Prezident Ylham Alyýew "Euronews" telewideniýesine interwýu berdi

Azerbaýjan Respublikasynyň prezidenti Ylham Alyýew 18-nji maýda "Euronews" telewideniýesine interwýu berdi Habarçy: Jenap Prezident, hemişe bolşy ýaly, sizi ýene-de görenimize örän şat. 182 ýurtdan 40 müňden gowrak gatnaşyjy. Bu, Azerbaýjanda COP29-dan soň geçirilen ikinji uly çäre. WUF13-ni kabul etmek, Azerbaýjanyň durnukly şäher ösüşiniň geljegini emele getirmekde halkara roluna nähili goşant goşýar? Prezident Ylham Alyýew: Elbetde, WUF13-ni kabul etmek biziň üçin uly hormat. Bu ýerde 182 ýurt wekilçilik edýär. Bu, Azerbaýjana görkezilen hormatyň aýdyň mysalydyr. Meniň bilşime görä, gatnaşyjylaryň sany rekord derejä ýetdi. Bu, mowzugyň näderejede möhümdigini we kabul edýän ýurduň giň halkara gatnaşyklarynyň bardygyny görkezýär Elbetde, bu forum diňleýjilere we halkara jemgyýetçiligine şu wagta çenli edilen işler, geljekdäki meýilnamalarymyz we şol bir wagtyň özünde hyzmatdaşlarymyzyň tejribesinden peýdalanmak üçin mümkinçilikdir. Gatnaşmagyň derejesi sebäpli, döwlet we hökümet baştutanlarynyň sany şäher gurluşyk meseleleriniň häzirki dünýä liderleriniň köpüsiniň üns berýän mowzuklaryndan biridigini görkezýär. Çykyşymda belläp geçişim ýaly, taryhy we binagärlik mirasyny gorap saklamak we şäherleri döwrebaplaşdyrmak biri-birine laýyk bolmalydyr Habarçy: Azerbaýjanyň Garabagda we Gündogar Zangezurda “akylly şäher” we ýaşyl energiýa taslamalaryny hödürländigi düşnüklidir. Bu ýerler konfliktden soňky döwürde täzeden guruldy. Siziň pikiriňizçe bu taslamalar global şäher innowasiýalaryna nähili goşant goşup biler? Başga adamlaryň tejribelerinden peýdalanmak hakda gürleşdiňiz, onsoň olar sizden näme öwrenip bilerler? Prezident Ylham Alyýew: Meniň pikirimçe, şu wagta çenli şäherleri we obalary noldan gurmakda deňi-taýy bolmadyk tejribe döretdik. Gynansagam, basyp alnan ýerleriň uly göwrümli weýran bolmagy bizi muny etmäge mejbur etdi. Tapgyrlaýyn çemeleşmegiň we käbir ýagdaýlarda paralel ösüşiň netijesinde bäş ýylda 85 000 adamyň öz topraklaryna dolanmagyny üpjün etdik Ilki bilen elektrik meselesi çözüldi. Häzirki wagta çenli 307 megawat gidroelektrik ulanylmaga berildi we häzirki wagtda 340 megawat gün energiýasy taslamasy gurulýar. Bu göwrüm diňe Garabag we Gündogar Zangezur üçin däl, eýsem has giň sebitler üçin hem ýeterlik bolar. Mundan başga-da, elektrik ulgamynyň ýurduň umumy energiýa ulgamy bilen integrasiýasy üpjün edildi. Jemi uzynlygy 75 kilometre barabar 70 kilometr tunel eýýäm ulanylmaga berildi, 500 köprüden 435-si eýýäm guruldy Demir ýollary, mekdepler, hassahanalar - bu işleriň hemmesi paralel ýerine ýetirilýär. Gurluşygyň ilkinji ýyllarynda infrastrukturany döretmäge esasy maýa goýduk. Häzirki wagtda esasy maýa goýumlarymyz ýaşaýyş ýerleriniň gurluşygyna gönükdirilendir - şäherleriň baş meýilnamalaryna, “Akylly şäher” we “Akylly oba” düşünjelerine laýyklykda taslamalar durmuşa geçirilýär. Her oba üçin meýilnamalar durmuşa geçirilýär. Şeýlelik bilen, tejribämiz şuňa meňzeş kynçylyklara duçar bolan ýurtlar üçin täzeden gurmak üçin mysal bolup biler diýip pikir edýärin Habarçy: theagny, dünýäniň beýleki ýurtlary üçin görelde bolup biler, bu gowy zat. Häzirki wagtda Azerbaýjan Europeewropanyň energiýa howpsuzlygyna möhüm goşant goşýan ýurtlaryň birine öwrüldi. Europeewropanyň energiýa çeşmelerini diwersifikasiýa edýän döwürde Azerbaýjanyň ösüşine nähili garaýarsyňyz? Prezident Ylham Alyýew: Europeewropa bilen energiýa pudagynda hyzmatdaşlygy birnäçe wagt ozal