Golýazmalar institutynda Abul Kasym al-Zahrawi bagyşlanan ylmy sessiýa geçirildi

ANAS-dan Muhammet Fuzuliniň adyndaky Golýazmalar institutynda "Abul Kasym al-Zahrawi: arap ýazyjylarynyň golýazmalaryny öwrenmek we terjime meseleleri" atly ylmy sessiýa geçirildi 525.az bu çäräniň Golýazmalar instituty we Saud Arabystany Patyşalygynyň Patyşa Abdulaziz gaznasy tarapyndan bilelikde guralandygyny habar berdi Ilki bilen, gatnaşyjylar institutyň sergi zalynda arap golýazmalarynyň sergisi bilen tanyşdylar Ylmy sessiýa Azerbaýjan Respublikasynyň Döwlet gimnini we Saud Arabystany Patyşalygynyň Gimnini çalmak bilen başlandy Çäräni giriş çykyşy bilen açan ANAS-yň prezidenti akademik Isa Habibbaýly, iki edara tarapyndan gurnalan sessiýanyň möhümdigini aýtdy. Iki ýurduň arasyndaky ykdysady, medeni, ylmy, syýasy we diplomatik hyzmatdaşlygyň depginli ösýändigini mälim eden ANAS-yň başlygy, Saud Arabystany Patyşalygynyň Azerbaýjan üçin dostlukly we dogan ýurtlaryň biridigini aýtdy. Prezident Ylham Alyýewiň ýolbaşçylygynda Azerbaýjan döwletiniň Saud Arabystany bilen ähli taraplaýyn gatnaşyklaryň ösmegine aýratyn ähmiýet berýändigini aýtdy. Bu gatnaşyklaryň esasyny azerbaýjan halkynyň milli lideri Heýdar Alyýewiň berk binýady guruldy Akademik Isa Habibbaýly häzirki wagtda ANAS-yň birnäçe institutynda arap dili we edebiýaty boýunça aýratyn gözleg toparlarynyň we bölümleriniň işleýändigini aýtdy. Azerbaýjan diňe bir öňki Sowet giňişliginde däl, eýsem bütin dünýäde gündogary öwreniş we arap öwreniş merkezleriniň biri hökmünde tanalýar ANAS üçin Saud Arabystanynyň iň uly ylmy we medeni merkezlerinden biri bolan Korol Abdulaziz gaznasy bilen resmi hyzmatdaşlyga başlamagyň möhümdigini aýtdy. Bu hyzmatdaşlyk, esasanam golýazmalar institutynda arap dili we edebiýaty ugrunda geçirilen gözlegleri has yzygiderli we çuňňur durmuşa geçirmek üçin täze mümkinçilikler döreder Akademik Isa Habibbaýly, Golýazmalar institutynyň alymlary tarapyndan görnükli alym Abul Kasym al-Zahrawi tarapyndan lukmançylyk ylmy boýunça 30 tomdan ybarat esasy iş boýunça geçirilen gözlegleriň netijesinde garaşsyz neşiriň hödürlenmeginiň meýilleşdirilendigini aýtdy. Onuň sözlerine görä, bu eser diňe bir musulman dünýäsinde däl, umuman dünýä ylymlarynyň taryhynda hirurgiýa bagyşlanan iň gadymy we iň baý çeşmeleriň biridir. Eserde 240-dan gowrak hirurgiki gural beýan edilýär, anyk amallar wagtynda ulanylyş usullary ylmy esaslarda düşündirilýär we bu musulman gündogarynda hirurgiki ylymyň ösmegine möhüm täsir etdi Soňra gözleg we arhiw merkeziniň (Darah) ýerine ýetiriji direktory Turki bin Muhammet al-Şuweýr şa Abdulaziz çykyş etdi we geçirilen ylmy sessiýanyň iki guramanyň arasyndaky gatnaşyklaryň pugtalandyrylmagyna we ylmy hyzmatdaşlygyň giňelmegine möhüm goşant goşjakdygyny aýtdy. Bu çäräniň golýazmalaryň ylmy miras taýdan ähmiýetini ýene bir gezek görkezendigini aýtdy Azerbaýjanyň arhiwinde saklanan arap golýazmalary barada durup geçen Türki bin Muhammet al-Şuweýr şasy Abdulaziz, XI-XI asyrlarda Ispaniýanyň Kordowa şäherinde ýaşaýan görnükli arap alymy Abul-Kasym al-Zahrawiniň golýazmasynyň aýratyn ylmy ähmiýete eýedigini aýtdy. Abul-Kasym al-Zahrawiniň ylmy mirasynyň dünýä lukmançylyk ylmynyň ösmegine möhüm goşant goşandygyny aýtdy Saud Arabystany Patyşalygynyň Azerbaýjan Respublikasyndaky adatdan daşary we doly ygtyýarly wekili Issam bin Saleh al-Kuteýli öz çykyşynda iki ýurduň arasyndaky dürli ugurlardaky häzirki gatnaşyklaryň yzygiderli giňelýändigini aýtdy. Iki ýurduň döwlet baştutanlarynyň bu gatnaşyklaryň ösdürilmegine aýratyn üns berilmeginiň hyzmatdaşlygyň strategiki häsiýetiniň aýdyň mysalydygyny aýtdy Ilçi şu günki ylmy sessiýanyň bu gatnaşyklaryň yzygiderli we maksatly dowam etmeginiň görkezijisidigini aýtdy Soňra golýazmalar institutynyň müdiri akademik Teýmur Karimli çykyş edip, häzirki döwürde maglumat tehnologiýalarynyň çalt ösmeginiň fonunda şeýle ýygnaklaryň aýratyn ylmy we strategiki ähmiýete eýedigini aýtdy. Soňky ýyllarda sanlaşdyrma prosesleriniň güýçlendirilmegi, emeli intellekt bilen baglanyşykly bölümleriň döredilmegi we bu ugurda jogapkär adamlary kesgitlemek halkara ylmy hyzmatdaşlygy has-da güýçlendirmek üçin giň mümkinçilikleri açýandygyny aýtdy Gaznada saklanýan 4 milliondan gowrak golýazmanyň we eksponatlaryň ep-esli böleginiň sanlaşdyrylandygyny we geljekde iki edaranyň arasynda elektron golýazmalaryň alyş-çalşynyň ýokary boljakdygyny aýtdy. derejesinde durmuşa geçiriljekdigine ynam bildirdi Çärede, Golýazmalar institutynyň arap golýazmalar gözleg bölüminiň müdiri, prof. Kamandar Şerifow, Geda bint Abdullah al-Gablan, Ymam Muhammet bin Saud Yslam uniwersitetiniň Sosial ylymlar fakultetiniň taryh we medeniýet bölüminiň professory, Golýazmalar institutynyň uly gözlegçisi, Filosofiýa doktory Dos. Saud Arabystanynyň musulman ýurtlarynyň taryhy we siwilizasiýasy boýunça gözlegleriň professory Zakiýa Abilowa, Ybraýym bin Muhammet bin Hamad al-Muzegni we beýlekiler çykyş etdiler we mejlisde geçirilen çekişmeleriň geljekdäki bilelikdäki işler üçin täze mümkinçilikler açandygyny aýtdy