Merkezi bank ýylyň ahyrynda inflýasiýa çaklamasyny yglan etdi

Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň (CBRT) gubernatory Fatih Karahan halka "Inflýasiýa hasabaty 2026-II" çykyşyny etdi Karahanyň çykyşynda aprel aýyna çenli sarp edijileriň ýyllyk inflýasiýasynyň 32,4 göterimdigi paýlaşyldy. Fewral we mart aýlarynda Merkezi Bank tarapyndan çak edilýän çaklamanyň çäginde galan sarp edijileriň inflýasiýasy aprel aýynda Middleakyn Gündogardaky dartgynlylygyň täsiri aýdyň bolansoň, bu derejeden ýokary boldy 2026-njy ýylyň fewral aýynyň ahyrynda Eastakyn Gündogarda başlanan dartgynlyk üpjünçiligiň negatiw çökgünligine sebäp boldy we ýakyn wagtda inflýasiýa perspektiwasynda esasy faktor boldy. Energetika we transport hyzmatynyň bahalaryna garşy söweşiň çalt şöhlelenmegi inflýasiýa görkezijilerine gönüden-göni täsir etdi. Fewral aýynyň ahyrynda uruş başlandan soň birden ýokarlanan energiýa bahalary häzirki wagtda-da ýokary bolmagynda galýar. Soňky inflýasiýa ösüşinde suraty üýtgeden başga bir esasy faktor azyk önümleriniň bahasydy Geosyýasy ösüşlerden gelip çykýan global ykdysady dünýägaraýyş bilen baglanyşykly dowam edýän näbellilikler ep-esli artdy. Ösüş baradaky çaklamalar köp ykdysadyýetde, esasanam uruş zolaklaryndaky ýurtlarda peseldi. Bu amalda ösen ýurtlarda garaşylýan göterim derejesiniň peselmegi yza süýşürilen wagtynda, käbir ýurtlarda göterim derejesiniň ýokarlanmagy mümkinçiligi bazar nyrhlarynda öz beýanyny tapyp başlady Firstylyň ilkinji dört aýynda bahalaryň ýokarlanmagyna seretseň, geçen ýyl bilen deňeşdirilende azyk we energiýa köpeldi. Beýleki tarapdan, pul syýasatyndaky berk tutumyň göni täsiri bilen hyzmatlar we esasy harytlar ýaly toparlarda inflýasiýa peselmegini dowam etdirýär. Mundan başga-da, kärende tölegleriniň we okuw elementleriniň azalmagy häzirki dezinflýasiýa prosesini hem goldady. Merkezi Bank bu prosesi bazarlarda dolandyrmak bilen bir hatarda berk syýasaty saklady we mart we aprel aýlarynda syýasatyň derejesini hemişelik saklady. TL goýumlaryna, karzyň ösüşine we likwidliligine gönükdirilen makroprudensial çäreler, berk pul pozisiýasyny goldamak üçin aýgytly durmuşa geçirilmegini dowam etdirýär. Häkim Karahan, geljek döwürde kabul edilmeli pul syýasaty kararlarynda urşuň we global krizisleriň netijelerini göz öňünde tutjakdyklaryny we Merkezi Bankyň esasy maksady bolan bahalaryň durnuklylygyna laýyklykda ähli gurallary ulanmagy dowam etdirjekdiklerini aýtdy