"Çagalygym diýen ýaly däldi"

Her gezek krujkam we onuň hünärmenleri hakda ýazmaly bolanymda, Bagtyýar Wahabzadeniň şu aýatlary ýadyma düşýär: "Zabul-seganyň suwuklygyna jaýlaň, belki, bir gün krujkam meni oýardy". Adamlaryň taryhy kitaplar we sazlar bilen ýazylýar. Mugam sazy diýmek ýeterlik däl, sebäbi asyrlary, halkyň ýadynda ýaşaýan duýgularyň dilini çagyrýan ses. Belki, şonuň üçinem mugham eşidilende eşidilmän, duýulýar. Wagt synaglaryndan geçip, şu güne ýeten mughamyň her döwürde täze diňleýjileri tapyp bilendigi we üýtgeýän döwürde üýtgewsiz galmagy tötänleýin däldir. Mugamyň syryny ýürekden has köp gözleýän hudo .nikler henizem demini geljek nesillere ýetirýärler Tomaşaçylar ony mugham ýaryşyndan tanadylar. Onuň çykyşy şeýle bir gowy garşylandy welin, ýaryşdan çykmaly boldy, ýöne tomaşaçylaryň islegi we tutanýerliligi ony ýene yzyna getirdi. Tapgyrlardan geçip, laureat boldy. Şondan bäri ol respublikada ýa-da daşary ýurtlarda geçirilen sungat çärelerine gatnaşmady we baýraksyz gaýdyp gelmedi. Edil ýerine ýetirişi ýaly, söhbetdeşligiň dowamynda gören aýal-gyzlygym, aragatnaşyk etikasy we erkin gürlemegi hem ýokary medeniýeti teklip etdi Häzirki wagtda söhbetdeşimiz Milli Konserwatoriýanyň mugallymy, sungat öwreniş filosofiýasynyň doktory, dosent, Azerbaýjan Döwlet telewideniýesiniň solisti we Halkara Mugam teatry, respublikanyň hormatly suratkeşi Beimhanim Waliýewa Söhbetdeşligi Beymhanim atly üç ýaşly gyzjagazyň ilkinji çykyşy bilen başlamak isleýärin Sen aşa gitdiň Bu has gyzykly bolardy Saza bolan höwesim çagalygymdan bäri özüni görkezdi. Belki, merhum ejem aýdym-sazy halaýardy we fortepiano çalmagy gowy görýärdi. Ejem iki ýaşymda, maňa bir aýdym aýdanda aglardym diýýärdi. Näme üçin aglaýarsyň diýip sorasaň, ýüregimi görkezdim we okanyňda bu ýerde bir zat bolýar diýdim. Şol wagt belli bir günde radioda mugham sagady bardy. Şol günleriň birinde ejem radionyň sesini açdy we aşhanada işleýärdi. Otagda oýnap ýörkäm, gelip, gözegçilik etjek bolanda meni görmedi. Bu ses eşidilende, fortepianonyň burçunda aglaýandygymy gördi. Ol: "Gyzym, näme boldy?" Diýip sorady. Againene-de ýüregimi görkezdim we öçürmeli diýdim, aýdym aýdanda şu ýerde bir zat bolýar. Bu waka ejemde gyzyklanma we alada döretdi we seniň suratkeş Mübärek Tagiýewiň adyna aýdan üç ýaşly gyzyňy aldy. Ejemiň pianinoda çalýan we aýdýan aýdymlaryny bilýändigim üçin aýdym-saz duýgusy äşgärdi. Mubariz Tagyýew ejeme meni merhum Afsar Javanşirowyň ýanyna getirmegi maslahat berdi, sebäbi bu ugurda ökde hünärmendi. Afsar mugallymy gaty çynlakaý we talapkär adamdy. Ol meni diňlänsoň, meni gujaklady we bu gyzyň diňe horda solist boljakdygyny aýtdy Başgaça aýdylanda, "Banowsha" çagalar horunda Hawa ... Şeýdip, kadadan çykma hökmünde horuň solisti boldum. Hiç haçan çagalaryň aýdymlaryny halamokdym, sebäbi esasan ulularyň aýdymlaryny aýdýaryn ýa-da türk aýdymlaryny aýdýaryn. Şeýlelik bilen, "Banowsha" çagalar hory döwlet telewideniýesinde surata düşürmäge taýýarlanýar we maňa aýdym aýtjakdygyňyzy aýtdylar. Çagalar aýdymyny aýtmak üçin meni alyp gitmek üçin bahana hökmünde, Beýum, sen ene-atanyň biri, şonuň üçin "Nargila" aýdymyny aýtjak diýdiler. Şol wagt merhum Naila Mirmammadli fortepianoda "Banowsha" çagalar horuna ýoldaş boldy we maňa aýdymy öwretdiler. 1992-nji ýylda üç ýaşly Beýim "Nargila" aýdymy bilen ilkinji gezek çykyş etdi. Aýdym hem, ikimiz hemmeler tarapyndan gyzyklanma bilen kabul edildi we şonuň bilen üznüksiz çykyşlarym başlandy Emma entek mekdep ýaşyna ýetmediňiz Ok. Bäş ýaşymda meni çagalar filarmoniýasyna ugrukdyrdylar. Ine, men Zabit Mämmedowdan ilkinji mugham sapaklarymy alyp başladym. Hut şol döwürde respublikada her ýyl mugham ýaryşlary geçirildi we men elimi synap gördüm. Men eýýäm 260-njy mekdebiň okuwçysydym, bu ýaryşlarda ençeme gezek Gran Prisine, II we III ýerlere mynasyp boldum. Bäsleşigiň kazylary bolan ubagub Mammadow, Sara Gadimowa, Tukazban Ysmaýilowa, Yslam Rzaýew, Alibaba Mammadow ýaly meşhurlary görmek we olaryň tekliplerinden peýdalanmak meniň üçin diýseň begendirdi. Bäsleşikleriň birinde Alibaba Mammadow we Yslam Rzaýew ejemiň aýtmagyna görä, hanym, bu gyz karýerasyny hünär taýdan dowam etdirip biler, ýaryşlar indi onuň ýeri däl. Olaryň maslahaty bilen meni üçünji synpdan Bulbul adyndaky orta ýöriteleşdirilen aýdym-saz mekdebine iberdiler. Şol wagt mekdebiň müdiri Nigar Jalilowa meni ýaryşlardan gowy tanaýardy. Diýdi, Beýum, haýsy mugallym isleseň, onuň synpynda okarsyň. Mugallymlaryň arasynda merhum Agan Abdullaýewiň adyny eşidenimde Men öz kararymy berdim, sebäbi onuň çykyşynda eşiden mugamlar maňa has ýokaşdy. Men orta mekdepde-de, Milli konserwatoriýada-da Agakhan Abdullaýewiň okuwçysy boldum. Konserwatoriýada mekdebi we bakalawr we magistr derejelerini hormat bilen gutardym Aýdymçy hökmünde siz hem kompozitoryň aýdymlaryny, hem pop aýdymlaryny ýerine ýetiriji. Häzirki wagtda tomaşaçylar sesiňizi üç dürli ugurda eşidýärler, ýöne olary sazlamaly Aýdyşyňyz ýaly dürli ugurlary sazlamaga synanyşýaryn. Häzirki wagtda ýaşlaryň arasynda munuň üçin ymtylýan köp adam bar, ýöne üç ugruň hem aýratyn mekdepdigini ýatdan çykarmaly däldiris. Aýdymlary ýerine ýetirmek maňa kyn düşmedi, sebäbi ýaşlygymdan bu reanra meýilli boldum. Hanandalda, atlaryny sanap geçen meşhur suratkeşlerden peýdalandym we kompozitorlardan Faig Sujaddinowyň, Javanwaşir Guliýewiň we Wagif Gerayzadeniň aýdymlaryny ýerine ýetirdim. Döredijilik ýolumda Naila bilen Hikmet Mirmammadlini hemişe nygtaýaryn, ikisem eýýäm hakykat dünýäsinde. "Banowsha" çagalar horundan Naila hanym maňa şeýle bir ýakynlaşdy welin, günümiň köpüsini olar bilen geçirdim. .Agny, bu mekdepleriň hersinden aýratyn geçip bildim. Sanawda ýazan kompozitorlarymyň