başladyk. Esasanam 2020-nji ýyldan soň - Günorta gaz koridorynyň işe girizilmegi bilen bu proses çaltlaşdy. Häzirki wagtda tebigy koridor arkaly 16 ýurda eksport edilýär. Turbageçirijiler arkaly gaz iberýän ýurtlarymyzyň sany boýunça dünýäde birinji. Bu san artýar. Unionewropa Bileleşiginiň 10 agza döwleti biziň müşderilerimizdir. Umuman alanyňda, Europeanewropa ýurtlarynyň 12-si Azerbaýjandan gaz satyn alýar. Countriesurtlaryň sany barha artýar. Biziň bilen hyzmatdaşlyga başlamak isleýän ýurtlaryň islegleriniň sany hem artýar Bagtymyza, turbageçiriji infrastrukturasy we önümçilik boýunça öý işimizi wagtynda ýerine ýetirdik. Häzirki wagtda önümçilik derejesi ýokarlanýar. Soonakyn wagtda, ähtimal indiki aýyň başynda, täze ýatakdan gaz çykarylyşynyň başlanjakdygy barada habar bereris. Bu ýerde özara bähbitlere esaslanýan hyzmatdaşlyk bar. Bize premium bazar gerek, bu Europeewropa. Azerbaýjan ýaly alternatiw üpjünçilik çeşmesine Europeewropa zerur. Şeýlelik bilen biz tagallalarymyza we Europeanewropa Komissiýasy bilen köp gatnaşdyk netijeli hyzmatdaşlygy ýola goýduk Habarçy: Sag boluň. Sebitde we daşarda diplomatiýanyň we durnuklylygyň işjeň goldawçysy bolduňyz. Häzirki wagtda Hormuz krizisi sebit we dünýä ykdysadyýetine täsir edýär. Azerbaýjan bu ýagdaýa nähili çemeleşýär we ony ýeňip geçýär? Prezident Ylham Alyýew: Üpjünçilik zynjyrynyň nukdaýnazaryndan bu krizis bize çynlakaý täsir etmeýär. Sebäbi energiýa üpjünçiligi we ugurlary diwersifikasiýa etmek syýasaty häzirki döwürde biziň üçin möhüm däl. Bu syýasat köp ýyl bäri durmuşa geçirilýär we hyzmatdaşlarymyz, şeýle hem goňşy ýurtlar bilen bilelikde nebit, gaz, elektrik we ulag aragatnaşygy üçin köp ugurly üpjünçilik ulgamyny döretmegi başardyk Elbetde, Eastakyn Gündogardaky wakalar belli bir derejede hemmelere täsir edýär. Käbir adamlar nebitiň bahasynyň ýokary bolmagy peýdaly bolup biler diýip pikir edip bilerler. Hawa, şeýle. Emma şol bir wagtyň özünde, nebit gorlaryna baý ýurtlaryň köpüsi öz serişdelerini obligasiýa goýýar, köpüsi bolsa bir stockalara maýa goýýar. Şeýle üýtgewsizlik ýüze çykanda bir stockalar pese gaçýar. Netijede, ýokary nebit bahalaryndan belli bir girdeji alsak-da, bazara maýa goýumlarymyzy ýitirýäris. Şonuň üçin bu hemmelere täsir edýär Ownöne öz energiýa taslamalarymyz barada aýdanymyzda, biz howpsuz ýagdaýda. Siziň belläp geçişiňiz ýaly, biz elmydama diplomatiýanyň tarapdary. Diplomatiýa bolmasa, çeşmelerimizi bazara çykaryp bilmezdik. Sebäbi munuň üçin beýleki ýurtlaryň çäginden geçmeli, goňşulary we goňşulary bilen gowy gatnaşyk gurmaly, köptaraplaýyn hyzmatdaşlygyň görnüşini döretmeli, öndürijiler, üstaşyr ýurtlar we sarp edijiler arasynda ýeňiş gazanmak ýagdaýy döretmek, her kim düzgünlere eýerip girdeji gazanar Bu meselede, Azerbaýjanyň tejribesi peýdaly bolup biler diýip pikir edýärin. Iru-giç boljak krizis çözülenden soň täze bir ýagdaý ýüze çykar. Köp ýurtlar energiýa syýasatlaryny we energiýa üpjünçiliginiň usullaryny täzeden gözden geçirerler. Azerbaýjanyň geografiýasy we elýeterli çeşmeler häzirki döwründäkiden has köp isleg bildirýän bolsa gerek Habarçy: Jenap Prezident, siziň bilen gürleşmek hemişe hoşal Prezident Ylham Alyýew: Sag boluň. Azerbaýjanda sizi ýene bir gezek görenime begenýärin Habarçy: Yza gaýdyp gelmek elmydama gowy. Söhbetdeşlik üçin sag boluň Prezident Ylham Alyýew "Euronews" telewideniýesine interwýu berdi Ulanylanda saýtdaky materiallara ýüzlenmek möhümdir. Web sahypalarynda maglumat ulanylanda, giperlink bilen salgylanmak hökmanydyr