Özbegistanyň, Russiýanyň prezidentleri Özbegistanda atom elektrik stansiýasynyň gurluşygyna başladylar

Integrirlenen ýadro elektrik stansiýasynyň ilkinji elektrik bölüminiň gurluşygyna başlamak dabarasy 4-nji iýunda Jizzakh sebitiniň Fariş etrabynda geçirildi Dabara Özbegistandaky gurluşyk meýdançasyny Russiýanyň Sankt-Peterburg bilen birleşdirýän telekonferensiýa görnüşinde geçirildi, şol ýerde Özbegistanyň prezidenti Şawkat Mirziýow we Russiýanyň prezidenti Wladimir Putin gurluşygyň başlamagyna rugsat berdi Uzatom gullugynyň metbugat gullugy Gazeta beren habaryna görä, geljekki stansiýanyň ýerleşýän ýerinde desganyň gurluşygynyň resmi taýdan başlanandygyny alamatlandyrýan “ilkinji betonyň” simwoliki guýulmagy amala aşyryldy Prezident Mirziýoýew, prezident Putine we Halkara Atom Energiýasy Guramasynyň (IAEA) müdiri Rafael Grossi taslamanyň durmuşa geçirilmegine şahsy goldawy we ünsi üçin minnetdarlyk bildirdi. Gazetada mahabat Bilelikdäki işleri we ýokary hünär ussatlygy üçin ýurtda ilkinji ýadro desgasynyň döredilmegine gatnaşan Özbegistanyň we Russiýanyň hünärmenlerine aýratyn minnetdarlyk bildirdi Prezident, taslamanyň durmuşa geçirilmeginiň “Özbegistanyň tehnologiki, senagat we ylmy ösüşinde täze bir tapgyra, täze senagatyň - ýadro energiýasynyň ösmegine esas döredýän täze tapgyra başlandygyny aýtdy. Bu kiçi modully ýadro öndürmekde we uly göwrümli ýük öndürmekde soňky gazananlary birleşdirýär IAEA-nyň baş müdiri Rafael Grossi çärä gatnaşyjylara Samarkantdan gutlag sözi bilen ýüzlendi Atom energiýasy gullugynyň (Uzatom) müdiri Azim Ahmedhajjaýew we Russiýanyň Rosatom döwlet korporasiýasynyň ýolbaşçylygy dabara gatnaşyjylara taslamanyň gidişi barada hasabat berdiler Habarlardan soň Şawkat Mirziýew, Azim Ahmedhajaýaýew, Rosatom dolandyryşy, Rafael Grossi we Russiýanyň Milli gözleg ýadro uniwersiteti MIFI-iň Daşkent bölüminiň talyplary simwoliki düwmä basyp ýadro desgasynyň ilkinji elektrik bölüminiň gurluşygyna başladylar Ahmedhaýjaýew "Bu gün diňe bir ýadro desgasynyň düýbi tutulmak üçin ilkinji beton goýmaýarys. Özbegistan Respublikasynyň ýagty we dowamly geljegi üçin binýat goýýarys" -diýdi Toplumlaýyn ýadro desgasy ýurduň “täze tehnologiki tapgyrynyň nyşanyna” - “energiýa garaşsyzlygynyň, senagatyň ösüşiniň we daşky gurşawyň howpsuzlygynyň tapgyryna” öwrüler "Prezident Şawkat Miromonowiç Mirziýowyň paýhasly ýolbaşçylygynda Özbegistan özygtyýarlylygyny güýçlendirýär we innowasiýa ösüşi üçin täze gözýetimleri açýar, Özbegistan raýatlarynyň geljekki nesilleri üçin gülläp ösmegiň, tehnologiki ýolbaşçylygyň we abadançylygyň täze eýýamynyň düýbüni tutýarys" -diýdi Başlangyç etapda 133 kub metr beton garyndy guýuldy. Betonyň umumy göwrümi 10,000 kub metrden gowrak bolar. Uzatom, ilkinji betonyň guýulmagynyň desga IAEA halkara ülňülerine laýyklykda gurulýan ýadro desgasynyň resmi statusyny berýändigini aýtdy Ondan öň Ministrler Kabinetiniň ýanyndaky Senagat, radiasiýa we ýadro howpsuzlygy komiteti ýadro elektrik stansiýasynyň gurluşygy müdirligine Russiýanyň RITM-200N ýadro desgasy bilen ýadro desgasyny gurmak üçin ygtyýarnama berdi Bu karar taslama resminamalary, tehniki çözgütler we howpsuzlygy esaslandyrýan materiallar radiasiýa we ýadro howpsuzlygy ylmy-tehniki merkezinde giňişleýin gözden geçirilenden soň komitetiň mejlisinde kabul edildi Ondan öň, 23-nji martda bu ýeri ýadro desgalary üçin ulanmaga rugsat berildi Dabarada prezident Mirziýýow toplumlaýyn ýadro desgasynyň ilkinji elektrik bölüminiň gurluşygynyň başlamagyny taryhy waka diýip atlandyrdy. Onuň sözlerine görä, taslama Özbegistanyň tehnologiki, senagat we ylmy ösüşinde täze tapgyr açýar. "Howpsuzlyk biziň hökmany we şertsiz ileri tutulýan ugur" -diýdi Prezident Putin Russiýanyň Özbegistana ýadro desgasynyň gurluşygy üçin ýeňillikli eksport karzy berjekdigini aýtdy. Onuň sözlerine görä, Rosatom reaktor ýangyjyny üpjün etmek, stansiýany abatlamak we sarp edilen ýadro materiallaryny dolandyrmak boýunça borçnamalary öz üstüne alýar 2025-nji ýylyň sentýabr aýynyň ahyrynda Özbegistan we Russiýa konfigurasiýasyny kesgitleýän resminamalara gol çekdiler geljekdäki ýadro desgasy. Taslama bir ýerde ýerleşjek dört sany elektrik birligini öz içine alar: ikisi VVER-1000 reaktory (hersi 1 GW) we ikisi 55 MWt RITM-200N reaktorly. Bu ýerleşdirişiň dünýäde meňzeşligi ýok Taraplar reaktorlary ýadro ýangyjy bilen üpjün etmek meselesinde-de ylalaşdylar. Elektrik birlikleriniň işe girizilmegi 2029−2035-nji ýyllara meýilleşdirilýär Özbegistandaky kiçi atom elektrik stansiýasy RITM-200 suw bilen sowadylan ýadro reaktoryna esaslanýar. Nuclearadro buz döwüjilerinde ulanyldy we deňizde ulanmak üçin salgylanma (eksperimental, iş ýüzünde subut edildi). Şeýle-de bolsa, bu reaktorlar bilen gury ýerde ýerleşýän ýadro desgasy (RITM-200N, gury ýer üçin N) entek gurulmady we şonuň üçin doly salgylanma modeli hasaplanmaýar Bu reaktorly ilkinji ýadro desgasy ilki Russiýanyň utakutiýasy üçin meýilleşdirilipdi, emma taslamanyň durmuşa geçirilmegi 2028-nji ýyldan 2030-njy ýyla, soň bolsa 2031-nji ýyla çenli yza süýşürildi. Şol bir wagtyň özünde Özbegistanda desganyň 2029-njy ýylyň ahyryna çenli işlemegi meýilleşdirilýär. Bu tehnologiýa ozal diňe sowuk sebitlerde ulanylýar Özbegistanda toplumlaýyn ýadro desgasyny gurmagyň esasy bahasy 9,5 milliard dollar bolar diýip, Ahmedhajaýaýew aýtdy. Onuň sözlerine görä, 30% -e ýetmek meýilleşdirilýän lokalizasiýany hasaba almazdan, 24-nji martda gol çekilen şertnama boýunça iň ýokary mukdar Bu web sahypasyndaky materiallary öňünden ýazmaça rugsady bolmazdan köpeltmek ýa-da paýlamak bolmaz Sag boluň. Habaryňyzy aldyk we ýalňyşlygy ýakyn wagtda düzederis