ýerine ýetiren aýdymlarynyň çagalygymda bolanyndan bäri kän bir ünsi çekmändigini belläsim gelýär. Şol döwürde diňe bir döwlet telewideniýesi bardy we ol ýerde üznüksiz çykyş etmek mümkin däldi. Spektakllary diňlänler, diňlemeýänler bar. Tomaşaçylaryň meni ilkinji telewizion mugham bäsleşiginden tanandygyny bilýärsiňiz Bu barada aýratyn gürleşeris Bolýar ... Şol bäsleşik bilen ýetginjeklik döwrüm gutardy, şondan soň döredijiligimiň ikinji basgançagy başlandy, ýalňyşmaýan. Competitionsurtlarda we daşary ýurtlarda ýaryşlarda, festiwallarda, döwlet çärelerinde yzygiderli çykyş edýärdim. Bir gün kompozitor Ruslan Safaroglunyň teklibini aldym. Ondan öň birnäçe aýdymyny ýerine ýetiripdim. Diýdi, Beýim, aýdym bar, birnäçe aýdymçy eýýäm ýerine ýetirdi. Sizem okamagyňyzy isleýärin, halasaňyz, klip taýýarlanar. Belki, garalama wersiýasyny oýnarsyňyz? Men studiýada boldum, razy boldum. Dogry, kompozisiýany adaty aýdym hökmünde okadym. Emma ata-babalar, nämäni hasaplasaň, asmanyň nämäni hasaplaýandygyny aýtdylar. Authorsazyjylar aýdymy gaty haladylar, klip düşürildi we garaşylmadyk ýagdaýda aýdym meşhur boldy. Mugam ýerine ýetirijisi bolmak bilen, kompozitoryň aýdymynyň şeýle kabul ediljekdigine ynanmadym. Şeýlelik bilen, "roadsollarda ýagyş ýagýar" kompozisiýasy diňe bir kompozitoryň aýdymlaryny ýerine ýetiren ilkinji wizitkam däl, eýsem ilkinji ýeke-täk konsertimiň adyna öwrüldi Meşhur teleýaýlym mugham ýaryşyna geçeliň 2005-nji ýylda "Kosmos" teleýaýlymynda ilkinji telewizion mugham bäsleşigi başlandy. Bäsleşigiň bildirişleri dowam edýärdi. Resminamalary kabul etmek üçin belli bir wagt bellendi. Ejem köp zat aýtsa-da, resminamalary tabşyrmadym. Men şol wagt 15-16 ýaşymdadym. Ilkinji ýaryş bolansoň, gatnaşyjylaryň sany köpdi we hemmesi zehinlidi. Saýlanmazlyk pikiri bilen ruhdan düşmek islemedim. Soňra gurnaýjylar resminamany kabul etmegiň möhletini ýene bir hepde uzaltdylar, bu meniň ykbalymdyr. Şeýdip, ýaryşa goşuldym. Birden garaşylmadyk ýagdaýda birinji tapgyrdan geçdim. Ikinji tapgyra geçenimde, gaty begendim, sebäbi eýýäm ilkinji ýigrimi orunda bardym. Gatnaşanlaryň galanlary hemmesi owadan aýdym-sazly zehinli ýaşlardy. Göni ýaýlym başlandy. Ses alyp bilmedigim üçin dördünji hepdede ýaryşdan çykmaly boldum, sebäbi SMS ýaryşda galmak hukugymyzy kesgitledi Şondan soň agitasiýa başlandy Öz-özüňi kemsidýän ýaly däl, jaňlar yzygiderli gelip başlady, tomaşaçylar meniň ýaryşdan gitmegimi kabul edip bilmediler. Kanaldan çykanymda, köp adam garşy çykdy we galmagymy talap etdi. Managementolbaşçylar, gatnaşyjylaryň ykbalynyň SMS arkaly çözülýändigini birnäçe gezek aýtdy. Şeýle-de bolsa, ýaryşyň guramaçysy Nadir Ahundow, jaňlaryň menden birnäçe hepde soň durmandygyny gören kazylaryň we tomaşaçylaryň aladalaryny göz öňünde tutup, meni ýaryşa gaýtaryp berdi. Bu meni şeýle bir ruhlandyrdy welin, finala çykdym we ýaryşy bäşinji ýer eýesi hökmünde tamamladym Hananda Beimhanim Waliýewa we mugham Mugamyň kesgitli kesgitlemesi ýok. Mugam pelsepe, mugham düýpsüz derýa. Öz-özümden aýdýaryn, mugam oýnap ýörkäňiz, birnäçe minutlap ýerden çykyp, asmana çykarsyňyz we Hudaý bilen aragatnaşyk gurarsyňyz, janyňyzy asmana tabşyrarsyňyz. Gazalyň sözleri ýa-da mugamyň sesi bilen dünýäni gönüden-göni terk edýärsiňiz. Bu meniň başdan geçirenlerim Ruhuňyza has ýakyn mugham Men olaryň hemmesini gowy görýärin. Janyma has ýakyn bolmak, şol gün keýpime bagly. Humaýuna bolan söýgim başga, Baýati-Şiraz başga. Basta-Nigar we Çaharga bolan söýgim düýbünden başga, ýagny şol gün nähili keýp alsam, söýgim oňa gabat gelýär Ir durmuşa çykdyňyz ... Belki, käbir şertler we çäklendirmeler öňüňizde goýulandyr Aaşlygymdan her bir işimde görelde bolmaga synanyşdym. Çagalygymdan el oturylyşyklaryna gidýärdim. Şol döwürde, konserwatoriýa taýýarlygyň öňüsyrasy bolansoň, ýanymda depderçäm we kitaplarym, şeýle hem gezelenje gidenimde bardy. Zehinim we başarnygym sebäpli gazananlarymy gazanmak isledim. Men edenime begenýärin. Çagalygym gaty kyn. Okadym, konsertlere gatnaşdym, oturylyşyklara gitdim we maşgalam hakda alada etdim, kakasyz ulaldym, soň bolsa ejesizligi başdan geçirdim. Ejemi ýitirenimde, özümi gaty ýalňyz duýýardym. Birine pena bermek pikiri bilen ýaşadym, boş ýerdedim. Efirde görünmedim, oturylyşyklara gitmedim, bu dünýäde ýeke özüm ýaly boldum. Kellämde diňe okuwymy dowam etdirip, karýera gurmagy meýilleşdirýärdim. Şeýle döwürde Hudaý maňa maşgala gurmagyň ykbalyny iberdi. Alan teklibime baha bermegi makul bildim. Öz maşgalam, öz ojagym bar bolsa, ýaşaýan boşlugym doldurylar diýip pikir etdim. Bu meniň pikir edişim ýaly boldy. Maşgala guranyňyzda etmeli we etmeli däl zatlarymyzy düşündirenimizden soň, karara geldik we ädim ätdik. Bu gadaganlyk diňe el oturylyşyklary üçin edildi we men adaty ýagdaýda kabul etdim. Maşgalam elmydama meniň ýanymda we sahnada we mugallymçylyk işimde, gezelençde we kyn günlerde ilkinji goldawçym Häzirki wagtda şol maşgalada bäş çaga ulalýar, asla aňsat däl Hudaý başarnyksyz adama wezipe ýüklemeýär. Çagalarymyň ikisi, işim we sungatym Hudaýyň beren sylagydyr. Öz gezegimde bu baýraklara ýokary baha bermäge synanyşýaryn. Eje hökmünde meniň üçin iň möhüm zat, olaryň dogry terbiýesi we terbiýesi. Zyýanly ulalýan çagalaryň berk goldawçysy däl. Kakasy birneme meýilli bolsa-da, men onuň öňüni almaga synanyşdym. Elbetde, çagalar çagalyk durmuşyny ýaşamaly, hezil etmeli, dynç almaly, olary olardan aýyrmak günädir, ýöne hemme zat öz çäginden çykmaly däldir. Bir söz bar, ezizim, okuwy ondanam eziz. Men olary söýýärin, olary söýýärin we zerur bolanda gadagan edýärin, ýöne bu olaryň peýdasyna diýip pikir edýärin Belki, olaryň arasynda sesli biri bar Üçüsiniňem sesi bar ... Uly gyzymyň zehini we sungata bolan gyzyklanmasy çagalykdan görünýär. Bu ýoldan gitjekdiklerini ýa-da gitmejekdigini çözmegiň wagty geldi. Aýdym-saz bilimlerine garşy däl, ýöne bu maňa bagly bolsa, has çynlakaý sungatyň bolmagyny goldaýaryn, sebäbi ýeterlik zehinli ýerine ýetirijilerimiz bar we ol ösýär 23 ýaşyňyzdan başlap, Milli konserwatoriýada şeýle zehinleri ösdürenleriň biri Hawa, on dört ýyllap gutaran Milli Konserwatoriýada mugallymçylyk etdim. Teacheraş mugallym bolsamam, okuwçylarym maňa uly hormat goýýardylar. Birinji günden başlap, olar bilen aragatnaşygymy diňe mugallym-okuwçy gatnaşyklaryna esaslamadym. Men olar bilen dost boldum, syrlaryna ynanýan ynamdar boldum, çagalaryma bolan söýgimi gaýgyrmaýaryn. Şeýle-de bolsa, men olar bilen çynlakaý çemeleşýärin, talap edýärin we zerur bolanda käýinýärin. Bilýärsiňizmi, häzirki ýaşlar hemme zada birden we aňsatlyk bilen ýetmek isleýärler. Öz gezegimde, elmydama ýoluň başlangyjy bilen rahat gezip bilmekleri üçin olary dogry ýola gönükdirmäge synanyşýaryn. Soňky döwürde okuwçylarym bilen efirde ýygy-ýygydan peýda bolýandygymy gören bolmagyňyz mümkin. Munuň sebäbini bilýärsiňmi? Şahsy tarapdan, meni birnäçe ýaýlymlara we çärelere çagyrdylar. Kursantlarymy tanatmagyň wagty geldi diýip pikir etdim. Geljekdäki çeperçilik ýoly üçin tomaşaçylaryň hem, ýaýlymlaryňam tanamagy üçin ertir konserwatoriýany gutarandan soň özbaşdak ýol gözlemeli bolmazlygy üçin bir ýol döretmek isledim. Againene-de okuwçylarymy çagalarymdan aýyrmadym Suratkeş näçe ussat bolsa-da, sahnada elmydama tolgunma bolýar Elbetde bar, onsuz mümkin däl. Soragyňyz maňa bir wakany ýada saldy. Resmi wakalaryň hemmesi döwlet telewideniýesinde göni ýaýlymda 1996-njy ýylda bolupdy. Bu uly waka. Bu çärä beýik lider we ähli işgärler gatnaşdy. Sevenedi ýaşymdadym we şol çärede Mohlat Muslimowyň ansambly bilen Heirati zarba mugamyny ýerine ýetirmeli boldum. Hemişe bolşy ýaly, bu çäre dünýä belli suratkeş Zeýnab Hanlarowanyň çykyşy bilen ýapylardy. Sahnanyň aňyrsynda, sebäbi konsert başlandy we henizem çykyşym bar Men şu ýere ylgaýaryn. Birden hanym Zeýnýap maňa seredip: "Bah-bah, dünýä gyzyklanmaýar, beýle okamagyň näme manysy bar ... sevenedi ýaşly çaga döwlet wakasynyň nämedigine, hökümetiň öňünde peýda bolmagyň tolgunmasy näme?" Diýdi. Diňe sahna çykmalydygymy, çykyşymy bermelidigimi we el çarpyşmalara we sahnadan çykmalydygymy bilýärdim. Tolgundyryş düşünjesi şol wagt gaty uzakdy. Syllar geçýär we sungat ýolunda kämillik ýaşyna ýeteniňizde, ussatlyga ýetseňizem, sahnanyň tolgunmasy hudo .nigi terk etmeýär we indi ýaş çagalarymyzy sahnada görenimde Zeýnabyň şol sözleri ýadyma düşýär we ähli tolgunmalaryň sahnada bolmagyny arzuw edýärin SÖZARDI: ... ýöne wagt öz synaglaryny getirýär, adam şatlygy we hasraty başdan geçirýär. Belki, şonuň üçinem sungat şeýle gymmatlydyr, sebäbi başdan geçiren ähli duýgularyň iň owadan beýany bolup biler