we gurallara gözegçilik etmek kyn. Trapezoidal agaç gutyda çyzylan onlarça setir we her notanyň nokadyny sazlaýan ýörite berkitmeler ýerine ýetirijiniň matematiki takyklygyny we çeýeligini talap edýär Sahna we janly çykyş her sazanda dürli duýgulary aňladýar. Aýsu hanym üçin çykyş wagtynda barmaklarynyň setirlere degen ilkinji pursaty düýbünden başga dünýä. Bir seretseň, sahnada diňe ýerine ýetiriji we saz guralyny görmek bolýar, aslynda onuň bilen kanunyň arasynda çuňňur, sözsiz gepleşik döredilýär. Bu näzik setirlerden akýan saz ýerine ýetirijiniň içki dünýäsiniň ajaýyp görnüşine öwrülýär. Perhapshtimal, repertuaryny saýlanda elmydama uly duýgurlygy görkezýänligi üçindir. Milli mirasymyz, ajaýyp mugamlar we nusgawy kompozisiýalar onuň ýerine ýetirişinde esasy rol oýnaýandygyna garamazdan, ýaş ýerine ýetiriji hökmünde häzirki zaman kompozitorlarynyň eserlerine we dürli synaglara elmydama açykdyr Aýsu Sadygowa aýdymçynyň ilkinji seredişinde çeperçilik ýolunyň sahnada birnäçe minutlyk çykyş ýaly ýönekeý effekt berýändigine garamazdan, aslynda bu pursatlaryň aňyrsynda köp ýyllap zähmet çekmegiň, üznüksiz taýýarlygyň we uly sabyrlylygyň bardygyny belleýär. Her sazyň erkin we duýgur bolmagy üçin ýerine ýetiriji her gün birnäçe sagat tehniki maşklary geçirýär, dürli etudlarda işleýär we repertuaryny yzygiderli giňeldýär "Kanun oýnamak diňe bellikleri dogry aýtmak bilen çäklenmän, guralyň ajaýyp dinamikasyny duýmagy aňladýar. Her setir başga bir äheň döredýänligi sebäpli, ýerine ýetiriji barmak tehnikasyny hem-de sag we çep elleri kämil derejä ýetirmeli. Bu köp ýyllyk tejribe talap edýär. Şonuň üçin sahnada birnäçe minut dowam edýän spektaklyň aňyrsynda, 5-10 ýyl taýýarlyk gerek, ýa-da bu ussatlygy, ýerine ýetirijiligini görkezýär. bu zähmetiň miweleri tomaşaçylara "-diýdi Onuň sözlerine görä, hukuk goraýjy işgär üçin iň köp kyn nokatlaryň biri spektaklyň emosional tarapydyr. Sebäbi bu guralda duýgynyň geçirilmegi tehniki dogrylyk ýaly möhümdir. .Erine ýetiriji diňe bir eseri ýerine ýetirmek bilen kanagatlanmaly däl, ony ýaşamaly we diňleýjä geçirmeli. Bu ussatlyk wagtyň geçmegi bilen emele gelýär we her täze sahna tejribesi bilen çuňlaşdyrylýar Simunyň simfoniki ýa-da halk gurallary orkestri bilen ýeke-täk çykyşy sahnada özboluşly sazlaşyk döredýär. Kanunyň hrustal sesini onlarça guraldan çykarmak aýratyn ussatlygy talap edýär. Dirijor bilen ýerine ýetirijiniň arasyndaky göze görünmeýän energiýa barada Aýsu Sadygowa: "Birek-birege seredip, şol bir ritmi duýmak we dem ýaly sahnada hereket etmek birek-birege düşünýär" -diýdi Aýsu Sadygowa, azerbaýjan halk aýdymlarynyň uly aksentdigini aýdýar. Onuň sözlerine görä, halk aýdym-sazlary nirede çalynsa-da, uly gyzyklanma we haýranlyk bilen diňleýär, bu sazda milli ruhy we çuňňur duýgy duýgusyny duýýar Hukuk ýerine ýetiriji hökmünde bu guraly diňe bir ýurtda däl, eýsem halkara sahnalarynda-da görkezýär. Dürli ýurtlarda geçirilen konsertlerde we ýaryşlarda çykyş edip, azerbaýjan aýdym-sazyny, esasanam han ýerine ýetiriş däbini ösdürmäge aýratyn üns berýär. Onuň çykyşlary milli aýdym-sazyň baýlygyny görkezmekde we bu guralyň mümkinçiliklerini dürli tomaşaçylara ýetirmekde-de möhüm rol oýnaýar Aýsu Sadigowanyň pikiriçe, kanun diňe bir saz guraly däl, eýsem medeniýetiň daşaýjysydyr we her bir çykyş bu mirasy dowam etdirmegi we geljek nesillere geçirmegi aňladýar Mugallym hökmünde ýerine ýetiriji ýaşlaryň milli saz gurallaryna, esasanam kan çalmaga bolan gyzyklanmasyna ýokary baha berýär. Onuň pikiriçe, konserwatoriýa zallarynda bu guraly öwrenmäge synanyşýan talyplaryň sanynyň köpelmegi milli aýdym-saz däpleriniň dowamlylygy taýdan gaty möhümdir. Sungatyň geljegine bolan ynamyň ýaşlaryň höwesini görüp güýçlenýändigini aýdýar Onda, Aýsu Sadigowanyň aýdym-sazda we durmuşda gazanmak üçin iň uly arzuwy näme? Onuň beren jogaby ýönekeý we manyly: "Azerbaýjanyň kanun ýerine ýetiriş mekdebini dünýäniň iň ajaýyp sahnalarynda dogry görkezmek, halkara tomaşaçylaryna bu guralyň näzik sesini gowy görmek we arassa, hünärli we abraýly çeper mirasy geljek nesillere geçirmek." 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir
